Dergiler / Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi / 2022 / Cilt: 22 - Sayı: 1

SAÇAKLIZÂDE’NİN MAHREÇ VE SIFATLARKONUSUNDAKİ TARTIŞMALARA YAKLAŞIMI

Saçaklizâde’s Approach to the Debates on the Outlet and Adjectives of Letters

Sayfa
339–365
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makalede söz konusu ulemânın görüşlerinin naklinden sonra Mar‛aşî’nin tarihi süreçte olduğu gibi günümüzde de alana dair yapılan çalışmalarda ses getirmeye devam eden yorum ve değerlendirmeleri ele alınmış ve Cühdü’l-muḳill’den hareketle harflerin mahreç ve sıfatları konusundaki ilmi canlılık ortaya konmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Tecvid ve kıraat ilminin en temel konularından olan harflerin mahreç ve sıfatları ilk dönemlerden beri tartışma alanı olmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ebî Bekr el-Mar‛aşî (ö.1145/1732) tarafından telif edilmiş olan Cühdü’l-muḳill tecvid ilminin önde gelen eserlerinden sayılmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Makalede söz konusu ulemânın görüşlerinin naklinden sonra Mar‛aşî’nin tarihi süreçte olduğu gibi günümüzde de alana dair yapılan çalışmalarda ses getirmeye devam eden yorum ve değerlendirmeleri ele alınmış ve Cühdü’l-muḳill’den hareketle harflerin mahreç ve sıfatları konusundaki ilmi canlılık ortaya konmuştur.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Tecvid ve kıraat ilminin en temel konularından olan harflerin mahreç ve sıfatları ilk dönemlerden beri tartışma alanı olmuştur. Gerek mahreç bölgeleri gerek mahreç sayıları tecvid ve kıraat âlimlerinin yanında ilk dönem dil âlimlerini de meşgul etmiştir. Hatta tarihi süreç içerisinde belli harfler üzerinden ilmi müzakereler kadar münazaralar da yapılmıştır. Saçaklızâde nâmıyla meşhur Muhammed b. Ebî Bekr el-Mar‛aşî (ö.1145/1732) tarafından telif edilmiş olan Cühdü’l-muḳill tecvid ilminin önde gelen eserlerinden sayılmaktadır. Eserde mahreçleri 17 kabul eden müellif, sıfatlar konusunda ise Mekkî b. Ebî Tâlib’in (ö. 437/1045) tasnifinden hareketle konuyu etraflıca incelemiş ve sadece nakillerle yetinmeyip özellikle ihtilaflı hususlar üzerine yoğunlaşarak birçok yerde kendi fikirlerini ön plana çıkarmıştır. Makalede söz konusu ulemânın görüşlerinin naklinden sonra Mar‛aşî’nin tarihi süreçte olduğu gibi günümüzde de alana dair yapılan çalışmalarda ses getirmeye devam eden yorum ve değerlendirmeleri ele alınmış ve Cühdü’l-muḳill’den hareketle harflerin mahreç ve sıfatları konusundaki ilmi canlılık ortaya konmuştur.

Abstract

Pronouncing places and characteristics of letters have been topics of discussion from the first terms. Both pronouncing places and pronouncing times have been handled by reading scholars and first term linguistic scientists. Even in this historical term, discussions and debates on some specific letters have been made. Cuhd al-muqıll, which was compiled by Muhammed b. Ebî Bekr al-Mar‛aşî (ö. 1145/1732) is accepted prime works of tajweed scholar. Mar‛aşî started seventeen pronouncing places for letters. To support this view, he quoted from a lot of sources. On the subject of characteristics of letters, he researched it in detail, and he didn’t continue with the exact quotations, so he put forward his own opinions. He also got help from Mekkî b. Ebî Tâlib’s classification. In this article, after it was quoted his opinions, it was handled Mar‛aşî’s comments and evaluations which are essential both in his historical period and at present. With the help at Cuhd al-muqıll it is presented aliveness on pronouncing letters' places and characteristics.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖGE, A., DOKGÖZ, F. (2022). SAÇAKLIZÂDE’NİN MAHREÇ VE SIFATLARKONUSUNDAKİ TARTIŞMALARA YAKLAŞIMI. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Cilt: 22 - Sayı: 1, 339–365. https://ajindex.com/articles/488970

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (8)

  1. Aliyyü’l Ḳârî, Ebü’l-Ḥasen Nûrüddîn ‛Alî b. Sulṭân Muḥammed. el-Mineḥü’l-fikriyye fî şerḥi’l-muḳaddimeti’l- cezeriyye. thk. ‛Usâme ‛Aṭâyâ. Dımaşḳ: Dârü’l- Ġavsânî, 2. Baskı., 2012.
  2. Cerrahoğlu, İsmail. Tefsir Usûlü. Ankara: TDV, 20. Basım, 2011.
  3. Çetin, Abdurrahman. Kur’an Okuma Esasları. Bursa: Emin Yayınları, 36. Baskı., 2016.
  4. Çiftci, Ali. “Hicri İlk Dört Asrın Önde Gelen Arap Dilbilimcileri Perspektifinden Harfle-rin Mahreçleri ve Sıfatlarının Değerlendirilmesi”. Bilimname 2016/2/XXXI (2016). Dânî, Ebû ‛Amr Os̱mân b. Sa‛îd. el-Muḥkem fî naḳṭi’l-mesâḥif. Beyrut-Lübnan: Dârü’l-Kütübi’l-‛İlmiyye, 2004. Dânî, Ebû ‛Amr Os̱mân b. Sa‛îd. et-Taḥdîd fi’l-itḳâni ve’t-tecvîd. thk. Ġānim Ḳaddûrî el-Ḥamed. ‛Ummân: Dâru ‛Ammâr, 2000. Dânî, Ebû ‛Amr Os̱mân b. Sa‛îd. et-Teysîr fî’l-kırââti’s-seb‛,. thk. Ferîd Muhammed b. ‛Azzûz. Beyrut-Lübnan: Dâru İbn Kesir, 1. Baskı., 2013. Darendeli Hamza Efendi. Tecvîd-i Edâiyye. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Kü-tüphanesi: 14931. Dâvud, Muḥammed Muḥammed. es-Ṣavâit ve’l-ma‛nâ fî’l-᷾arabiyye. Kahire: Dâru Ġarîb, 2001.
  5. Enis, İbrahim. el-Eṣvâtü’l-lüġaviyye. Kahire: Mektebetü Nehdatü Mısr, ts. Fırat, Yavuz. Tecvid ve Kıraat İlmi Terimleri Sözlüğü. Konya: Hacıveyiszade İlim ve Kültür Vakfı, 2018. Ḥamed, Ġānim Ḳaddûrî. ed-Dirâsâtü’ṣ-ṣavtiyye ‛ınde ‛ulemâi’t-tecvîd. ‛Ummân: Dâru ‛Ammâr, 2. Baskı., 2007.
  6. Hamed, Gânim Kaddûrî. Resmü’l-Mushaf. Bağdat, 1. Baskı., 1982.
  7. Husari, Mahmud Halil. Ahkâmu kırâeti’l-Kur’âni’l-Kerîm. Beyrut-Lübnan: Dârü’l-Beşâiri’l-İslâmiyye, 2011. İbn Mücâhid, Ebubekir. Kitâbü’s-Seb‛a fi’l-ḳırâât. thk. Cemâlüddîn Muhammed Şeref. Tanta-Mısır: Dârü’s- Sahâbe li’t-Türâs, 1. Basım., 2007. İbnü’l-Cezerî, Ebu’l-Ḫayr Şemsüddin Muḥammed b. Muḥammed b. Muḥammed b. ᷾Ali b. Yûsuf. Muḳaddime. thk. Eymen Rüşdî Süveyd. Riyad: Dâru Nûru’l-Mektebât, 4. Baskı., 2006. İbnü'l-Cezerî, Ebu’l-Ḫayr Şemsüddin Muḥammed b. Muḥammed b. Muḥammed b. ᷾Ali b. Yûsuf. et-Temhîd fî ‛İlmi’t-tecvîd. thk. ‛Ali Ḥüseyin el-Bevvâb. Riyad: Mektebe-tü’l-Ma‛ârif, 1985. İbnü’l-Hümâm, Kemâlüddîn Muḥammed b. Abdülvâḥid es-Sîvâsî. Şerhü Fethü’l-Kadîr. Beyrut-Lübnan: Dârü’l- Kütübi’l-‛İlmiyye, 2003. Ḳâḍî, Abdülfettâḥ Abdülġanî. el-Vâfî fî şerḥi’ş-Şâṭıbiyye fî’l-ḳıraâti’s-seb‛. Cidde: Mek-tebetü’s-Sevâdî li’t-Tevzî‛, 4. Baskı., 1992.
  8. Karaçam, İsmail. Kur’an-ı Kerim’in Faziletleri ve Okunma Kaideleri. İstanbul: İFAV, 30. Baskı., 2016. Ḳaysî, Ebû Muḥammed Mekkî b. Ebî Ṭâlib. er-Ri‛âye li tecvîdi’l-ḳırâeti ve taḥḳîḳi lafẓi’t-tilâve. thk. Ahmet Hasan Ferhat. ‛Umm