Dergiler / Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi / 2016 / Cilt: 6 - Sayı: 2

Mülûku’r-Rûm: Ya‘kūbî’ye Göre Roma İmparatorları

Mulūk al-Rūm: The Roman Emperors according to al-Ya‘kūbī

Sayfa
427–441
Yayın Tarihi
2022-10-12
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Fazla birdetaya sahip olmayan bu anlatımda, birkaç yerde özet halinde birtakım bilgilerin aktarılmasıyla yetinilmiştir.Bu nedenle söz konusu anlatımı “Roma İmparatorları Listesi” şeklinde adlandırmak daha doğrudur.Sürekli münasebette bulundukları Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu’nu oldukça iyi tanımalarınarağmen Müslümanların Roma İmparatorluğu’yla tanışmaları bu liste vasıtasıyla olmuş olmalıdır ve buaçıdan değerlendirildiğinde söz konusu listenin sahip olduğu önem aşıkardır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Çok fazla bilinmeyen bir konu olmasına rağmen Ortaçağ Müslüman tarihçileri, eserlerinde Romaİmparatorluğu tarihinden de bahsetmişlerdir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bunlar arasında en yalın olanı, Ortaçağ Müslüman tarihçi vecoğrafyacılarının önde gelen isimlerinden birisi sayılan Ya‘kūbî’nin (ö. 292/905’ten sonra) Târîhu’lYa‘kūbîisimli eserinde bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Fazla birdetaya sahip olmayan bu anlatımda, birkaç yerde özet halinde birtakım bilgilerin aktarılmasıyla yetinilmiştir.Bu nedenle söz konusu anlatımı “Roma İmparatorları Listesi” şeklinde adlandırmak daha doğrudur.Sürekli münasebette bulundukları Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu’nu oldukça iyi tanımalarınarağmen Müslümanların Roma İmparatorluğu’yla tanışmaları bu liste vasıtasıyla olmuş olmalıdır ve buaçıdan değerlendirildiğinde söz konusu listenin sahip olduğu önem aşıkardır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Çok fazla bilinmeyen bir konu olmasına rağmen Ortaçağ Müslüman tarihçileri, eserlerinde Romaİmparatorluğu tarihinden de bahsetmişlerdir. Bunlar arasında en yalın olanı, Ortaçağ Müslüman tarihçi vecoğrafyacılarının önde gelen isimlerinden birisi sayılan Ya‘kūbî’nin (ö. 292/905’ten sonra) Târîhu’lYa‘kūbîisimli eserinde bulunmaktadır. Söz konusu anlatım, aynı zamanda Ortaçağ Müslüman yazılıkaynaklarında Roma İmparatorluğu’na dair olarak günümüze ulaşabilenlerin de en eskisidir. Çok büyükbir ihtimalle, buradaki bilgilerin menşei Claudius Ptolemaios’un (MS II. yüzyıl) Πρόχειροι ϰανόνες(Tabulae manuales) isimli eseridir. Bununla birlikte, Ya‘kūbî’nin yararlandığı metin, Ptolemaios’un sözkonusu eserine Theon Alexandrinus (MS IV.-V. yüzyıllar) tarafından ilaveler yapılmış hâlidir. Fazla birdetaya sahip olmayan bu anlatımda, birkaç yerde özet halinde birtakım bilgilerin aktarılmasıyla yetinilmiştir.Bu nedenle söz konusu anlatımı “Roma İmparatorları Listesi” şeklinde adlandırmak daha doğrudur.Sürekli münasebette bulundukları Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu’nu oldukça iyi tanımalarınarağmen Müslümanların Roma İmparatorluğu’yla tanışmaları bu liste vasıtasıyla olmuş olmalıdır ve buaçıdan değerlendirildiğinde söz konusu listenin sahip olduğu önem aşıkardır.

Abstract

Although it is little known, Medieval Muslim historians mentioned the history of the Roman Empire in their works. Of these Târîhu’l-Ya‘kūbî (d. 292/905), respected one of the leading historians and geographers of the Medieval Muslim school, in his work Târîhu’l-Ya‘kūbî, provides the reader with basic information and this work contains the oldest Muslim historical records concerning the Roman Empire which has survived to date amongst the Medieval Muslim written sources. It seems most probable that the source of this information was Claudius Ptolemaios (II. century A.D.), from his Πρόχειροι ϰανόνες (Tabulae manuales). However, the text that Ya'kūbî employs in his work is no simple transcription of Ptolemaios’ work but was updated and modified with additions from Theon Alexandrinus (. IV.-V. c. A.D.). The record provided by Târîhu’l-Ya‘kūbî is not full of detail but was content to convey some information in a summarised form and, for this reason, it is more accurate to describe it as a “List of Roman Emperor’s”. Despite having a very good understanding of the Eastern Roman Empire which they bordered and were constantly in contact with in various ways, the Muslims’ knowlege of the history of the Roman Empire must have been through this list, a point of importance when evaluated from this point of view.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ŞAN, E., BAZ, F. (2022). Mülûku’r-Rûm: Ya‘kūbî’ye Göre Roma İmparatorları. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, Cilt: 6 - Sayı: 2, 427–441. https://ajindex.com/articles/433898

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Ağarı M. (2002). İslâm Coğrafyacılığı ve Müslüman Coğrafyacılar-Doğuşu, Gelişimi ve Temsilcileri-. İstanbul 2002.
  2. Ağarı M. (2013). “Ya‘kūbî”. DİA XLIII (2013) 287-288. Alfonso el Sabio. Primera Crónica General Estoria de España. Vol. I. Madrid 1906.
  3. Alföldy G. (1995). “Eine Bauinschrift aus dem Colosseum”. ZPE 109 (1995) 195-226.
  4. Andreae B. (2001) “Vesuvius”. Ed. C. Andresen, Lexikon der Alten Welt. Band 3 (2001) 3222. Atlan S. (1970). Roma Tarihi’nin Anahatları, I. Kısım Cumhuriyet Devri. İstanbul 1970.
  5. Avcı C. (2004). “Mes‘ûdî, Ali b. Hüseyin”. DİA XXIX (2004) 353-355. Aydın C. & Aydın G. (1992). “Batlamyus”. DİA V (1992) 196-199.
  6. Barag D. (1978) “The Palestinian 'Judaea Capta' Coins of Agrippa II Minted under the Flavians”. NumChron 18 (1978) 14-23.
  7. Baz F. (2016) “Pamphylia’nın İlk Neokoros Unvanının Perge’ye Verilmesi Hakkında Düşünceler”. Ed. E. N. Arca Akdoğu, Vir Doctus Anatolicus. Studies in Memory of Sencer Şahin / Sencer Şahin Anısına Yazılar (2016) 134-147. İstanbul. Berges D. & Nollé J. (2000). Tyana. Archäologisch-historische Untersuchungen zum südwestlichen Kappadokien Teil I-II. Bonn 2000.
  8. Bleicken J. (1998). Augustus. Eine Biographie. Berlin 1998.
  9. Bravi A. (2013). Griechische Kunstwerke im Politischen Leben Roms und Konstantinopels. Berlin - New York 2013. Cerfaux L. & Tondriau J. (1957). Un concurrent du christianisme. Le Culte des Souverains dans la Civilisation Greco-Romaine. Paris (1957).
  10. Clauss M. (1999). Kaiser und Gott. Herrscherkult im römischen Reich. Stuttgart-Leipzig 1999.
  11. Curran J. R. (2007). “The Jewish War: Some Neglected Regional Factors”. The Classical World 101/1 (2007) 75-91.
  12. Depuydt L. (1995). “‘More Valuable than All Gold’: Ptolemy’s Royal Canon and Babylonian Chronology”. JCS XLVII (1995) 97-117. Ebû Hanîfe ed-Dîneverî. el-Ahbârü’t-tıvâl. Thk. Abdülmün‘im Âmir. Bağdad [ts.]. Ebû Ubeyd el-Bekrî. el-Mesâlik ve’l-memâlik, I-II. Thk. Cemâl Tulbe. Beyrut 2003.
  13. Eck W. (1969). “Die Eroberung von Masada und eine neue Inschrift des L. Flavius Silva Nonius Bassus.” ZNTW 60 (1969) 282-289.
  14. Eck W. (1998). Augustus und seine Zeit. München 1998.
  15. Eck W. (2012). “Der Bar Kochba-Aufstand der Jahre 132-136 und seine Folgen für die Provinz Judaea/Syria Palaestina”. Ed. P. Urso, Iudaea socia - Iudaea capta, Atti del convegno internazionale Cividale del Friuli, 22-24 settembre 2011 (I Convegni della Fondazione Niccolò Canussio 13) (2012) 249-265.
  16. Pisa. Eck W. (2016). “Herrschaft, Widerstand, Gehorsam: Rom und das Judentum in Iudaea/Palaesti