Dergiler / Yerbilimleri / 2017 / Cilt: 38 - Sayı: 2

Kayaçlarda Farklı Ölçüm Teknikleri ile Belirlenen Boyuna Dalga Hızlarının Değerlendirilmesi

Sayfa
129–140
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Üretilen denklemlerin korelasyon katsayıları oldukça yüksek olup (direkt ile yarı-direkt arasında=0.95, direkt ile indirekt arasında=0.91, yarı-direkt ile indirekt arasında =0.82)eşitlikler arasında doğrusal bir ilişkinin mevcut olduğu tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Jeoteknik uygulamalarda yaygın bir şekilde kullanılan ultrasonik hız deneylerinde direkt, yarı direkt ve indirekt ölçüm teknikleri ile boyuna dalga hızları ölçülmekte, bu veriler yardımıyla kayaçların mekanik ve elastik özellikleri tahmin edilmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmada üç farklı kökende 34 farklı örnek üzerinde yapılan 311 direkt, 439 yarı direkt ve 339 indirekt ölçüm tekniğiyle ölçülen 1089 adet boyuna dalga hızı değerleri kullanılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Üretilen denklemlerin korelasyon katsayıları oldukça yüksek olup (direkt ile yarı-direkt arasında=0.95, direkt ile indirekt arasında=0.91, yarı-direkt ile indirekt arasında =0.82)eşitlikler arasında doğrusal bir ilişkinin mevcut olduğu tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:1089 adet
⚙️Değişkenler:Direkt ölçüm · indirekt ölçüm · ultrasonik hız

Özet

Jeoteknik uygulamalarda yaygın bir şekilde kullanılan ultrasonik hız deneylerinde direkt, yarı direkt ve indirekt ölçüm teknikleri ile boyuna dalga hızları ölçülmekte, bu veriler yardımıyla kayaçların mekanik ve elastik özellikleri tahmin edilmektedir. Uygulamada genellikle enerjinin en fazla iletildiği yöntem olan direkt ölçüm tekniği tercih edilmektedir. Bazı durumlarda direkt ölçüm tekniği için uygun örnek ve yüzeyler bulunamadığından yarı-direkt ve indirekt ölçüm tekniğinin kullanılması gerekmektedir. Bu çalışmada direkt ölçüm tekniğiyle elde edilen boyuna dalga hızları, yarı-direkt ve indirekt ölçüm teknikleriyle elde edilen boyuna dalga hızları ile karşılaştırılmıştır. Çalışmada üç farklı kökende 34 farklı örnek üzerinde yapılan 311 direkt, 439 yarı direkt ve 339 indirekt ölçüm tekniğiyle ölçülen 1089 adet boyuna dalga hızı değerleri kullanılmıştır. Ölçülen boyuna dalga hızları arasında istatistiksel ilişkiler incelenmiş, ölçüm teknikleri arasında regresyon denklemleri üretilmiştir. Üretilen denklemlerin korelasyon katsayıları oldukça yüksek olup (direkt ile yarı-direkt arasında=0.95, direkt ile indirekt arasında=0.91, yarı-direkt ile indirekt arasında =0.82)eşitlikler arasında doğrusal bir ilişkinin mevcut olduğu tespit edilmiştir. Üretilen eşitlikler arazi ve laboratuarda gerçekleştirilen 130 adet deney sonucu kullanılarak test edilmiş, ölçülen ve hesaplanan ultrasonik hızlar arasında %2’den daha küçük ve kabul edilebilir ölçüde fark olduğu tespit edilmiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ERSOY, H., KARAHAN, M., BABACAN, A. E., SÜNNETCİ, M. O. (2017). Kayaçlarda Farklı Ölçüm Teknikleri ile Belirlenen Boyuna Dalga Hızlarının Değerlendirilmesi. Yerbilimleri, Cilt: 38 - Sayı: 2, 129–140. https://ajindex.com/articles/336684

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. ASTM, 2008. D2845-08 Standard Test Method for Laboratory Determination of Pulse Velocities and Ultrasonic Elastic Constants of Rock, ASTM International, West Conshohocken, PA Babacan, A.E.,Gelisli, K. Ersoy, H., 2008. Ultrasonik Ölçümlerle Kayaçların Jeoteknik Özelliklerinin Belirlenmesi. Türkiye 18. Uluslararası Kongre ve Sergisi, 14-17
  2. Ekim, Ankara,
  3. Türkiye. Babacan, A.E., Ersoy, H.,Gelisli, K., 2012.
  4. Kayaçların Fiziksel, Mekanik ve Elastik Özelliklerinin Ultrasonik Hız Tekniği ve Zaman-Frekans Analiziyle Belirlenmesi: Bej Kireçtaşları (KD Türkiye) Üzerine Örnek Bir Çalışma. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, 36 (1), 63-73.
  5. Chau, K. T.,Wang, P., Wong, R. H. C.,1996. Microcracking and Grain Size Effect in YuenLong Marbles. Int. J. Rock Mech. Min. Sci. &Geomech. Abstr. Vol. 33, No. 5, pp. 479~485. Ersoy, H., Özdemir, A., Yalçınalp, B., 2009. Geology and geotechnical properties of kalecik (Gümüşhane) travertines. Proceedings of The 21st International Mining Congress and Exhibition of Turkey, Antalya, 639-648.
  6. Gaviglio, P., 1989.Longitudinal Waves Propagation in a Limestone: the Relationship between Velocity and Density.Rock Mechanics and Rock Engineering, Vol. 22, No. 4, 1989, pp. 299-306. ISRM, 2007. The complete ISRM suggested methods for rock characterization, testing and monitoring: 1974e2006. In: Ulusay, R., Hudson, J.A. (Eds.), Suggested Methods Prepared by the Commission on Testing Methods. Compilation arranged by the ISRM Turkish National Group, ISRM, Ankara.
  7. Kahraman, S., 2001. Evaluation of simple methods for assessing the uniaxial compressive strength of rock. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, Volume 38, 7, 981-994.
  8. Kahraman, S., 2002. Estimating the direct P-wave velocity value of intact rock from indirect laboratory measurements, International Journal of Rock Mechanics & Mining Sciences, 39, 101–104.
  9. Karakuş, M., Kumral, M., Kılıç, O., 2005. Predicting elastic properties of intact rocks from index tests using multipleregression modelling. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 42, 2, 323-330.
  10. Karpuz, C., and Paşamehmetoğlu, A.G.; 1997. Field Characterisation Of Weathered Ankara Andesites. Engineering Geology, 46, 1-17. Katz O.,Reches Z., Roegiers J.C.,2000.Evaluation of mechanical rock properties using a Schmidt Hammer. Int. J.Rock Mech. Min. Sci., 37:723–728. Kılıç A., and Teymen A., 2008.Determination of mechanical properties of rocks using simple methods. Bull Eng Geol Environ, 67:237– 244. Savali