Dergiler / Selçuk Üniversitesi Selçuklu Araştırmaları Dergisi / 2020 / Sayı: 12

BÜYÜK SELÇUKLULAR DÖNEMİ’NDE HEMEDAN’IN SİYASİ TARİHİ

HAMADĀN’S POLITICAL HISTORY DURING GREAT SELJUK PERIOD

Sayfa
209–236
Yayın Tarihi
2020-06-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada Büyük Selçuklular döneminde Hemedan şehrinin haiz olduğu ehemmiyet ve bu kentte vuku bulan hadise ve gelişmeler kaynakların verdiği bilgiler ışığında ele alınacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Cibal bölgesinin önemli şehirlerinden biri olan Hemedan Ortaçağ’da hem jeopolitik konumu hem de siyasî ve iktisâdî özellikleriyle ön plâna çıkmış bir merkezdi.
📊
Temel Bulgular & Veri:Verimli topraklara sahip olan ve ticaret yolları üzerinde bulunan, diğer yandan bölgedeki askerî geçiş güzergâhının önemli noktalarından birisi olan Hemedan kuruluşundan itibaren birçok tarihî hadiseye tanıklık eden bir kent olmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada Büyük Selçuklular döneminde Hemedan şehrinin haiz olduğu ehemmiyet ve bu kentte vuku bulan hadise ve gelişmeler kaynakların verdiği bilgiler ışığında ele alınacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Hemedan · Selçuklular · Tuğrul Bey

Özet

Cibal bölgesinin önemli şehirlerinden biri olan Hemedan Ortaçağ’da hem jeopolitik konumu hem de siyasî ve iktisâdî özellikleriyle ön plâna çıkmış bir merkezdi. Verimli topraklara sahip olan ve ticaret yolları üzerinde bulunan, diğer yandan bölgedeki askerî geçiş güzergâhının önemli noktalarından birisi olan Hemedan kuruluşundan itibaren birçok tarihî hadiseye tanıklık eden bir kent olmuştur. Müslümanlar tarafından ele geçirildikten sonra da gelişmeye devam eden şehir Selçukluların bölgeye gelişiyle Türklerin hâkimiyeti altına girmiş ve batıdaki önemli kentlerinden biri hâline gelmiştir. Her ne kadar Selçuklu hükümdarları hânedan üyelerini bu bölgeyi yönetmeleri için göndermişlerse de şehrin idaresinin kendilerine bağlı kalmasına özen göstermişlerdir. Bu sebeple Hemedan merkezli oluşabilecek bağımsızlık hareketlerine de izin vermeyerek olması muhtemel hadiselerin önüne geçmişlerdir. Selçuklu sultanlarının batıya doğru gerçekleştirdikleri fetihlerde önemli bir askerî ve siyasî üs görevini üstlenen Hemedan şehrine ayrı bir ihtimam gösterildiği devrin kaynaklarından anlaşılmaktadır. Bu çalışmada Büyük Selçuklular döneminde Hemedan şehrinin haiz olduğu ehemmiyet ve bu kentte vuku bulan hadise ve gelişmeler kaynakların verdiği bilgiler ışığında ele alınacaktır.

Abstract

Hamadān, an important city of Jibal region, rose as a centre thanks to its geopolitical location and political and economic qualities during the Medieval period. Already containing fertile soil and being located on trade routes, Hamadān was also a significant crossroad point for military transit routes in the region and had witnessed numerous historical events since its foundation. Maintaining its rise with its capture by Muslims, the city came under the domination of the Turks with the arrival of the Seljuks and became their one of the most important cities in the west. Although the Seljuk rulers sent the dynasty members to govern the region, they also opted to keep the city’s administration solely under their own control. Consequently, they survived potential unwanted incidents by avoiding the possibility of Hamadān-centred independence movements. The sources of this period clearly demonstrate that the Seljuk sultans displayed a special interest for the city of Hamadān which was a significant military and political base for westward Seljuk conquests. This study evaluates the significance of the city of Hamadān during the Seljuk period along with the incidences and developments the city experienced under the light of the data the sources provide.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

NASIRABADI, G. A. (2020). BÜYÜK SELÇUKLULAR DÖNEMİ’NDE HEMEDAN’IN SİYASİ TARİHİ. Selçuk Üniversitesi Selçuklu Araştırmaları Dergisi, Sayı: 12, 209–236. https://ajindex.com/articles/192025

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Abdurrahman İbnü’l-Cevzî, el-Muntazam fî Târîhi’l-Ümem’de Selçuklular, Seçme, Tercüme ve Değerlendirme: Ali Sevim, Ankara 2014.
  2. Ahmed b. Mahmud, Selçuk-Nâme, I, haz. Erdoğan Merçil, Tercüman yay., İstanbul 1977.
  3. Alptekin, Coşkun, Dimaşk Atabegliği (Tog-Teginliler), Marmara Üniversitesi yay., İstanbul 1985. Azimî, Ebû Abdullah Muhammed Azimî Tarihi, yay. Ali Sevim, TTK yay., Ankara 1988.
  4. Bala, Mirza, “Hemedan”, İA, V/I, s. 420-425. Belâzurî, Ebü’l-Hasen Ahmed b. Yahya, Fütûhu’l-Büldân, Türkçe trc. Mustafa Fayda, Siyer yay., İstanbul 2013.
  5. Bosworth, Clifford Edmund, “Saldjukıds”, EI², VIII, s. 936-959.
  6. Browne, Stuart C, “Ecbatana”, Encyclopaedia Iranica, VIII, s. 80-84. Bundârî, el-Feth b. Ali b. Muhammed, Irak ve Horasan Selçukluları Tarihi, Türkçe trc. Kıvameddin Burslan, TTK yay., Ankara 1999. Ebu Dülef Mis’ar b. Mühelhil, İran Seyahatnamesi, Türkçe trc. ve notlar: Serdar Gündoğdu, Kronik Kitap yay., İstanbul 2018.
  7. Fryee, N.R., “Hamadhān”, EI², III, s.105-106. Gerdîzî, Ebû Said Abdu’l-Hayy, Zeynü’l-Ahbâr, İhtimam: Rahim Rezâzademülk, Tahran 1384hş. Gregory Abû’l-Ferec, Abû’l-Ferec Tarihi, I, Türkçe trc. Ömer Rıza Doğrul, TTK yay., Ankara 1987.
  8. Güner, Ahmet, “Kâkûyîler”, DİA, XXIV, İstanbul 2001, s. 219-221. Hamdullah Müstevfî Kazvînî, Nüzhetü’l-kulûb, tashih ve tahşiye: Muhammed Debir Siyâkî, Kazvin 1388hş. ______________, Târih-i Güzîde, Türkçe trc. Mürsel Öztürk, TTK yay., Ankara 2018.
  9. Huart, Clément, “Cibal”, İA, III, s. 158. ______________, “Kâkûyîler”, İA, VI, s. 108-109. Hüseynî, Sadrüddîn Ebû’l-Hasan, Ahbârü’d-Devleti’s-Selçukiyye, Türkçe trc. Necati Lugal, TTK yay., Ankara 1999.
  10. İbn Havkal, Ebü’l-Kasım Muhammed b. Ali, 10. Asırda İslâm Coğrafyası, Türkçe trc. Ramazan Şeşen, Yeditepe yay., İstanbul 2014. İbn Hurdâzbih, Ebü’l-Kasım Ubeydullah b. Abdillah, Yollar ve Ülkeler Kitabı, Türkçe trc. Murat Ağarı, Kitapevi yay., İstanbul 2008. İbnü’l-Adîm, Ebû’l-Kasım Kemâlüddîn Ömer, Biyografilerle Selçuklu Tarihi, Bugyetü’t-taleb fî Tarihi Haleb (Seçmeler), Çeviri, Notlar ve Açıklamalar, Ali Sevim, TTK yay., Ankara 1989. İbnü’l-Cevzî, Ebü’l-Ferec Cemâlüddîn Abdurrahman, el-Muntazam fî Târîhi’l-Ümem’de Selçuklular, Seçme, Tercüme ve Değerlendirme: Ali Sevim, TTK yay., Ankara 2014. İbnü’l-Esîr, Ebü’l-Hasen İzzeddîn, el-Kâmil fi’t-tarih, VIII, Türkçe trc. Abdülkerim Özaydın, Bahar yay., İstanbul 2008.
  11. Kafesoğlu, İbrahim, “Selçuklular”, İA, X, s. 353-416.
  12. Kayhan, Hüseyin, Irak Selçukluları, Çizgi Kitapevi, Konya 2001. ______________, “Irak Selçukluları Tari