KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Avrasya Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 10 Sayı: 3

TÜRKİYE YÜZYILI MAARİF MODELİ ÇERÇEVESİNDE 5. SINIF İNGİLİZCE DERS KİTABINDA ERDEM, DEĞER VE EYLEM BOYUTLARININ ANALİZİ

An Analysis of Virtue, Value, and Action Dimensions in a 5th Grade English Coursebook within the Framework of the Türkiye Century Education Model

Halil Ziya Özcan(TC MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI UŞAK, EĞİTİM ENSTİTÜSÜ)
Sayfa
1–21
Yayın Tarihi
2026-10-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırma bulguları, ders kitabında sorumluluk, saygı, yardımseverlik ve duyarlılık gibi bazı değerlerin daha yoğun biçimde yer aldığını; buna karşılık adalet, dürüstlük ve sabır gibi bazı değerlerin ya sınırlı düzeyde temsil edildiğini ya da hiç yer almadığını göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın amacı, ortaokul 5. sınıf İngilizce ders kitabında yer alan içeriklerin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) kapsamında ele alınan Erdem–Değer–Eylem çerçevesi doğrultusunda incelenmesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmanın veri kaynağını, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan ve 2025–2026 eğitim öğretim yılında okutulan 5. sınıf İngilizce ders kitabı oluşturmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırma bulguları, ders kitabında sorumluluk, saygı, yardımseverlik ve duyarlılık gibi bazı değerlerin daha yoğun biçimde yer aldığını; buna karşılık adalet, dürüstlük ve sabır gibi bazı değerlerin ya sınırlı düzeyde temsil edildiğini ya da hiç yer almadığını göstermektedir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2025–2026 Verileri
⚙️Değişkenler:Türkiye Yüyılı Maarif Modeli · Değerler Eğitimi · İngilizce Ders Kitabı

Özet

Bu araştırmanın amacı, ortaokul 5. sınıf İngilizce ders kitabında yer alan içeriklerin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) kapsamında ele alınan Erdem–Değer–Eylem çerçevesi doğrultusunda incelenmesidir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımlarından doküman incelemesi yöntemiyle yürütülmüştür. Çalışmanın veri kaynağını, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan ve 2025–2026 eğitim öğretim yılında okutulan 5. sınıf İngilizce ders kitabı oluşturmaktadır. Bu bağlamda araştırmada herhangi bir örneklem grubu bulunmamakta, inceleme doğrudan öğretim materyali üzerinden gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak ders kitabında yer alan metinler, diyaloglar, görseller ve etkinlikler kullanılmış; veriler TYMM’de yer alan değerler temel alınarak oluşturulan kodlama listesi aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiş ve frekans değerleriyle desteklenmiştir. Araştırma bulguları, ders kitabında sorumluluk, saygı, yardımseverlik ve duyarlılık gibi bazı değerlerin daha yoğun biçimde yer aldığını; buna karşılık adalet, dürüstlük ve sabır gibi bazı değerlerin ya sınırlı düzeyde temsil edildiğini ya da hiç yer almadığını göstermektedir. Ayrıca değerlerin çoğunlukla örtük biçimde sunulduğu ve eyleme dönüşme düzeyinin genellikle orta ve zayıf düzeyde kaldığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, ders kitabının TYMM’nin öngördüğü erdem–değer–eylem bütünlüğünü kısmen yansıttığı, ancak bu yapının daha dengeli ve uygulamaya dönük biçimde geliştirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract

This study aims to examine the content of a 5th grade English coursebook in accordance with the Virtue–Value–Action framework defined in the Türkiye Century Education Model (TCEM). The research was conducted using a qualitative research design, specifically document analysis. The data source of the study consists of the 5th grade English coursebook published by the Ministry of National Education and used in the 2025–2026 academic year. Since the study is based on document analysis, no participant group was involved. The data were collected from texts, dialogues, visuals, and activities included in the coursebook, using a coding scheme developed based on the values defined in the TCEM framework. The collected data were analyzed through content analysis and supported with frequency counts. The findings revealed that certain values such as responsibility, respect, helpfulness, and sensitivity are prominently represented in the coursebook, whereas some values, including justice, honesty, and patience, are either minimally represented or entirely absent. Additionally, it was found that values are mostly presented implicitly, and their transformation into action remains at a moderate or low level. In conclusion, while the coursebook reflects the Virtue–Value–Action framework of TCEM to a certain extent, it falls short of presenting a balanced and action-oriented structure. Therefore, it is recommended that course materials be revised to ensure a more systematic, balanced, and practice-oriented integration of values.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Özcan, H. Z. (2026). TÜRKİYE YÜZYILI MAARİF MODELİ ÇERÇEVESİNDE 5. SINIF İNGİLİZCE DERS KİTABINDA ERDEM, DEĞER VE EYLEM BOYUTLARININ ANALİZİ. Avrasya Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, Cilt: 10 Sayı: 3, 1–21. https://ajindex.com/articles/1668259

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (37)

  1. Arslan, A., & Çelikel, S. (2025). Okul öncesinden hayat bilgisi dersine erdem-değer-eylem. Asya Studies, 9(31), 89–106.
  2. Arslan, A. (2025). TYMM Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programının birinci sınıf öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. The Journal of Academic Social Science, 163(162), 202-220.
  3. Arthur, J., Kristjánsson, K., Harrison, T., Sanderse, W., & Wright, D. (2020). Teaching character and virtue in schools. Journal of Moral Education, 49(3), 283–296.
  4. Aydın, A. Z., & Aran, Ö. A. (2020). Ortaokul İngilizce ders kitaplarında evrensel değerlerin incelenmesi. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 6(2), 733–751.
  5. Berkowitz, M. W. (2011). What works in values education. International Journal of Educational Research, 50(3), 153–158.
  6. Biesta, G. (2022). World-centred education: A view for the present. Routledge.
  7. Byram, M. (2020). Teaching and assessing intercultural communicative competence: Revisited. Multilingual Matters.
  8. Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4th ed.). Sage.
  9. Darling-Hammond, L., Flook, L., Cook-Harvey, C., Barron, B., & Osher, D. (2020). Implications for educational practice of the science of learning and development. Applied Developmental Science, 24(2), 97–140.
  10. Durlak, J. A., Mahoney, J. L., & Boyle, A. E. (2022). What we know, and what we need to find out about universal, school-based social and emotional learning programs for children and adolescents: A review of meta-analyses and directions for future research. Psychological Bulletin, 148, 765–782.
  11. Eccles, J. S., & Roeser, R. W. (2021). Schools as developmental contexts during adolescence. In R. M. Lerner (Ed.), Handbook of adolescent psychology (s. 225–267). Wiley.
  12. Fernández Espinosa, V., & López González, J. (2024). Virtues and values education in schools: A study in an international sample. Journal of Beliefs & Values, 45(1), 69–85.
  13. Halstead, J. M., & Taylor, M. J. (2000). Learning and teaching about values: A review of recent research. Cambridge Journal of Education, 30(2), 169–202.
  14. Herak, R. (2025). Character education in the digital age: Challenges and opportunities amidst technological developments. MSJ: Majority Science Journal, 3(2), 245–252.
  15. Immordino-Yang, M. H. (2015). Emotions, learning, and the brain: Exploring the educational implications of affective neuroscience. W. W. Norton.
  16. Jones, S. M., McGarrah, M. W., & Kahn, J. (2021). Social and emotional learning: A principled science of human development in context. Educational Psychologist, 56(3), 196–210.
  17. Kohlberg, L. (1984). The psychology of moral development (Vol. 2). Harper & Row.
  18. Kolb, D. A. (1984). Experiential learning: Experience as the source of learning and development. Prentice Hall.
  19. Lestariyana, R. P. D., & Nurkamto, J. (2022). International textbooks analysis used for efl students: A critical content analysis of multicultural from kachru’s models. Journal of Innovation in Educational and Cultural Research, 3(2), 248-256.
  20. Lickona, T. (1991). Educating for character: How our schools can teach respect and responsibility. Bantam Books.
  21. Lovat, T. (2023). Values education and good practice pedagogy. In T. Lovat (Ed.), International handbook of values education and student wellbeing. Springer.
  22. Millî Eğitim Bakanlığı. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programları ortak metni. https://tymm.meb.gov.tr/ortak-metin
  23. Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). (2021). Beyond academic learning: First results from the survey of social and emotional skills. OECD Publishing.
  24. Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). (2023). OECD Learning Compass 2030: Progress update. OECD Publishing.
  25. Powney, J., Cullen, M. A., Schlapp, U., Glissov, P., Johnstone, M., & Munn, P. (1995). Understanding values education in the primary school. Scottish Council for Research in Education.
  26. Ravitch, D. (2000). Left back: A century of failed school reforms. Simon & Schuster.
  27. Ravitch, D. (2010). The life and death of the great American school system: How testing and choice are undermining education. Basic Books.
  28. Schwartz, S. H. (2021). Basic individual values: Sources and consequences. In D. Sander & T. Brosch (Eds.), Handbook of value (s. 63–84). Oxford University Press.
  29. Setyono, B., & Widodo, H. P. (2019). The representation of multicultural values in the Indonesian Ministry of Education and Culture-Endorsed EFL textbook: a critical discourse analysis. Intercultural Education, 30(4), 383–397.
  30. Shin, J., Eslami, Z. R., & Chen, W. C. (2011). Presentation of local and international culture in current international English-language teaching textbooks. Language, Culture and Curriculum, 24(3), 253–268.
  31. Siegel, D. J. (2020). The developing mind: How relationships and the brain interact to shape who we are (3rd ed.). Guilford Press.
  32. Şahin, A. (2019). Personal and social values in primary grade children’s books. Participatory Educational Research, 6(1), 1–9.
  33. UNESCO. (2015). Global citizenship education: Topics and learning objectives.
  34. Veugelers, W. (2024). Citizenship education for a diverse Europe. In Handbook of moral and character education (s. 379–399). Routledge.
  35. Welzel, C. (2013). Freedom rising: Human empowerment and the quest for emancipation. Cambridge University Press.
  36. Weninger, C., & Kiss, T. (2013). Culture in English as a foreign language (EFL) textbooks: A semiotic approach. TESOL Quarterly, 47(4), 694–716
  37. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.