Dergiler / Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi / 2025 / Cilt: 40 Sayı: 3

Marul Fidelerinin Kalitesi Üzerine Farklı Gübre Dozlarının Etkisinin Araştırılması

An Investigation into the Impact of Varying Fertilizer Doses on the Quality of Lettuce Seedlings

Aylin Çolak(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ)0009-0008-5935-0212
Aslıhan Çilingir Tütüncü(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-7752-8976
Harun Özer(Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü)0000-0001-9106-383X
Sayfa
435–445
Yayın Tarihi
2025-10-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonuç olarak gübre dozu uygulamalarının EC değerlerinin yükselmesi fide kalitesine önemli oranda artırmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Çalışma, farklı marul çeşitlerinin (Ice Palace ve Maritima) fide kalitesi üzerine kullanılan farklı kimyasal gübre dozlarının etkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu amaçla ticari kimyasal (N-P-K) gübrenin dört dozu (0, 0.6, 1.2 ve 1.8 dS m-1) farklı EC değerleri ayarlanarak uygulanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuç olarak gübre dozu uygulamalarının EC değerlerinin yükselmesi fide kalitesine önemli oranda artırmıştır.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kimyasal gübre · Lactuca sativa · Fotosentez hızı

Özet

Çalışma, farklı marul çeşitlerinin (Ice Palace ve Maritima) fide kalitesi üzerine kullanılan farklı kimyasal gübre dozlarının etkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bu amaçla ticari kimyasal (N-P-K) gübrenin dört dozu (0, 0.6, 1.2 ve 1.8 dS m-1) farklı EC değerleri ayarlanarak uygulanmıştır. Araştırmada fide boyu, gövde çapı, yaprak alanı, kök kuru ağırlığı, yaprak kuru ağırlığı, Dickson Kalite İndeksi (DKI), yaprak klorofil içeriği, fotosentez hızı, stoma iletkenliği ve yaprak renk (L*, Kroma ve Hue) değerleri belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara gübre dozu uygulamalarının fide kalitesine önemli etkileri belirlenmiştir (p<0.05). Ana etkiler incelendiğinde en yüksek gövde çapı (1.58 mm), yaprak alanı (6.68cm2), kök kuru ağırlığı (0.063g), yaprak kuru ağırlığı (0.050), dickson kalite indeksi (DKI; 0.021), yaprak klorofil içeriği (7.69 CCI), fotosentez hızı (17.23 µmol m-2s-1) ve stoma iletkenliği (417.8 mmol m-2s-1) değerleri 1.8 dS m-1 gübre dozu uygulamasından elde edildiği belirlenmiştir. Sonuç olarak gübre dozu uygulamalarının EC değerlerinin yükselmesi fide kalitesine önemli oranda artırmıştır.

Abstract

The present study was conducted with the objective of ascertaining the effects of varying doses of chemical fertilizer on the quality of seedlings from different lettuce cultivars (Ice Palace and Maritima). To this end, four doses (0, 0.6, 1.2 and 1.8 dS m-1) of a commercial chemical fertilizer (N-P-K) were applied by adjusting different electrical conductivity (EC) values. The variables measured included seedling height, stem diameter, leaf area, stem dry weight, leaf dry weight, Dickson Quality Index (DQI), leaf chlorophyll content, photosynthetic rate, stomatal conductance and leaf color (L*, Chroma and Hue). According to the results obtained, significant effects of fertilizer dose treatments on seedling quality were determined (p<0.05). When the main effects were analyzed, the highest stem diameter (1.58 mm), leaf area (6.68 cm2), stem dry weight (0.063 g), leaf dry weight (0.050), Dickson quality index (0.021), leaf chlorophyll content (7.69 CCI), photosynthesis rate (17.23 µmol m-2s-1) and stomatal conductance (417.8 mmol m-2s-1) values were obtained from 1.8 dS m-1 fertilizer dose application. Consequently, the enhancement in EC values resulting from fertilizer dose applications exhibited a substantial positive impact on seedling quality.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Çolak, A., Tütüncü, A. Ç., Özer, H. (2025). Marul Fidelerinin Kalitesi Üzerine Farklı Gübre Dozlarının Etkisinin Araştırılması. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, Cilt: 40 Sayı: 3, 435–445. https://doi.org/10.7161/omuanajas.1657876

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (33)

  1. Aktaş, Z., 2017. Melis F1 domates çeşidine pro-ca ve farklı gübre uygulamalarının fide gelişimi ve kalitesine etkileri. Yüksek Lisans Tezi, Mustafa Kemal Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 499535, 56s.
  2. Aybak, H.Ç., 2002. Salata/Marul Yetiştiriciliği. Hasad Yayıncılılık, İstanbul.
  3. Bziouech, S.A., Dhen, N., Helaoui, S., Ammar, I.B., Dridi, B.A.M., 2022. Effect of vermicompost soil additive on growth performance, physiological and biochemical responses of tomato plants (Solanum lycopersicum L. var. Firenze) to salt stress. Emirates Journal of Food and Agriculture, 34(4): 316-328. doi: 10.9755/ejfa.2022.v34.i4.2844
  4. Demir, K., Başak, H., Çakırer, G., Başkent, A., 2020. Fidecilik sektörünün mevcut durumu ve gelecek öngörüleri. Türkiye Ziraat Mühendisliği IX. Teknik Kongresi Bildiriler Kitabı-2, 13-17 Ocak, Ankara, 429-432.
  5. Dickson, A., Leaf, A.L., Hosner, J.F., 1960. Quality appraisal of white spruce and white pine seedling stock in nurseries. Forestry Chronicle, 36(1): 10-13.
  6. Eşiyok, D., 2012. Kışlık ve Yazlık Sebze Yetiştiriciliği. Meta Basım. Bornova/İzmir.
  7. FAO. 2024. Bitkisel üretim istatistikleri. https://www.fao.org/faostat/en/#data/QCL. Erişim tarihi: 18.11.2024.
  8. Günay, A., 2005. Sebze Yetiştiriciliği. Yayıncı?, Basımevi? Cilt II, İzmir.
  9. Kibar, B., 2020. Effects of microbial fertilizer application on germination and seedling growth in lettuce and white head cabbage. International Journal of Agriculture and Wildlife Science (IJAWS). (3): 389-398. DOI: 10.24180/ijaws.801698
  10. Kilim, M., Yörük, E., Hazneci, E., Özer, H., Gürdil, G.A.K., 2022. The effect of used different waste growing media on soilless lettuce cultivation. Anadolu Journal of Agricultural Sciences, 37(2): 373-386. https://doi.org/10.7161/omuanajas.1027549
  11. Kumari, R., Bhatnagar, S., Deepali, M.N., Vashistha, A., 2022. Potential of organic amendments (AM fungi, PGPR, vermicompost and seaweeds) in combating salt stress – A review. Plant Stress 6: 100111. https://doi.org/10.1016/j.stress.2022.100111
  12. Özer, H., 2017a. Effects of shading and organic fertilizers on tomato yield and quality. Pakistan Journal of Botany, 49(5): 1849-1855.
  13. Özer, H., 2017b. Organic tomato (Solanum lycopersicum L.) production under different mulches in greenhouse. The Journal of Animal & Plant Sciences, 27(5): 1565-1572.
  14. Özer, H., 2018. The effects of different seedling production systems on quality of tomato plantlets. Acta Scientiarum Polonorum-Hortorum Cultus, 17(5): 15-21.
  15. Öztekin, G.B., Türe, K., 2019. The effect of artificial lighting with full spectrum daylight fluorescent lamp on seedling quality of lettuce. Journal of Agriculture Faculty of Ege University, 56(4), 437-445. https://doi.org/10.20289/zfdergi.534300
  16. Seyrek, G.Ç., 2024. The effects of led lighting applications in different wavelength on seedling quality parameters in storage of tomato (Lycopersicon esculentum L.) seedlings. PhD. Thesis, Ankara University, 864155, 175p.
  17. Şa, Z., Çilingir Tütüncü, A., Demirkaya, S., Özer, H., 2023. The effects of organic and conventional seedling growing on the quality of tomato seedlings. Anadolu Journal of Agricultural Sciences. 38 (3), 555-564. DOI: 10.7161/omuanajas.1337133
  18. Şalk, A., Arın, L., Deveci, M., & Polat, S. (2008). Özel Sebzecilik. Sevil Cilt Evi ve Matbaası, Tekirdağ.
  19. Taiz, L., Zeiger, E., 2008. Plant Physiology. Palme Publishing, 690p, Ankara
  20. Tarakçıoğlu, C., 2023. Effect of organic materials on the growth and some nutrient contents of lettuce plants under salt stress. Turkish Journal of Agriculture - Food Science and Technology, 11(11): 2099-2109, DOI: https://doi.org/10.24925/turjaf.v11i11.2099-2109.6259
  21. TURKTOB, 2024. Tohumculuk Sektör Raporu. https://turktob.org.tr. 43s.
  22. Tütüncü, A.Ç., Saka, A.K., Ay, A., Özbakır Özer, M., Özer, H., 2023. Evaluation of greenhouse and field performances of Depar F1 tomato variety grafted on different rootstocks Anadolu Journal of Agricultural Sciences. 38 (1): 209-220. DOI: 10.7161/omuanajas.1205150
  23. Tüzel, Y., Gül, A., Öztekin, G.B., Engindeniz, S., Boyacı, F., Duyar, H., Cebeci, E., Durdu, T., 2020. Türkiye’de örtüaltı yetiştiriciliği ve yeni gelişmeler. Türkiye Ziraat Mühendisliği IX. Teknik Kongresi, 13(17): 725-750.
  24. Tüzel, Y., Öztekin, G.B., Durdu, T., 2021. Organik fide yetiştiriciliği. Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü. Enstitü Yayın No: 108, Yalova.
  25. Uçan, U., Uğur, A., 2021. Acceleration of growth in tomato seedlings grown with growth retardant. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 45, 669-679. DOI:10.3906/tar-2011-4
  26. Uğur, A., Kavak, S., 2007. The Effects of PP 333 and CCC on seed germination and seedling height control of tomato. In III Balkan Symposium on Vegetables and Potatoes. 729, 205-208.
  27. Uğur, A., Eser, B., 2000. Domates fidelerinde büyümenin kontrolü. III. Sebze Tarımı Sempozyumu, Bildiri Kitabı, Süleyman Demirel Üniversitesi Basım Evi, Isparta, s.61-63.
  28. Vural, H., Eşiyok, D., Duman, İ., 2000. Kültür Sebzeleri (Sebze Yetiştirme). Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir.
  29. Yağmur, B., Aydın, Ş., Yeğenoğlu, E.D., 2022. The importance of salt stresses in plants. In: Çelik A, Baran MF, Bellitürk K (editors). Innovative agricultural and environmental solutions. İksad Yayınevi. p. 199-216. ISBN:978-625-6955-73-8.
  30. Yamada, K., Honma, Y., Asahi, K. I., Sassa, T., Hino, K. I., Tomoyasu, S., 2001. Differentiation of human acute myeloid leukaemia cells in primary culture in response to cotylenin a, a plant growth regulator. Br J Haematol 114, 814–821.
  31. Yıldırım, M., Bahar, E., Demireli, K., 2015. The Effects of different irrigation levels on the yield and physical properties of lettuce cultivars (Lactuca sativa var. campania). COMU Journal of Agriculture Faculty. 3(1), 29-34.
  32. Yılmaz, C., Sırça, E., Özer, H., Pekşen, A., 2018. Usage of agaricus and pleurotus spent mushroom composts as growth medium in tomato seedling production. Turk J Agric Res., 5 (3): 229-235. DOI: 10.19159/tutad.423773
  33. Yörük, E., Duran, H., Özer, H., Eren, E., 2021. Determination of growth models in organic lettuce cultivation. Anadolu J Agr Sci., 36: 276-281. DOI: 10.7161/omuanajas.870778