Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightÇalışma kapsamlı bir ESG derecelendirmesi değil, seçilen göstergeler ve yıl için açıklamalara dayalı ve tekrarlanabilir bir karşılaştırma sunmaktadır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, seçilmiş sekiz Türk bankasının kamuya açıkladığı çevresel, sosyal, yönetişim ve sürdürülebilir insan kaynakları göstergelerini 2024 yılına ait yıllık, entegre ve sürdürülebilirlik raporları üzerinden karşılaştırmaktadır. Karar matrisi; çalışan başına Kapsam 1 ve Kapsam 2 emisyonları, yenilenebilir elektrik kullanımı, kadın çalışan ve yönetici oranları, çalışan başına eğitim saati, çalışan devir oranı ve kadın yönetim kurulu temsili olmak üzere yedi göstergeden oluşmaktadır. Kriterlerin değişkenliği ve kriterler arası bilgi çatışmasına dayalı nesnel ağırlıkların belirlenmesinde CRITIC, bankaların ideal ve anti-ideal çözümlere göre göreli konumlarının belirlenmesinde MARCOS yöntemi kullanılmıştır. En yüksek bilgi katkısını çalışan başına eğitim saati sağlamış, bunu çalışan devir oranı izlemiştir. Baz modelde Garanti BBVA ve TSKB ilk iki sırada, İş Bankası ise üçüncü sırada yer almıştır. Bununla birlikte ilk iki bankanın kendi aralarındaki sıra; entropi ağırlıklandırması, cinsiyet dengesi yaklaşımı ve en etkili alternatifin dışlanması senaryolarında değişmiştir. Kriter örtüşmesi, çalışan devir oranının karşılaştırılabilirliği, Kapsam 2 ölçümü ve banka türünü ele alan ilave sağlamlık analizleri genel sıralama örüntüsünün koşullu olarak sağlam, ancak sıralamanın tam olarak değişmez olmadığını göstermiştir. Çalışma kapsamlı bir ESG derecelendirmesi değil, seçilen göstergeler ve yıl için açıklamalara dayalı ve tekrarlanabilir bir karşılaştırma sunmaktadır.
Abstract
This study compares publicly disclosed environmental, social, governance, and sustainable human resource management indicators of eight selected Turkish banks using their 2024 annual, integrated, and sustainability reports. Seven indicators—Scope 1 and Scope 2 emissions per employee, renewable electricity use, female employee and manager ratios, training hours per employee, employee turnover, and female board representation—constitute the decision matrix. CRITIC was used to derive objective weights based on criterion variability and intercriteria conflict, while MARCOS was used to determine the banks’ relative positions with respect to ideal and anti-ideal solutions. Training hours per employee provided the highest information contribution, followed by employee turnover. The baseline model placed Garanti BBVA and TSKB in the top two positions, followed by İş Bankası. However, the relative order of the two leading banks changed under entropy weighting, a gender-parity specification, and the exclusion of the most influential alternative. Additional sensitivity analyses addressing criterion overlap, turnover comparability, Scope 2 measurement, and bank type showed that the general ranking pattern was conditionally robust but not rank-invariant. The study does not provide a comprehensive ESG rating; rather, it offers a disclosure-based and reproducible comparison of the selected banks for the specified indicators and year.