Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, sosyal medya içeriklerinin bireylerin kişisel bakım sıklığı ve görünüm memnuniyeti üzerinde anlamlı etkiler yarattığını göstermiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu araştırma, bireylerin sosyal medya etkileşimi, kişisel bakım alışkanlıkları ve sosyal iletişim pratikleri arasındaki psikososyal ilişkiyi incelemektedir. Türkiye genelinde 18 yaş ve üzeri 400 katılımcıyla gerçekleştirilen çalışmada betimsel tarama modeli kullanılmış, veriler çevrim içi anket yöntemiyle toplanmıştır. Araştırmada geliştirilen özgün ölçek üç alt boyuttan oluşmaktadır: kişisel bakım rutinleri, görünüm memnuniyeti ve sosyal iletişim etkileri. Ölçeğin güvenilirlik katsayısı (α=.82) ve KMO değeri (.88) yüksek bulunmuştur. Bulgular, sosyal medya içeriklerinin bireylerin kişisel bakım sıklığı ve görünüm memnuniyeti üzerinde anlamlı etkiler yarattığını göstermiştir. Kadın katılımcıların %68,2’si sosyal medya içeriklerinden etkilendiğini belirtirken, erkeklerde bu oran %38,3’tür. Kadınların daha sık bakım uyguladığı, erkeklerin ise cilt sorunlarına bağlı sosyal kaygı yaşadığı saptanmıştır. Eğitim düzeyinin artmasıyla sosyal medya etkileniminin azaldığı, lisansüstü grubun medya okuryazarlığı sayesinde eleştirel bir tutum geliştirdiği belirlenmiştir. Mesleki kimlik ve gelir düzeyi de görünüm algısını şekillendirmekte; özellikle öğretmenler ve güzellik sektörü çalışanlarında düzenli bakım oranı yüksek seyretmektedir. Sonuçlar, Goffman’ın benlik sunumu, Festinger’in sosyal karşılaştırma, Bandura’nın sosyal öğrenme ve Bourdieu’nün bedensel sermaye kuramlarıyla tutarlılık göstermektedir. Sosyal medya, bireylerin beden algısını, benlik sunum stratejilerini ve sosyal iletişim özgüvenini yeniden biçimlendirmektedir. Çalışma, görünüm kaygısının erkeklerde de yükseldiğini ortaya koyarak toplumsal cinsiyet normlarının dijital ortamda dönüşümüne işaret etmektedir. Araştırma, sosyal medya kültürünün bakım davranışlarını, beden memnuniyetini ve iletişim biçimlerini Türkiye bağlamında çok boyutlu olarak ele almasıyla literatüre özgün bir katkı sunmaktadır. Ayrıca medya okuryazarlığı programlarının geliştirilmesi ve çeşitlilik temsiline dayalı dijital politika önerileriyle uygulamaya dönük sonuçlar üretmektedir.
Abstract
This study investigates the psychosocial relationship between individuals’ social media engagement, personal care routines, and social communication practices. Conducted with 400 participants aged 18 and above across Turkey, the research employed a quantitative descriptive survey design, and data were collected through an online questionnaire. The original scale developed for this study consists of three sub-dimensions: personal care routines, appearance satisfaction, and social communication effects, with a Cronbach’s alpha of .82 and a KMO value of .88, indicating high reliability and validity. The findings revealed that social media content significantly influences individuals’ frequency of personal care and levels of appearance satisfaction. While 68.2% of female participants reported being influenced by social media content, this rate was 38.3% among males. Women performed self-care routines more frequently, whereas men experienced greater social anxiety due to skin-related issues. Moreover, higher education levels were associated with reduced susceptibility to social media influence, suggesting that media literacy fosters critical awareness. Occupational identity and income level were also found to shape appearance perception, with teachers and beauty industry professionals reporting higher rates of regular self-care practices. The results align with Goffman’s self-presentation theory, Festinger’s social comparison theory, Bandura’s social learning theory, and Bourdieu’s concept of bodily capital. Overall, social media reshapes individuals’ body image, self-presentation strategies, and social communication confidence. A notable finding is the emergence of appearance-related anxiety among men, traditionally considered a feminine concern, highlighting the transformation of gender norms in digital culture. This research contributes to the literature by addressing the multidimensional impact of social media culture on self-care, body satisfaction, and interpersonal communication within the Turkish context.