Journals / Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi / 2026 / Cilt: 8 Sayı: 2

Psychosocial Interaction between Social Media, Personal Care, and Communication

Sosyal Medya ile Kişisel Bakım ve İletişim Arasındaki Psikososyal Etkileşim

Dursun Yılmaz(TOKAT GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-6161-3482
Pages
122–130
Publication Date
2026-06-24
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The findings revealed that social media content significantly influences individuals’ frequency of personal care and levels of appearance satisfaction.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This study investigates the psychosocial relationship between individuals’ social media engagement, personal care routines, and social communication practices.
📊
Key Findings & Data:Conducted with 400 participants aged 18 and above across Turkey, the research employed a quantitative descriptive survey design, and data were collected through an online questionnaire.
💡
Conclusion & Impact:The findings revealed that social media content significantly influences individuals’ frequency of personal care and levels of appearance satisfaction.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Sosyal medya · kişisel bakım · toplumsal cinsiyet

Abstract

This study investigates the psychosocial relationship between individuals’ social media engagement, personal care routines, and social communication practices. Conducted with 400 participants aged 18 and above across Turkey, the research employed a quantitative descriptive survey design, and data were collected through an online questionnaire. The original scale developed for this study consists of three sub-dimensions: personal care routines, appearance satisfaction, and social communication effects, with a Cronbach’s alpha of .82 and a KMO value of .88, indicating high reliability and validity. The findings revealed that social media content significantly influences individuals’ frequency of personal care and levels of appearance satisfaction. While 68.2% of female participants reported being influenced by social media content, this rate was 38.3% among males. Women performed self-care routines more frequently, whereas men experienced greater social anxiety due to skin-related issues. Moreover, higher education levels were associated with reduced susceptibility to social media influence, suggesting that media literacy fosters critical awareness. Occupational identity and income level were also found to shape appearance perception, with teachers and beauty industry professionals reporting higher rates of regular self-care practices. The results align with Goffman’s self-presentation theory, Festinger’s social comparison theory, Bandura’s social learning theory, and Bourdieu’s concept of bodily capital. Overall, social media reshapes individuals’ body image, self-presentation strategies, and social communication confidence. A notable finding is the emergence of appearance-related anxiety among men, traditionally considered a feminine concern, highlighting the transformation of gender norms in digital culture. This research contributes to the literature by addressing the multidimensional impact of social media culture on self-care, body satisfaction, and interpersonal communication within the Turkish context.

Özet

Bu araştırma, bireylerin sosyal medya etkileşimi, kişisel bakım alışkanlıkları ve sosyal iletişim pratikleri arasındaki psikososyal ilişkiyi incelemektedir. Türkiye genelinde 18 yaş ve üzeri 400 katılımcıyla gerçekleştirilen çalışmada betimsel tarama modeli kullanılmış, veriler çevrim içi anket yöntemiyle toplanmıştır. Araştırmada geliştirilen özgün ölçek üç alt boyuttan oluşmaktadır: kişisel bakım rutinleri, görünüm memnuniyeti ve sosyal iletişim etkileri. Ölçeğin güvenilirlik katsayısı (α=.82) ve KMO değeri (.88) yüksek bulunmuştur. Bulgular, sosyal medya içeriklerinin bireylerin kişisel bakım sıklığı ve görünüm memnuniyeti üzerinde anlamlı etkiler yarattığını göstermiştir. Kadın katılımcıların %68,2’si sosyal medya içeriklerinden etkilendiğini belirtirken, erkeklerde bu oran %38,3’tür. Kadınların daha sık bakım uyguladığı, erkeklerin ise cilt sorunlarına bağlı sosyal kaygı yaşadığı saptanmıştır. Eğitim düzeyinin artmasıyla sosyal medya etkileniminin azaldığı, lisansüstü grubun medya okuryazarlığı sayesinde eleştirel bir tutum geliştirdiği belirlenmiştir. Mesleki kimlik ve gelir düzeyi de görünüm algısını şekillendirmekte; özellikle öğretmenler ve güzellik sektörü çalışanlarında düzenli bakım oranı yüksek seyretmektedir. Sonuçlar, Goffman’ın benlik sunumu, Festinger’in sosyal karşılaştırma, Bandura’nın sosyal öğrenme ve Bourdieu’nün bedensel sermaye kuramlarıyla tutarlılık göstermektedir. Sosyal medya, bireylerin beden algısını, benlik sunum stratejilerini ve sosyal iletişim özgüvenini yeniden biçimlendirmektedir. Çalışma, görünüm kaygısının erkeklerde de yükseldiğini ortaya koyarak toplumsal cinsiyet normlarının dijital ortamda dönüşümüne işaret etmektedir. Araştırma, sosyal medya kültürünün bakım davranışlarını, beden memnuniyetini ve iletişim biçimlerini Türkiye bağlamında çok boyutlu olarak ele almasıyla literatüre özgün bir katkı sunmaktadır. Ayrıca medya okuryazarlığı programlarının geliştirilmesi ve çeşitlilik temsiline dayalı dijital politika önerileriyle uygulamaya dönük sonuçlar üretmektedir.

🔖

Cite This Article

Yılmaz, D. (2026). Psychosocial Interaction between Social Media, Personal Care, and Communication. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, Cilt: 8 Sayı: 2, 122–130. https://doi.org/10.35365/ctjpp.26.2.02

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (35)

  1. Abat, D. B. (2024). Olumsuz Beden Algısına Sahip Ergenlerde Sosyal Medyadaki Benlik Sunumları (Master’s thesis, Maltepe University, Türkiye). Tez no: 896207.
  2. Aydemir, M. (2024). Yeni medya bağımlılığı ve sanal kimlik inşa süreçleri: Üniversite öğrencileri üzerine bir analiz. Millî Eğitim, 53(243), 1289–1328. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1251535
  3. Aydoğan, D. (2024). Sosyal medya bağımlılığı-benlik saygısı ilişkisinde beden memnuniyetinin aracılık rolünün analizi. Erciyes İletişim Dergisi, 11(1), 135-153. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1343524
  4. Bandura, A. (1977). Social learning theory [PDF]. ASECIB. https://www.asecib.ase.ro/mps/Bandura_SocialLearningTheory.pdf, Erişim tarihi: 31.10.2025
  5. Bartky, S. L. (1990). Femininity and domination: Studies in the phenomenology of oppression. New York: Routledge. ISBN: 9780415901864,https://bibliotecaalternativa.noblogs.org/files/2010/09/femininity-and-domination.pdf, Erişim tarihi: 31.10.2025
  6. Beck, U. (1992). Risk society: Towards a new modernity (M. Ritter, Çev.). Los Angeles: Sage. ISBN: 0-8039-834S-x, ISBN 0-8039-8346-8
  7. Bourdieu, P. (1984). Distinction: A social critique of the judgment of taste (R. Nice, Çev.). Harvard University Press. ISBN:0-674-21277-0, Erişim tarihi: 01.11.2025
  8. Çakıcılı, Ö. (2021). Ergenlerde Sosyal Medya Kullanımının Sosyal Görünüş Kaygısı ve Kontrol Alanı Algılarını Yordaması (Master’s thesis, Eastern Mediterranean University (EMU) - Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ)). Tez no: 490503.
  9. Cash, T. F. (2012). Cognitive-behavioral perspectives on body image. In T. F. Cash (Ed.), Encyclopedia of body image and human appearance (pp. 334–342). Academic Press. ISBN: 0123849268, 9780123849267
  10. Connell, R. W. (2005). Masculinities (2nd ed.). University of California Press. ISBN: 978-0-520-24698-0 Courtenay, W. H. (2000). Constructions of masculinity and their influence on men’s well-being: A theory of gender and health. Social Science & Medicine, 50(10), 1385–1401. https://doi.org/10.1016/S0277-9536(99)00390-1
  11. DeVellis, R. F. (2016). Scale development: Theory and applications (4th ed.). Los Angeles: Sage. ISBN: 9781506341569
  12. Fardouly, J., Diedrichs, P. C., Vartanian, L. R., & Halliwell, E. (2015). Social comparisons on social media: The impact of Facebook on young women’s body image concerns and mood. Body image, 13, 38-45. https://doi.org/10.1016/j.bodyim.2014.12.002
  13. Festinger, L. (1954). A theory of social comparison processes. Human Relations, 7(2), 117–140. https://doi.org/10.1177/001872675400700202
  14. Genç, Y. E., & Kayalar, M. (2024). Üniversite öğrencilerinin sosyal medya kullanım alışkanlıkları ile satın alma davranışları arasındaki ilişki. The Journal of Academic Social Science, 43(43), 638–656. 10.16992/ASOS.12093 Goffman, E. (1959). The presentation of self in everyday life. Garden City, NY: Doubleday.
  15. https://monoskop.org/images/1/19/Goffman_Erving_The_Presentation_of_Self_in_Everyday_Life.pdf, Erişim tarihi: 31.10.2025
  16. Güler, Ş., Şahin, Y., & Balcı, E. V. (2022). Sosyal medyada çevrimiçi benlik sunumunun öznel iyi oluş üzerine etkisi: Instagram kullanıcıları üzerine bir araştırma. Erciyes İletişim Dergisi, 9(1), 361–380. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.993055
  17. Güney, C., Aktan, Z. D., & Yardımcı, E. (2020). Beden İmgesi İle Sosyal Anksiyete Arasındaki İlişkide Kişilik Özelliklerinin Biçimlendirici Etkisi. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 2(3). https://doi.org/10.35365/ctjpp.20.03.22
  18. Kandiyoti, D. (1997). Cariyeler, bacılar, yurttaşlar. İstanbul, Türkiye: Metis Yayınları. ISBN: 13 978-975-342-150-8 Karakuş, M. (2022). Sosyal medyanın ve online alışveriş sitelerinin tüketici davranışlarına etkisi üzerine nitel bir araştırma. Atatürk İletişim Dergisi, (23), 1–8. https://doi.org/10.54614/communicata.2022.1020911
  19. Kayan, F. (2025). Sosyal medya dış görünüş algısı: Dış görünüşle ilgili sosyal medya bilinci ölçek geliştirme. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, (48), 200–218. https://doi.org/10.31123/akil.1625535
  20. Meier, E. P., & Gray, J. (2014). Facebook photo activity associated with body image disturbance in adolescent girls. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 17(4), 199–206. https://doi.org/10.1089/cyber.2013.0305
  21. Özer, P., & Güzel, Ş. (2023). Sosyal görünüş kaygısı ve sosyal medya bağımlılığının estetik işlem yaptırma algısı ile ilişkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 14(40), 1412–1432. https://doi.org/10.21076/vizyoner.1258228
  22. Öztürk, D. (2025). Estetik Ekonomisi. International Anatolia Academic Online Journal Social Sciences Journal, 11(2), 316–325. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2497608
  23. Özyeğin, G. (2015). New desires, new selves: Sex, love, and piety among Turkish youth. New York University Press. ISBN: 147985381X, 9781479853816
  24. Perloff, R. M. (2014). Social media effects on young women’s body image concerns: Theoretical perspectives and an agenda for research. Sex Roles, 71(11-12), 363–377. https://doi.org/10.1007/s11199-014-0384-6
  25. Samırkaş Komşu, M., Mollavelioğlu, M. Ş., & Onay, H. (2024). Sosyal medyanın üniversite öğrencilerinin tüketim davranışları üzerine etkisi: Nitel bir çalışma. Turkish Journal of Marketing Research, 3(2), 133–149. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/4482726
  26. Sancar, S. (2014). Türk Modernleşmesinin Cinsiyeti: Erkekler Devlet, Kadınlar Aile Kurar. (6. baskı) İstanbul, Türkiye: İletişim Yayınları. ISBN: 9789750510977.
  27. Şengönül, M., & Aydın, B. N. (2023). Genç yetişkinlerde sosyal medya kullanımına dair özellikler ile sosyal görünüş kaygısı ve yeme tutumları ilişkisi. Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 113–134. https://doi.org/10.56206/husbd.1196068
  28. Sokolova, K., & Kefi, H. (2020). Instagram and YouTube bloggers promote it. Why should I buy? How credibility and parasocial interaction influence purchase intentions. Journal of Retailing and Consumer Services, 53, 101742. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2019.01.011
  29. Sönmez, E., & Taşkıran, H. B. (2019). Sosyal medya fenomenlerinin tüketicilerin marka tercihine etkisi: Kozmetik markaları üzerine bir araştırma. İnönü Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi (İNİF E-Dergi), 4(2), 111–132. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/883527
  30. Subaşı Harmancı, B., & Okray, Z. (2021). Body Image, Muscle Dysmorphia, and Narcissistic Characteristics of Bodybuilder Males in TRNC. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 3(2). https://doi.org/10.35365/ctjpp.21.2.09
  31. Tiggemann, M., & Slater, A. (2014). NetGirls: The Internet, Facebook, and body image concerns in adolescent girls. International Journal of Eating Disorders, 47(6), 630–643. https://doi.org/10.1002/eat.22141
  32. Tiggemann, M., & Zaccardo, M. (2015). “Exercise to be fit, not skinny”: The effect of fitspiration imagery on women’s body image. Body Image, 15, 61–67. https://doi.org/10.1016/j.bodyim.2015.06.003
  33. Wolf, N. (1991). The beauty myth: How images of beauty are used against women. New York: HarperCollins. ISBN: 0060512180, 9780060512187
  34. Yılmaz, D. (2025). Doğal ve organik kozmetik ürünlerde tüketici algısı: Toplumsal cinsiyet ve medya etkisi bağlamında nitel bir inceleme. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 18(3), 637-674 https://doi.org/10.15659/ppad.18.3.1642666
  35. Yılmaz, D., & Sezgin, M. (2023). Çocukluk Aşılarının Reddedilmesinde İnternet Medyasının Etkilerine Yönelik İkna Amaçlı Çözüm Önerileri. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 5(4), 353–360. https://doi.org/10.35365/ctjpp.23.4.08