Dergiler / International Anatolia Academic Online Journal Health Sciences / 2025 / Cilt: 11 Sayı: 2

VARDIYALI ÇALIŞAN HEMŞIRELERDE SIRKADIYEN RITIM BOZUKLUKLARININ BESLENME DURUMLARI, FIZIKSEL AKTIVITE DÜZEYLERI, DEPRESYON DURUMLARI VE AŞIRI BESIN İSTEKLERI ÜZERINE ETKILERININ DEĞERLENDIRMESI

COMPREHENSIVE ASSESSMENT OF CIRCADIAN RHYTHM DISRUPTION ON NUTRITIONAL STATUS, PHYSICAL ACTIVITY LEVELS, DEPRESSION AND FOOD CRAVİNGS AMONG SHİFT-WORKİNG NURSES

Busra Kilic(ANKARA MEDİPOL ÜNİVERSİTESİ)
Selen Müftüoğlu(ANKARA MEDİPOL ÜNİVERSİTESİ)
Pınar Gobel(ANKARA MEDİPOL ÜNİVERSİTESİ)
Sayfa
703–717
Yayın Tarihi
2025-12-24
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Gelecek araştırmalar, enerji alım zamanlamasını, cinsiyet farklılıklarını ve daha büyük örneklemleri içermelidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, vardiya türüne göre değişikliklere odaklanarak, sirkadiyen ritim farklılıklarının hemşirelerin beslenme durumu, fiziksel aktivite, aşırı besin isteği ve depresyon durumları üzerindeki etkisini araştırmayı amaçlamıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Gazi Üniversitesi’nde Ekim-Aralık 2022 tarihleri arasında yürütülen bu tanımlayıcı çalışmaya, 20-45 yaş arası 150 vardiyalı çalışan hemşire dahil edilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Gelecek araştırmalar, enerji alım zamanlamasını, cinsiyet farklılıklarını ve daha büyük örneklemleri içermelidir.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:2022 Verileri
⚙️Değişkenler:Sirkadiyen ritim · hemşireler · vardiyalı çalışma

Özet

Bu çalışma, vardiya türüne göre değişikliklere odaklanarak, sirkadiyen ritim farklılıklarının hemşirelerin beslenme durumu, fiziksel aktivite, aşırı besin isteği ve depresyon durumları üzerindeki etkisini araştırmayı amaçlamıştır. Gazi Üniversitesi’nde Ekim-Aralık 2022 tarihleri arasında yürütülen bu tanımlayıcı çalışmaya, 20-45 yaş arası 150 vardiyalı çalışan hemşire dahil edilmiştir. Veri toplama, demografik bilgiler, antropometrik ölçümler ve katılımcıların vardiya çalışma düzenleri ile ilişkili olarak beslenme durumu, fiziksel aktivite ve psikolojik iyi oluşlarını değerlendirmek için kronotip, gıda isteği ve depresyon değerlendirmelerini içeren standart anketler aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. 16:00-08:00 vardiyalarında çalışan hemşirelerin, kronotipleriyle bağlantılı olarak düzenli öğün saatlerine sahip olduğu bulunmuştur (p<0.05). Farklı kronotiplerin anlamlı derecede farklı BKİ değerlerine sahip olduğu gözlenmiş (p<0.05) ve sabah kronotiplerinin ortalama BKİ’sinin daha düşük olduğu bulunmuştur. Kronotipin egzersiz alışkanlıkları üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamıştır (X²:12.66; p=0.12). Kronotip ile aşırı gıda isteği arasında anlamlı bir ilişki bulunmuş (p<0.05) ve akşam kronotiplerinin daha yüksek gıda isteği bildirdiği saptanmıştır. BDI skorları kronotipe göre anlamlı derecede farklılık göstermiş (p<0.05) ve akşam kronotiplerinde depresyon seviyelerinin daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Ayrıca, vardiyalı çalışma ile akşam protein tüketimi arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0.05). Ara kronotipler, vardiyalı çalışma ile yağ, C vitamini ve magnezyum alımı arasında anlamlı bir ilişki göstermiştir (p<0.05). Vardiyalı çalışma, hemşirelerin öğün saatlerini önemli ölçüde etkilemekte ve akşam kronotiplerinde daha yüksek depresyon skorları ile bağlantılıdır. Hastaneler, kolay sindirilebilir dengeli öğünler sunmalı ve işyerinde egzersiz ile beslenme eğitimi teşvik etmelidir. Gelecek araştırmalar, enerji alım zamanlamasını, cinsiyet farklılıklarını ve daha büyük örneklemleri içermelidir.

Abstract

This study aimed to investigate how circadian rhythm differences impact nurses' nutritional status, physical activity, food cravings, and depression, focusing on variations by shift type. This descriptive study, conducted by Gazi University from October to December 2022, included 150 shift-working nurses aged 20-45. Data collection covered demographic information, anthropometric measurements, and assessments of chronotype, food cravings, and depression using standardized questionnaires. These tools evaluated the participants' nutritional status, physical activity, and psychological well-being in relation to their shift work patterns. Nurses on the 16:00-08:00 shifts had regular meal times linked to their chronotype (p<0.05). Different chronotypes had significantly different BMI values (p<0.05), with morning chronotypes having a lower mean BMI. Chronotype did not significantly affect exercise habits (X²:12.66; p=0.12). A significant correlation was found between chronotype and excessive food cravings (p<0.05), with evening chronotypes reporting higher cravings. BDI scores varied significantly by chronotype (p<0.05), with evening types showing higher depression levels. There was also a significant correlation between shift work and evening protein consumption (p<0.05). Intermediate chronotypes showed significant associations between shift work and intake of fat, vitamin C, and magnesium (p<0.05). Shift work significantly affects nurses' meal times and is linked to higher depression scores in evening chronotypes. Hospitals should offer easily digestible, balanced meals and promote workplace exercise and nutrition training. Future research should explore the timing of energy intake, gender differences, and include larger sample sizes.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kilic, B., Müftüoğlu, S., Gobel, P. (2025). VARDIYALI ÇALIŞAN HEMŞIRELERDE SIRKADIYEN RITIM BOZUKLUKLARININ BESLENME DURUMLARI, FIZIKSEL AKTIVITE DÜZEYLERI, DEPRESYON DURUMLARI VE AŞIRI BESIN İSTEKLERI ÜZERINE ETKILERININ DEĞERLENDIRMESI. International Anatolia Academic Online Journal Health Sciences, Cilt: 11 Sayı: 2, 703–717. https://ajindex.com/articles/1492852

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (31)

  1. Boivin DB, Boudreau P, Kosmadopoulos A. Disturbance of the circadian system in shift work and its health impact. Journal of Biological Rhythms, 2022;37(1):3-28. Available from: https://doi.org/10.1177/07487304211064218
  2. Pereira LR, Moreira FP, Reyes AN, Bach SDL, Amaral PL do, Motta JDS, et al. Biological rhythm disruption associated with obesity in school children. Childhood Obesity, 2019;15(3). Available from: https://doi.org/10.1089/chi.2018.0212
  3. D’Oliveira TC, Anagnostopoulos A. The association between shift work and affective disorders: A systematic review. Chronobiology International, 2021;38(2):182-200. Available from: https://doi.org/10.1080/07420528.2020.1838533
  4. Franken P, Dijk DJ. Sleep and circadian rhythmicity as entangled processes serving homeostasis. Nature Reviews Neuroscience, 2024;25:43–59. Available from: https://doi.org/10.1038/s41583-023-00764-z
  5. Han H, Dou J, Hou Q, Wang H. Role of circadian rhythm and impact of circadian rhythm disturbance on the metabolism and disease. Journal of Cardiovascular Pharmacology, 2022;79(3):254-263. Available from: doi:10.1097/FJC.0000000000001178
  6. Franzago M, Alessandrelli E, Notarangelo S, Stuppia L, Vitacolonna E. Chrono-Nutrition: Circadian Rhythm and Personalized Nutrition. International Journal of Molecular Sciences, 2023;29;24(3):2571. Available from: doi:10.3390/ijms24032571
  7. Magalhães ACO, Marques CG, Lucin GA, Nakamoto FP, Tufik S, Thomatieli-Santos, et al. The relationship between sleep-and circadian rhythm-related parameters with dietary practices and food intake of sedentary adults: a cross-sectional study. Sleep and Biological Rhythms, 2023;1-12. Available from: https://doi.org/10.1007/s41105-023-00490-0
  8. Pündük Z, Gür H, Ercan I. A reliability study of the Turkish version of the mornings-evenings questionnaire. Turkish Journal of Psychiatry, 2005;16(1):40-45. Available from: https://europepmc.org/article/med/15793697
  9. Müftüoğlu S, Kiziltan G, Ok MA. Adaptation of “Food Craving Questionnaire” for major depression patients into Turkish culture: a validity and reliability Study. Turkiye Klinikleri Journal of Health Science, 2017;2(1):13-22. Available from: doi:10.5336/healthsci.2016-54418
  10. Hisli N. A study on the validity of Beck Depression Inventory. Journal of Psychology, 1988;6:118-122. Available from: https://cir.nii.ac.jp/crid/1573105975299874432
  11. Souza RV, Sarmento RA, de Almeida JC, Canuto R. The effect of shift work on eating habits: a systematic review. Scandinavian Journal of Work, Environment & Health, 2019;45(1):7-21. Available from: doi:10.5271/sjweh.3759
  12. Nahm ES, Warren J, Zhu S, An M, Brown J. Nurses’ self-care behaviors related to weight and stress. Nursing Open, 2012;60(5)
  13. Available from: https://doi.org/10.1016/j.outlook.2012.04.005
  14. Clark AB, Coates AM, Davidson ZE, Bonham MP. Dietary Patterns under the Influence of Rotational Shift Work Schedules: A Systematic Review and Meta-Analysis. Advances in Nutrition, 2023;14(2):295-316. Available from: https://doi.org/10.1016/j.advnut.2023.01.006
  15. Nea FM, Pourshahidi LK, Kearney JM, Livingstone MBE, Bassul C, Corish CA. A qualitative exploration of the shift work experience: the perceived effect on eating habits, lifestyle behaviours and psychosocial wellbeing. Journal of Public Health, 2018;40(4)
  16. Available from: https://doi.org/10.1093/pubmed/fdy047
  17. Mota MC, Waterhouse J, De-Souza DA, Rossato LT, Silva CM, Araújo MBJ, et al. Association between chronotype, food intake and physical activity in medical residents. Chronobiology International, 2016;33(6):730-739. Available from: https://doi.org/10.3109/07420528.2016.1167711
  18. Günal AM. Sleep, activity, and diet in harmony: unveiling the relationships of chronotype, sleep quality, physical activity, and dietary intake. Frontiers in Nutrition, 2023;10. Available from: doi:10.3389/fnut.2023.1301818
  19. Fujishiro K, Lividoti Hibert E, Schernhammer E, Rich-Edwards JW. Shift work, job strain and changes in the body mass index among women: a prospective study. Occupational Environmental Medicine, 2017;74:410-416. Available from: https://doi.org/10.1136/oemed-2016-103747
  20. Fradkin L, Raz O, Boaz M. Nurses who work rotating shifts consume more energy, macronutrients, and calcium when they work the night shift versus day shift. Chronobiology International, 2019;36(2):288-295. Available from: https://doi.org/10.1080/07420528.2018.1538155
  21. Jeong JY, Gu M. Structural equation model for sleep quality of female shift work nurses. Journal of Korean Academy of Nursing, 2018;48(5):622-635. Available from: doi:10.4040/jkan.2018.48.5.622
  22. Manohar S, Thongprayoon C, Cheungpasitporn W, Mao MA, Herrmann SM. Associations of rotational shift work and night shift status with hypertension: a systematic review and meta-analysis. Journal of Hypertension, 2017;35(10):1929-1937. Available from: https://doi.org/10.1097/HJH.0000000000001442
  23. Watson NF, Badr MS, Belenky G, Bliwise DL, Buxton OM, Buysse D, et al. Recommended amount of sleep for a healthy adult: a joint consensus statement of the American Academy of Sleep Medicine and Sleep Research Society. Journal of Clinical Sleep Medicine, 2015;38(6):843-844. Available from: https://doi.org/10.5664/jcsm.4758
  24. Hulsegge G, Picavet HSJ, van der Beek AJ, Verschuren WM, Twisk JW, Proper KI. Shift work, chronotype and the risk of cardiometabolic risk factors. European Journal of Public Health, 2018;29(1):128-134. Available from: https://doi.org/10.1093/eurpub/cky092
  25. Tan CC, Chow CM. Stress and Emotional Eating: The Mediating Role of Eating Dysregulation. Personality and Individual Differences, 2014;66:1-4. Available from: https://doi.org/10.1016/j.paid.2014.02.033
  26. Pearson CM, Mason TB, Cao L, Goldschmidt AB, Lavender JM, Crosby RD, et al. A test of a state-based, self-control theory of binge eating in adults with obesity. Eating Disorders, 2018;26(1):26-38. Available from: https://doi.org/10.1080/10640266.2018.1418358
  27. Della Longa NM, De Young KP. Experiential avoidance, eating expectancies, and binge eating: A preliminary test of an adaption of the Acquired Preparedness model of eating disorder risk. Appetite, 2018;120:423-430. Available from: https://doi.org/10.1016/j.appet.2017.10.020
  28. Castro-Diehl C, Wood AC, Redline S, Reid M, Johnson DA, Maras JE. Mediterranean diet pattern and sleep duration and insomnia symptoms in the Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis. Sleep, 2018;41(11):3. Available from:
  29. Cheng FW, Li Y, Winkelman JW, Hu FB, Rimm EB, Gao X. Probable insomnia is associated with future total energy intake and diet quality in men. The American Journal of Clinical Nutrition, 2016;104(2):462-469. Available from: https://doi.org/10.3945/ajcn.116.131060
  30. Available from: https://doi.org/10.1016/j.outlook.2012.04.005
  31. Available from: https://doi.org/10.1093/pubmed/fdy047