Dergiler / Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 5 Sayı: 1

OLGULAR VE DEĞERLER ARASINDAKİ DİKOTOMİK AYRIMIN WITTGENSTEIN’DA “ANLAM” KURAM(LAR)I KAPSAMINDA BİR DEĞERLENDİRİLMESİ

Sayfa
19–44
Yayın Tarihi
2018-05-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu açılardan metin, düşünce tarihinde bulunan bu ayrımı Wittgenstein özelinde “dil” açısından değerlendirmeye çalışarak, bu konuya yeni bir bakış aşısı sunma gayreti taşır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Wittgenstein’ın dil açısından yanıtını aradığı temel soru “anlamın nasıl mümkün olduğu”dur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Onun ilk dönemini ifade eden Tractatus ve ikinci dönemini ifade eden Felsefe İncelemeleri’nde bu soruya verdiği yanıtlar birbirinden oldukça farklıdır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu açılardan metin, düşünce tarihinde bulunan bu ayrımı Wittgenstein özelinde “dil” açısından değerlendirmeye çalışarak, bu konuya yeni bir bakış aşısı sunma gayreti taşır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Dil · Anlam · Olgu

Özet

Wittgenstein’ın dil açısından yanıtını aradığı temel soru “anlamın nasıl mümkün olduğu”dur. Onun ilk dönemini ifade eden Tractatus ve ikinci dönemini ifade eden Felsefe İncelemeleri’nde bu soruya verdiği yanıtlar birbirinden oldukça farklıdır. Bu metindeki amacımız, bu birbirinden farklı anlam kuramları kapsamında Wittgenstein’da olgular ve değerler arasında keşfettiğimiz dikotomik ayrımın kendini ne şekilde ortaya koyduğunu gösterebilmektir. Bu bakımdan metin, Wittgenstein’ın her iki döneminde de söz konusu olan dikotomik ayrımın, onun anlam kuramı kapsamında kendini sunuyor olduğu temel iddiası çevresinde şekillenir. Bu doğrultuda öncelikle onun Tractatus adlı yapıtında yer verdiği anlam kuramına bakılacaktır. Burada öncelikle Wittgenstein’ın temel amacından hareketle serimlemeye çalışacağımız bu ilk anlam kuramının olgular ve değerler arasında nasıl aşılması güç bir duvar ördüğünü göstermeye çalışacağız. Akabinde, Felsefe İncelemeleri’ne dönüp, buradaki anlam kuramını incelemeye yöneleceğiz. Burada ise ilk dönemdeki anlam kuramının “neden ve nasıl” bir değişikliğe uğradığını ortaya koymak suretiyle, olgu ve değerler alanına yönelik statü değişikliklerinin izlerini sürmeye çalışacağız. Bu açılardan metin, düşünce tarihinde bulunan bu ayrımı Wittgenstein özelinde “dil” açısından değerlendirmeye çalışarak, bu konuya yeni bir bakış aşısı sunma gayreti taşır.

Anahtar kelimeler
🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Birlik, P. T. (2018). OLGULAR VE DEĞERLER ARASINDAKİ DİKOTOMİK AYRIMIN WITTGENSTEIN’DA “ANLAM” KURAM(LAR)I KAPSAMINDA BİR DEĞERLENDİRİLMESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 5 Sayı: 1, 19–44. https://ajindex.com/articles/1474205

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. Alston, W. P. (1965). The Philosophy of Language. Englewood Cliff, N. J.: Prentice Hall. Altuğ, T. (2001). Dile Gelen Felsefe. İstanbul:
  2. Yapı Kredi Yayınları.
  3. Altuğ, T. (2004). Modern Felsefede Metafiziğin Elenmesi. İstanbul:
  4. Etik Yayınları.
  5. Arslan, H. (1996).
  6. Yöntemizm, Bilimizm, Sosyal Bilimler ve Entellektüeller. Yayınlanmamış Doçentlik Tezi. Uludağ Üniversitesi,
  7. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bursa. Bacon, F. (2004). The New Organon. Ed. Lisa Jardine and Michael Silverthone. Cambridge: Cambridge University Press.
  8. Bauman, Z. (1998). Modernity and Ambivalence. Polity Press:
  9. Great Britain. Capra, F. (1983). The Turning Point. Newyork: Bantam Books. Cevizci, A. (2000). Felsefe Sözlüğü. İstanbul:
  10. Paradigma. Demir, G. Y. (2007). Sosyal Bir Fenomen Olarak Dilin Belirsizliği. İstanbul:
  11. Paradigma. Engelmann, P. (1967).
  12. Letters from Ludwig Wittgenstein, With a Memoir. Ed. B. F. McGinness, trans. By. L. Furthmüller. Oxford:Basil Blackwell. Gökberk, M. (1999). Felsefe Tarihi. İstanbul:
  13. Remzi Kitabevi.
  14. Heisenberg, W. (1990). Parça ve Bütün. İstanbul:
  15. Düzlem. Hertz, H. (1956). The Principles of Mechanics Presented in a New Form. Trs. By D. E. Jones and J. T. Walley. Newyork: Dover. Hume, D. (1939). An Equiry Concerning Human Understanding. The Modern Library, Random House Inc: New York. Kenny, A. (1973). Wittgenstein. Penguin Books: London. Malcolm, N. (1972). Wittgenstein in the Encylopedia of Philosophy. Vol.: 7-8. New York: The MacMillan Company, The Free Press.
  16. Magee, B. (1979). Yeni Düşün Adamları. İstanbul:
  17. Milli Eğitim Basımevi. Meyer, R. W. (1985). Leibnitz and the Seventeeth-Century Revolution. Trs. J. P. Stern. Newyork: Garland Publishing. Newton, I. (1998). Doğal Felsefenin Matematiksel İlkeleri (Seçmeler). Çev.: Aziz Yardımlı. İdea: İstanbul.
  18. Janik A. Ve Toulmin, S. E. (2008). Witgenstein’ın Viyanası. İstanbul:
  19. Paradigma. Toulmin, S. E. (1970). Ed. Physical Reality: Philosophical Essays on Twentieth Century Physics. Newyork: Harper and Row. Wittgenstein, L. (1961). Tractatus Logico-Philosophicus. Trs. Pears and MacGuinness. London: Routledge&Kegan Paul. Wittgenstein, L. (1972). Philosophical Investigations. Oxford: Basil Blackwell.