KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 7 Sayı: 1

BENLEM ÖYKÜSÜNÜN GÖSTERGEBİLİMSEL ÇÖZÜMLENMESİ

Melih Çomak(DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ)
Kamil İşeri(Dokuz Eylül Üniversitesi)0000-0001-8539-582X
Songül Aslan Karakul(ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-7484-516X
Sayfa
1–24
Yayın Tarihi
2020-04-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Söylemsel yapılarda kesitlemelerin eyleyenleri, zaman ve uzam; anlatısal yapılarda anlatı izlencesi ve eyleyenler çizelgesi ortaya konurken temel yapıda ise derin düzeyde yer alan anlam göstergebilimsel dörtgenden faydalanılarak ortaya konmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Göstergebilim, anlamı kullanmayı amaç edinir ancak anlam değil anlamlama üzerine yoğunlaşır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Her türde metnin anlam koşullarını ve evrenini araştırır.
💡
Sonuç & Katkı:Söylemsel yapılarda kesitlemelerin eyleyenleri, zaman ve uzam; anlatısal yapılarda anlatı izlencesi ve eyleyenler çizelgesi ortaya konurken temel yapıda ise derin düzeyde yer alan anlam göstergebilimsel dörtgenden faydalanılarak ortaya konmuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Göstergebilim · metin · anlatı

Özet

Göstergebilim, anlamı kullanmayı amaç edinir ancak anlam değil anlamlama üzerine yoğunlaşır. Her türde metnin anlam koşullarını ve evrenini araştırır. Bu çalışmanın amacı göstergebilim yöntemi kullanılarak metnin anlam evreninin oluşumundaki katmanlı yapıyı söylemsel, anlatısal ve temel yapı düzeyinde kesitlemeli bir biçimde incelemektir. Çalışmada Tahsin Yücel’in “Ben ve Öteki” adlı öykü kitabında yer alan “Benlem” öyküsü Greimas’ın geliştirdiği göstergebilim yaklaşımından yola çıkılarak çözümlenmiştir. Çalışmada öykünün başkahramanı Memedali eyleyeninin bakış açısı temel alınmış; metnin söylemsel, anlatısal ve temel yapısı ortaya konmuştur. Söylemsel yapılarda kesitlemelerin eyleyenleri, zaman ve uzam; anlatısal yapılarda anlatı izlencesi ve eyleyenler çizelgesi ortaya konurken temel yapıda ise derin düzeyde yer alan anlam göstergebilimsel dörtgenden faydalanılarak ortaya konmuştur.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Çomak, M., İşeri, K., Karakul, S. A. (2020). BENLEM ÖYKÜSÜNÜN GÖSTERGEBİLİMSEL ÇÖZÜMLENMESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 7 Sayı: 1, 1–24. https://ajindex.com/articles/1474155

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. ADAM, Jean M. (1990), Le Texte Narratif Traité d’Analyse Textuelle des Récits, Editions Nathan, Paris. BERTRAND, Denis. (2000), Précis de Sémiotique Littéraire. Editions Nathan Her, Paris. COURTÉS, Joseph. (1976), Introduction à la Sèmiotique Narrative et Discursive Méthodologie et Application. Hachette, Paris. D’ENTREVERNES, Group. (1979), Analyse Sémiotique des Textes, Presses Universitaires de Lyon, Lyon. DESMEDT, Nicole E. (2000), Sémiotique du Récit. Bruxelles: Editions De Boeck Université, Bruxelles. FLOCH, Jean M. (1990), Sémiotique, Marketing et Communication Sous les Signes, les Stratégies, Presses Universitaires de France, Paris. FONTANİLLE, Jacques. (1999), Sémiotique et Littérature Essais de Méthode, Presses Universitaires de France, Paris. GREİMAS, Algirdas J. (1966), Sémantique Structurale Recherce de Méthode, Librairie Larousse, Paris. GREİMAS, Algirdas Julien (1976), “Pour une Théorie des Modalités”, Langage, C.10, S. 43, s.90-107.
  2. GREİMAS, Algirdas J., Courtés., J. (1979), Sémiotique Dictionnaire Raisonné de la Théorie du Langage Tome I-II, Classiques Hachette, Paris. GREİMAS, Algirdas J. (1983), Du Sens II Essais Sémiotique, Editions du Seuil, Paris. GUİLLEMETTE, Lucie., LÉVESQUE, Cynthia. (2016), La Narratologie, http://www.signosemio.com/genette/narratologie.asp, (Erişim Tarihi: 14. 05. 2017).
  3. GÜNAY, Veli. D. (2004), “Fransız Göstergebiliminde Yeni Açılımlar”. Dilbilim. s. 29-46.
  4. GÜNAY, Veli. D. (2013),
  5. Metin Bilgisi, Papatya Yayıncılık, İstanbul. HÉBERT, Louis. (2006), “L’Analyse Figurative, Thématique et Axiologique”, http://www.signosemio.com/greimas/analyse-figurative-thematique-axiologique.asp (Erişim Tarihi: 30.01. 2017). HÉBERT, Louis. (2013), “Introduction à L’Analyse des Textes Littéraires: 41 Approches”, http://www.signosemio.com/documents/approches-analyse-litteraire.pdf (Erişim Tarihi: 30.01. 2017).
  6. HJELMSLEV, Louis. (1966), Prolégomènes à une Théorie du Langage, Çev. Anne-Marie Leonard, Les Editions de Minuit, Paris. İŞERİ, Kamil. (2000), “Yolcu İle Yılan” Adlı Masalın Göstergebilimsel Çözümlemesi”, Ana Dili Dergisi. S.18, s. 12-27. http://www.ansiklopedim.com/detay/2075/Ceyhan-Nehri.htm (Erişim tarihi: 17.07. 2019).
  7. KIRAN, Ayşe. (1999), “Ben ve Ötekiler”, Dilbilim Araştırmaları Dergisi, s.153- 172. KIRAN, Zeynel, KIRAN, Ayşe. (2007),
  8. Yazınsal Okuma Süreçleri, Seçkin Yayıncılık, Ankara.
  9. KIRAN, Zeynel, KIRAN, Ayşe. (2013),
  10. Dilbilime Giriş, Seçkin Yayıncılık, Ankara.
  11. SCHMİTT, Michel P, VİALA, Alain. (1982), Savoir-Lire Précis de Lecture Critique, Didier, Paris. SUBAŞI, Münevver., OKUMUŞ, Kübra (2017), “Bir Araştırma Yöntemi Olarak Durum Çalışması”, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, C. 21, S. 2, s. 419- 426. YILDIRIM, Ali., ŞİMŞEK, Hasan. (2005). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Seçkin Yayıncılık, Ankara.
  12. YÜCEL, Tahsin. (1990), “Le Projet Sémiotique ou la Narrativité Généralisée”, Dilbilim. S. 9, s. 17-24.
  13. YÜCEL, Tahsin. (1983),
  14. Ben ve Öteki, Ada Yayınları,
  15. İstanbul.
  16. YÜCEL, Tahsin. (2005), “Sanma, Bilme, İnanma”, Dilbilim. S. 13, s. 165-174.
  17. YÜCEL, Tahsin. (2015),
  18. Yapısalcılık, Can Yayınları, İstanbul.