KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 42 Sayı: 3

Yüksek Teknoloji İhracatında Karşılaştırmalı Rekabet Gücü Analizi: Öncü ilk 40 Ülke Örneği

Comparative Competitiveness Analysis in High Technology Exports: The Case of Top 40 Leading Countries

Handan Öztemiz(ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-4446-6887
Sayfa
490–516
Yayın Tarihi
2024-09-24
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca ABD’nin de içinde yer aldığı araştırma örnekleminde yer alan 22 ülkenin karşılaştırmalı üstünlüğe sahip olmadığı tespit edilmiştir

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İhracata dayalı büyüme stratejileri çerçevesinde ekonomik büyüme ve kalkınmanın önemli araçlarından birisi teknoloji üretimi ve ihracatıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışmada yüksek teknoloji ihracatında öncü 40 ülke örneklem olarak belirlenmiş, ulaşılan en güncel verilerle 2012- 2019 yılları arası ülkelerin sektördeki rekabet güçleri Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi ve Simetrik Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi ile incelenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca ABD’nin de içinde yer aldığı araştırma örnekleminde yer alan 22 ülkenin karşılaştırmalı üstünlüğe sahip olmadığı tespit edilmiştir
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2012- 2019 Verileri
⚙️Değişkenler:Yüksek teknoloji İhracatı · Uluslararası Rekabet Gücü · Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi

Özet

İhracata dayalı büyüme stratejileri çerçevesinde ekonomik büyüme ve kalkınmanın önemli araçlarından birisi teknoloji üretimi ve ihracatıdır. Teknolojinin günlük yaşamın bir parçası olduğu günümüzde hemen hemen tüm ülkeler teknoloji üretimi ve ihracatıyla uğraşmaktadır. Bu kapsamda teknoloji üretimi ve ihracatında ayrıştırıcı unsurun, yüksek teknolojili ürün üretimi ve ihracatı olduğu söylenebilir. Bu çalışmada yüksek teknoloji ihracatında öncü 40 ülke örneklem olarak belirlenmiş, ulaşılan en güncel verilerle 2012- 2019 yılları arası ülkelerin sektördeki rekabet güçleri Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi ve Simetrik Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi ile incelenmiştir. Araştırma sonucunda yüksek teknolojili ürün ihracatında Çin ve Çin özel yönetim bölgesi Hong Kong’un başta olmak üzere Asya ülkelerinin karşılaştırmalı üstünlüğe veya diğer ifade ile rekabet gücüne sahip olduğu; AB üye ülkelerinden ise Fransa, Macaristan ve Çekya dışında karşılaştırmalı üstünlüğü sürdüren ülkenin olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca ABD’nin de içinde yer aldığı araştırma örnekleminde yer alan 22 ülkenin karşılaştırmalı üstünlüğe sahip olmadığı tespit edilmiştir

Abstract

Within the framework of export-based growth strategies, technology production and export is one of the important tools of economic growth and development. Nowadays, when technology is a part of everyday life, almost all countries are involved in producing and exporting technology. In this context, it can be said that the distinguishing factor in technology production and export is the production and export of high-tech products. In this study, 40 leading countries in high-tech exports were selected as the sample, and the competitiveness of the countries in the sector between 2012 and 2019 was analyzed with the most recent data obtained with The Revealed Comparative Advantage And Revealed Symmetric Comparative Advantage Indexes. As a result of the research, it was found that Asian countries, especially China and the Chinese special administrative region Hong Kong, have a comparative advantage or, in other words, competitiveness in high technology exports. In contrast, no country maintains its comparative advantage among the EU countries except France, Hungary, and the Czech Republic. Finally, it was determined that 22 countries in the research sample, including the USA, did not have a comparative advantage.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Öztemiz, H. (2024). Yüksek Teknoloji İhracatında Karşılaştırmalı Rekabet Gücü Analizi: Öncü ilk 40 Ülke Örneği. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt: 42 Sayı: 3, 490–516. https://doi.org/10.17065/huniibf.1393908

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (70)

  1. Akis, E. (2015). Innovation and competitive power. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 195, 1311-1320. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.06.304
  2. Altay, B., & Gürpınar, K. (2008). Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler ve bazı rekabet gücü endeksleri: Türk mobilya sektörü üzerine bir uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(1), 257-274.
  3. Artto, E. W. (1987). Relative total costs: an approach to competitiveness measurement of industries. Management International Review, 27(2) 47-58. https://www.jstor.org/stable/40227838
  4. Aynagöz Çakmak, Ö. (2005). Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler ve rekabet gücü: Türkiye tekstil ve hazır giyim endüstrisi üzerine bir uygulama. Ege Academic Review, 5(1), 65-76.
  5. Balassa, B. (1965). Trade liberalisation and revealed comparative advantage. Manchester School of Economics and Social Studies, 33(2), 99–123. https://doi.org/10.1111/j.1467-9957.1965.tb00050.x
  6. Balassa, B., & Noland, M. (1989). The changing comparative advantage of Japan and the United States. Journal of the Japanese and International Economies, 3(2), 174-188. https://doi.org/10.1016/0889-1583(89)90003-8
  7. Bakan, S., Akkaya, O., & Yalçın, T. (2019). Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler endeksi: Türkiye taşımacılık sektörü üzerine bir uygulama. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 2(2), 190-203.
  8. Bashimov, G. (2017). MINT ülkelerinde ihracatın açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler perspektifinden analizi: tarım ve gıda ürünleri örneği. Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 3(6), 235-253.
  9. Başçı Nur, H., & Almammadov, K. (2022). İnovasyon, yüksek teknoloji ihracatı ve ekonomik büyüme ilişkisi. İKSAD Yayınevi. Ankara
  10. Berger, T. (2008). Concepts of national competitiveness. Journal of International Business and Economy, 9(1), 3-17.
  11. Bedir, A. (2012). Uluslararası rekabet gücü kavramsal çerçevesinde Türkiye imalat sanayii sektörlerinin rekabet etme biçimleri ve uygun politika önerisi. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakülltesi Dergisi, 14(1), 171-212.
  12. Bhawsar, P., & Chattopadhyay, U. (2015). Competitiveness: Review, reflections and directions. Global Business Review, 16(4), 665-679. https://doi.org/10.1177/0972150915581115
  13. Chaudhuri, S., & Ray, S. (1997). The competitiveness conundrum: Literature review and reflections. Economic and Political Weekly, 32(48), 83-91. https://www.jstor.org/stable/4406121
  14. Ciocanel, A. B., & Pavelescu, F. M. (2015). Innovation and competitiveness in European context. Procedia Economics and Finance, 32(2015), 728-737. https://doi.org/10.1016/S2212-5671(15)01455-0
  15. Çivi, E. (2001). Rekabet gücü: literatür araştırması. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 8(2), 21-38.
  16. Commission Of The European Communities (2006). Economic reforms and competitiveness: Key measures from the European Competitiveness Report 2006. Commission Staff Working Document, accompanying Document to the Communication from the Commission, SEC (2006) 1467/2.
  17. Dahlman, C. (2007). Technology, globalization, and international competitiveness: Challenges for developing countries. Industrial development for the 21st century: Sustainable development perspectives, 29-83.
  18. Erkan, B. (2012). Ülkelerin karşılaştırmalı ihracat performanslarının açıklanmış karşılaştırmalı üstünlük katsayılarıyla belirlenmesi: Türkiye-Suriye örneği. Uluslararası Yönetim iktisat ve işletme Dergisi, 8(15), 195-218.
  19. Erkan, B. (2013). Türkiye’nin tekstil ve hazır giyim sektörü ihracatında uluslararası rekabet gücünün belirlenmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 13(1). 93-110.
  20. Falk, M. (2009). High-tech exports and economic growth in industrialized countries. Applied Economics Letters, 16(10), 1025-1028. https://doi.org/10.1080/13504850701222228
  21. Fagerberg, J. (1995). Is there a large-country advantage in high-tech? Research Papers in Economics, 1-39. https://doi.org/10.4337/9781035335602.00022
  22. Flanagan, R., Lu, W., Shen, L., & Jewell, C. (2007). Competitiveness in construction: A critical review of research. Construction Management and Economics, 25, 989–1000. https://doi.org/10.1080/01446190701258039
  23. Giri, A. K., Mohapatra, G., & Debata, B. (2023). Technological development, financial development, and economic growth in India: Is there a non-linear and asymmetric relationship? Journal of Economic and Administrative Sciences, 39(1), 117-133. https://doi.org/10.1108/JEAS-03-2021-0060
  24. Greene, R. J, P. Tracey, and M. Cowling. 2007. Recasting the city into city-regions: Place promotion, competitiveness benchmarking and the quest for urban supremacy. Growth and Change, 38(1), 1-22. https://doi.org/10.1111/j.1468-2257.2007.00350.x
  25. Güneş, S., & Akın, T. (2019). Yüksek teknolojili ürün ihracatı: Lider ülkeler ve Türkiye analizi. Sosyoekonomi, 27(40), 11-29.
  26. Güneş, S., Gürel, S. P., Karadam, D. Y. & Akin, T. (2020). The analysis of main determinants of high technology exports: A panel data analysis. KAUJEASF, 11(21), 242-267. https://doi.org/10.17233/sosyoekonomi.2019.02.01
  27. Hague,U. R. (1995) Technology and competitiveness. I.U. Hague, M. Bell, C. Dahlman, S. Lall and K. Pavitt (Eds.). Trade, Technology and International Competitiveness (ss.11-48). World Bank EDI Development Studies. Washington. https://doi.org/10.1596/0-8213-3418-2
  28. Hinloopen, J., & Van Marrewijk, C. (2001). On the empirical distribution of the Balassa index. Weltwirtschaftliches archiv, 137(1), 1-35. https://link.springer.com/article/10.1007/BF02707598
  29. Hughes, K. H. (2005). Facing the global competitiveness challenge. Issues in science and technology, 21(4), 72-78. https://www.jstor.org/stable/43312569
  30. Government Of The Hong Kong Special Administrative Region (2018). 2017 Economic Background and 2018 Prospects 04.11.2023 tarihinde https://www.hkeconomy.gov.hk/en/pdf/er_17q4.pdf adresinden alınmıştır.
  31. Ilmi, N. (2017). The Impact Of Innovation And Foreign Direct Investment (FDI) And Its Interaction To Export Value Of High-Technology Products Of Asian-10. Journal of Developing Economies, 2(1), 50-59.
  32. Ishchukova, N., & Smutka, L. (2013). Revealed comparative advantage of Russian agricultural exports. Acta Universitatis Agriculturae et Silviculturae Mendelianae Brunensis, 61(4), 941-952. http://dx.doi.org/10.11118/actaun201361040941
  33. İsmail, N. W. (2013), Innovation and High-Tech Trade in Asian Countries, International Conference on Recent Developments in Asian Trade Policy and Integration. 20–21 February 2013, Kuala Lumpur, Malaysia.
  34. Karluk, R. (1973). Karşılaştırmalı üstünlükler teorisinin gelişmekte olan ülkeler yönünden geçerliliği üzerine düşünceler. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 33(1-4), 221-238.
  35. Kharlamova, G., & Vertelieva, O. (2013). The international competitiveness of countries: economic-mathematical approach. Economics & Sociology, 6(2), 39-52. http://dx.doi.org/10.14254/2071-789X.2013/6-2/4.
  36. Kızılkaya, O., Sofuoğlu, E., & Ahmet, A. Y. (2017). Yüksek teknolojili ürün ihracatı üzerinde doğrudan yabancı sermaye yatırımları ve dışa açıklığın etkisi: Gelişmekte olan ülkelerde panel veri analizi. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 18(1), 63-78.
  37. Konak, A. (2018). Yüksek teknoloji İçeren ürün ihracatının ihracat hacmi ve ekonomik büyüme üzerine etkisi: seçilmiş OECD ülkeleri ve Türkiye örneği. Yönetim, Ekonomi, Edebiyat, İslami ve Politik Bilimler Dergisi, 3(2). 56-80. https://doi.org/10.24013/jomelips.489768
  38. Konyalı, G., & Emirhan, P. N. (2004). Türk cam sanayii ve seramik sanayiinin Avrupa Birliği piyasasındaki ticaret yapısı ve ihracat performansı. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2004(2), 27-40.
  39. KOSGEB Teknoloji Alanları 18.04.2023 tarihinde https://www.kosgeb.gov.tr/Content/Upload/Dosya/IsBirligiGucBirligi/TAB.06.00.01(0)-Orta-Y%C3%BCksek%20ve%20Y%C3%BCksek%20Teknoloji%20Alanlar%C4%B1%20Tablosu-Copy1.pdf adresinden alınmıştır.
  40. Laursen, K. (2015). Revealed comparative advantage and the alternatives as measures of international specialization. Eurasian Business Review, 5, 99-115. https://doi.org/10.1007/s40821-015-0017-1
  41. Lovely, M. E., & Huang, Z. (2018). Foreign direct investment in China's high‐technology manufacturing industries. China & World Economy, 26(5), 104-126. https://doi.org/10.1111/cwe.12258
  42. Momaya, K. (1998). Evaluating international competitiveness at the industry level. Vikalpa, 23(2), 39–46. https://doi.org/10.1177/0256090919980206
  43. Moon, H.C., Rugman, A., & Verbeke, A. (1998). A generalized double diamond approach to the competitiveness of Korea and Singapore. International Business Review, 7(1998), 135–150. https://doi.org/10.1016/S0969-5931(98)00002-X
  44. Porter, M. E. (1985). Technology and competitive advantage. Journal of Business Strategy, 5(3), 60-78. https://doi.org/10.1108/eb039075
  45. Porter, M.E.& Millar, V. E. (1985). How information gives you competitive advantage. Harvard Business Review. 63(4),149-160. https://hbr.org/1985/07/how-information-gives-you-competitive-advantage
  46. Ramanauskas, G. (2004). Evaluation of international competitiveness. Ekonomika, 68, 91-112. https://doi.org/10.15388/Ekon.2004.17399
  47. Rossato, F. G. F., Susaeta, A., Adams, D. C., Hidalgo, I. G., de Araujo, T. D., & de Queiroz, A. (2018). Comparison of revealed comparative advantage indexes with application to trade tendencies of cellulose production from planted forests in Brazil, Canada, China, Sweden, Finland and the United States. Forest Policy and Economics, 97(2018), 59-66. https://doi.org/10.1016/j.forpol.2018.09.007
  48. Saray, M. O., & Hark, R. (2015). OECD ülkelerinin ileri-teknoloji ürünlerindeki rekabet güçlerinin değerlendirilmesi. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(1), 347-372.
  49. Schumpeter, J. A. (1939). Business cycles: A theoretical, historical and statistical analysis of the capitalist process. New York: Mcgraw-hill.
  50. Schumpeter, J. A. (1947). The Creative response in economic history. The Journal of Economic History, 7(2), 149–159. https://doi:10.1017/s002205070005427
  51. Scott,B. R & Lodge, C.(1985), US competitiveness in the world economy, Boston: Harvard Business School Press. Seyoum, B. (2007), Revealed comparative advantage and competitiveness in services: A study with special emphasis on developing countries. Journal of Economic Studies, 34(5), 376-388. https://doi.org/10.1108/01443580710823194
  52. Srholec, M. (2007). High-tech exports from developing countries: A symptom of technology spurts or statistical illusion? Review of World Economics, 143 (2007), 227-255.
  53. Startienė, G., & Remeikienė, R. (2014). Evaluation of revealed comparative advantage of Lithuanian industry in global markets. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 110 (2014), 428-438. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2013.12.887 Srivastava, D. K., Shah, H., & Talha, M. (2006). Determinants of competitiveness in Indian public sector companies: an empirical study. Competitiveness Review, 16(3/4), 212–222. https://doi:10.1108/cr.2006.16.3_4.212.
  54. Suwanan, A. F., Haryono, N. Y., Serino, M. N. V., Nuraini, F., & Adi, D. L. (2024). Comparative advantage of Indonesian mushroom commodities in the green technology era. In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 1312(1), 1-11. IOP Publishing. https://doi:10.1088/1755-1315/1312/1/012031
  55. Şeker, A. (2018). Teknoloji transferinin teknolojik gelişim, üretim ve yüksek teknoloji ürünlerinin ihracati üzerindeki etkisi: Türkiye örneği. Business & Management Studies: An International Journal, 6(3), 583-603. https://doi.org/10.15295/bmij.v6i3.303
  56. Şeker, A. (2019). Teknolojik gelişme ve yüksek teknoloji ihracatının ekonomik karmaşıklık endeksi üzerindeki etkisi: Türkiye örneği. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 26(2), 377-395. https://doi.org/10.18657/yonveek.581397
  57. Şahin, D. (2016). Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler yöntemi ile Türkiye ve Çin’in sektörel rekabet gücünün karşılaştırmalı analizi. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 127-148.
  58. Tebaldi, E. (2011). The determinants of high-technology exports: A panel data analysis. Atlantic Economic Journal, 39(2011), 343-353. https://doi.org/10.1007/s11293-011-9288-9
  59. Topallı, N. (2015). Doğrudan yabancı yatırımlar, ekonomik büyüme ve yüksek teknoloji ihracatı arasında bir nedensellik ilişkisi. International Journal of Social Sciences and Education Research, 1(1), 277-285. https://doi.org/10.24289/ijsser.106426
  60. Torok, A., & Jambor, A. (2016). Determinants of the revealed comparative advantages: The case of the European ham trade. Agricultural Economics, 62(10), 471-482. https://doi.org/10.17221/177/2015-AGRICECON
  61. Türkmen, A., & Yiğitler, H. (2022). Yüksek ve orta teknolojili ihraç ürünlerindeki karşılaştırmalı üstünlük ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 1-16. https://doi.org/10.11616/asbi.1096160 Vollrath, T. L. (1991). A theoretical evaluation of alternative trade intensity measures of revealed comparative advantage. Weltwirtschaftliches Archiv, 127(2), 265-280.
  62. WB Group Database. Foreign Direct Investment (net outflow). 21.11.2023 tarihinde https://data.worldbank.org/indicator/BM.KLT.DINV.CD.WD?most_recent_value_desc=true&view=chart adresinden alınmıştır.
  63. WB Group Database. High-technology exports. 10.11.2023 tarihinde https://data.worldbank.org/indicator/TX.VAL.TECH.CD?most_recent_value_desc=true adresinden alınmıştır.
  64. WB Group Database. High-technology exports (% of manufactured exports). 10.11.2023 tarihinde https://data.worldbank.org/indicator/TX.VAL.TECH.MF.ZS adresinden edinilen verilerle hazırlanmıştır.
  65. World Economic Forum (WEF) (2020), Global competitiveness report special edition 2020: how countries are performing on the road to recovery. 14.11.2023 tarihinde https://www.weforum.org/publications/the-global-competitiveness-report-2020/digest/ adresinden alınmıştır.
  66. Yalçın, T., & Bakan, S. (2021). Türkiye'nin rekabet gücünün açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler yöntemiyle analizi (2005-2018 Dönemi). Türk Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 6(2), 98-114.
  67. Yalçınkaya, M. H., Çılbant, C., Erataş, F., & Hartoğlu, D. (2014). Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler ekseninde rekabet gücünün analizi: Türk-Çin dış ticareti üzerine bir uygulama. Journal Of Management And Economics Research, 12(24), 41-57. https://doi.org/10.11611/JMER294
  68. Yıldız, Ü. (2017). BRICS ülkeleri ve Türkiye’de yüksek teknoloji ihracatı ve ekonomik büyüme ilişkisinin panel veri analizi, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Üniversitesi Dergisi, (53), 26-34.
  69. Yılmaz, M., & Genç, E. G. (2021). Gıda ürünleri ve içecek sektörünün Balassa (AKÜ) endeksine göre analizi. Journal Of Business Innovation And Governance, 4(2), 194-213. https://doi.org/10.54472/jobig.978591
  70. Yu, R., Cai, J., & Leung, P. (2009). The normalized revealed comparative advantage index. The annals of regional Science, 43(2009), 267-282. https://doi.org/10.1007/s00168-008-0213-3