KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Bahçe / 2026 / Cilt: 55 Sayı: 2

Badem Genotiplerinin Yağ Asidi ve Besin İçeriğinin İstatistiksel Karakterizasyonu ve Bu Bileşikler Arasındaki İlişkilerin Çok Değişkenli Bir Yaklaşım Kullanılarak İncelenmesi

Statistical Characterization of Fatty Acid and Nutrient Content of Almond Genotype Fruits and the Relationships Between These Compounds Using a Multivariate Approach

Erdal Orman(Atatürk bahçe kültürleri merkez araştırma enstitüsü)0000-0002-9662-2335
Dergi
Bahçe
Sayfa
152–161
Yayın Tarihi
2026-09-10
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca, linoleik asit içeriğinin %11,39 ile %14,54 arasında olduğu tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırma, badem genotiplerinin yağ asitleri, makro besin maddeleri ve mikro besin maddelerini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Badem tanelerinin oleik asit içeriğinin %54,60 ile %71,33 arasında olduğu bulunmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca, linoleik asit içeriğinin %11,39 ile %14,54 arasında olduğu tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:badem · makro besin elementleri · mikro besin elementleri

Özet

Bu araştırma, badem genotiplerinin yağ asitleri, makro besin maddeleri ve mikro besin maddelerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Genotiplerin düşük linoleik asit ve yüksek oleik asit içeriği gibi yüksek kaliteli yağ asitlerine sahip olduğu belirlenmiştir. Badem tanelerinin oleik asit içeriğinin %54,60 ile %71,33 arasında olduğu bulunmuştur. Ayrıca, linoleik asit içeriğinin %11,39 ile %14,54 arasında olduğu tespit edilmiştir. Makro besin maddesi içeriği açısından, genotiplerde en yüksek miktar N (%5,35-%1,71), ardından K (%0,61-%1,78) ve P (%0,27-%1,04) olarak bulunmuştur. En yüksek mikro besin miktarı Zn'de (19,07 mg kg-1 ila 47,77 mg kg-1), ardından Fe'de (17,79 mg kg-1 ila 47,85 mg kg-1) ve Mn'de (16,15 mg kg-1 ila 27,31 mg kg-1) gözlemlenmiştir. Genotip düzeyinde yağ asitleri ve besin maddeleri arasındaki ilişkiyi belirlemek için yapılan temel bileşen analizine (PCA) göre, iki temel bileşenin oranında (PC1 + PCA 2) oluşan varyasyon %56,60 olarak belirlenmiştir. Bu araştırma, badem genotiplerinin tohumlarının gıda endüstrisi ve insan beslenmesi için değerli kimyasallar ve mineraller içerdiği sonucuna varmaktadır.

Abstract

This research was conducted to determine the fatty acids, macronutrients, and micronutrients of almond genotypes. It was determined that the genotypes possessed high-quality fatty acids, such as low linoleic acid and high oleic acid content. The oleic acid content of kernels was found to be between 54.60% and 71.33%. In addition, the linoleic acid was found to be between 11.39% and 14.54%. In terms of macronutrient content, the highest amount was found in the genotypes to be N (5.35%-1.71%), followed by K (0.61%-1.78%) and P (0.27%-1.04%). The highest amount of micronutrients was Zn (19.07 mg kg-1 to 47.77 mg kg-1), followed by Fe (17.79 mg kg-1 to 47.85 mg kg-1) and Mn (16.15 mg kg-1 to 27.31 mg kg-1). According to the principal component analysis (PCA) performed to determine the relationship between fatty acids and nutrients at the genotype level, the variation resulting in a ratio of two principal components (PC1 + PCA 2) was determined to be 56.60%. This research concludes that the seeds of almond genotypes contain valuable chemicals and minerals for the food industry and human nutrition.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Orman, E. (2026). Badem Genotiplerinin Yağ Asidi ve Besin İçeriğinin İstatistiksel Karakterizasyonu ve Bu Bileşikler Arasındaki İlişkilerin Çok Değişkenli Bir Yaklaşım Kullanılarak İncelenmesi. Bahçe, Cilt: 55 Sayı: 2, 152–161. https://doi.org/10.53471/bahce.1942991

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (34)

  1. Aşkın M. A., Balta M. F., Tekintaş F. E., Kazankaya A., Balta F. (2007) Fatty acid composition affected by kernel weight in almond (Prunus dulcis (Mill.) D.A. Webb.) genetic resources. J FoodComp Anal 20:7–12
  2. Aslantaş R., Güleryüz M., Turan M. (2001) Some chemical contents ofselected almond (Prunus amygdalus Batsch) types. In: Ak BE(ed). XI GREMPA Seminar on pistachios and almonds. CIHEAM, Zaragoza p 347–350 (Cahiers Options Me´diterrane´ennes; n. 56).
  3. Balta M. F. (2013) Fatty acid profiles for almond (Prunus amygdalus Batsch) genotypes with different kernel taste and formation. Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 3(1): 17-24.
  4. Beyhan O., Aktaş M., Yılmaz N., Şimşek N., Gerçekçioğlu R. (2011) Determination of fatty acid compositions of some important almond (Prunus amygdalus L.) varieties selected from Tokat province and eagean region of Turkey. J Med Plants Res 2011; 5(19):4907- 4911.
  5. Chen C. Y., Lapsley K., Blumberg J. (2006) A nutrition and healthperspective on almonds. Journal of the Science of Food and Agriculture, 86: 2245-2250.
  6. Drogoudi P. D., Pantelidis G., Bacchetta L., De Giorgio D., Duval H., Metzidakis I., Spera D. (2013) Protein and mineral nutrient contents in kernels from 72 sweet almond cultivars and accessions grown in France, Greece and Italy. International Journal of Food Sciences and Nutrition, 64(2): 202-209.
  7. FAO (2024). Food And Agriculture Organization of The United Nations Statistics Division: http://faostat3.fao.org/download/Q/QC/E.
  8. Farhoosh R. and Tavakoli J. (2008) Physicochemical properties of kernel oil from Amygdalus scoparia growing wild in Iran. Journal of Food Lipids, 15(4): 433-443.
  9. Gülsoy E., Tarhan A., Izol E., Çokran B. D., Şimşek M. (2022) A research on the chemical, mineral and fatty acid compositions of two almond cultivars grown as organic and conventional in southeastern Turkey. Grasas Y Aceites, 73(3): e477-e477.
  10. Ibourki M., Ait Bouzid H., Bijla L., Aissa R., Sakar E. H., Ainane T. & El Hammadi A. (2022) Physical fruit traits, proximate composition, fatty acid and elemental profiling of almond [Prunus dulcis Mill. DA Webb] kernels from ten genotypes grown in southern Morocco. OCL, 29, 9.
  11. Jenkins D. J. A., Kendill C. W. C., Marchie A., Parker T. L., Connelly P. W., QIan W., HaIght J. S., Faulkner D., Vidgen E., Lapsley K. G. and Spiller G. A. (2002) Dose response of almonds on coronary heart disease risk factors-blood lipids, oxidized LDL, Lp (a), homocysteine and pulmonary nitric oxide: a randomized controlled cross-over trial. Circulation, 106: 1327-1332.
  12. Karatay H., Şahin A., Yılmaz Ö., Aslan A. (2014) Major fatty acidscomposition of 32 almond (Prunus dulcis (Mill.) D.A. Webb.)genotypes distributed in east southeast of Anatolia. Turk JBiochem 39:307–316.
  13. Kılıç T., Dirmenci T., Gören A. C. (2007) Fatty acid composition of seeds of some species of Nepeta L. Natural Product Research, 21(5): 465-468.
  14. Kodad O. (2017) A new late blooming almond cultivar. FAOCIHEAM- Nucis-Newsletter, Number 17, May 2017.
  15. Kodad O., Socias I., Company R. (2008) Variability of oil content andof major fatty acid composition in almond (Prunus amydalus Batsch) and its relationship with kernel quality. J Agric Food Chem 56:4096–4101.
  16. Kodad O., Rafel S., Alonso J. M. (2018) Genotypic and environmental effects on tocopherol content in almond. Antioxidants (Basel) 7(1):6
  17. Levent O. (2022) A detailed comparative study on some physicochemical properties, volatile composition, fatty acid, and mineral profile of different almond (Prunus dulcis L.) varieties. Horticulturae, 8(6), 488.
  18. Martins M., Tenreiro R., Oliveira M. M. (2003) Genetic relatedness of Portuguese almond cultivars assessed by RAPD and ISSR markers. Plant cell reports, 22(1): 71-78.
  19. Moayedi A., Rezaei K., Moini S., Keshavarz B. (2011) Chemicalcomposition of oils from several wild almond species. J Am OilChem Soc 88:503–508.
  20. Nanos G, D., Kazantzisb I., Kefalas P., Petrakisb C., Stavroulakisc G. (2002) Irrigation and harvest time affect almond kernel qualityand composition. Sci Hort 96:249–256
  21. Özcan M. M., Ünver A., Erkan E., Arslan D. (2011) Characteristics ofsome almond kernel and oils. Sci Hort 127:330–333.
  22. Özcan M. M., Matthäus B., Aljuhaimi F., Ahmed I. A. M., Ghafoor K., Babiker E. E., Osman A. M., Gassem M. A., Alqah H. A. S. (2020) Effect of almond genotypes on fatty acid composition, tocopherols and mineral contents and bioactive properties of sweet almond (Prunus amygdalus Batsch spp. dulce) kernel and oils. J Food Sci Technol 57(11):4182–4192
  23. Piscopo A., Romeo F. W., Petrovicova B., Poiana M. (2010) Effect of theharvest time on kernel quality of several almond varieties(Prunus dulcis (Mill.) D.A. Webb). Sci Hortic 125:41–46.
  24. Rabadan A., Alvarez-Orti M., Gomez R., de Miguel C., Pardo J. (2018) Influence of genotype and crop year in the chemometrics of almond and pistachio oils. J Sci Food Agric 98:2402–2410.
  25. Rabada´n A., A´ lvarez-Ortı´ M., Go´mez R., Pardo-Gime´nez A, Pardo J. E. (2017) Suitability of Spanish almond cultivars for the industrialproduction of almond oil and defatted flour. Sci Hort 225:539–546.
  26. Sathe S. K., Seeram N. P., Kshırsagar H. H., Heber D., Lapsley K. A. (2008) Fatty acid composition of California grown almonds. Food Chem 73:607–614.
  27. Şimşek M., (2016). Chemical, mineral, and fatty acid compositions of various types of walnut (Juglans regia L.) in Turkey. Bulgarian Chemical Communication, 48: 66-70.
  28. Şimşek M. and Demirkıran A. R. (2010) Determination of superior almond genotypes in Diyarbakir central districts. Agricultural Journals 5: 173-180.
  29. Şimşek M., Gülsoy E., Yavic A., Arikan B., Yıldırım Y., Ölmez N., & Boguc F. (2018) Fatty acid, mineral and proximate compositions of various genotypes and commercial cultivars of sweet almond from the same ecological conditions. Applied Ecology & Environmental Research, 16(3):2957-2969.
  30. Şimşek M., Kızmaz V. (2017) Determination of chemical and mineral compositions of promising almond (Prunus amygdalus L.) genotypes from Beyazsu (Mardin) region. International Journal of Agriculture and Wildlife Science (IJAWS) 3(1): 6 – 11.
  31. Welna M., Klimpel M., Zyrnicki W. (2008) Investigation of major and trace elements and their distributions between lipid and non-lipid fractions in Brazil nuts by inductively coupled plasma atomic optical spectrometry. Food Chem 111:1012–1015
  32. Yıldırım A. N., Koyuncu F, Tekintaş F. E., Akıncı E. and Yıldırım F. (2008) Fatty acid content and some chemical properties of selected almond (Prunus amygdalus Batsch.) genotypes in Isparta province. Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 5: 19-25.
  33. Zhu Y., Taylor C., Sommer K., Wilkinson K., Wirthensohn M. (2015) Influence of deficit irrigation strategies on fatty acid and tocopherol concentration of almond (Prunus dulcis). Food Chem173:821–826.
  34. Jenkins D. J. A., Kendill C. W. C., Marchie A., Parker T. L., Connelly P. W., QIan W., HaIght J. S., Faulkner D., Vidgen E., Lapsley K. G. and Spiller G. A. (2002) Dose response of almonds on coronary heart disease risk factors-blood lipids, oxidized LDL, Lp (a), homocysteine and pulmonary nitric oxide: a randomized controlled cross-over trial. Circulation, 106: 1327-1332.