Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightSonuç olarak, ilkbaharda uygun şartlarda gerçekleştirilen kontrollü yakmaların, Kızılçam bireylerinin hayatta kalmasını olumsuz etkilemediği aksine alt tabakadaki yanıcı madde miktarını güvenli bir şeklide azaltan yönetim aracı olduğu desteklenmiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışmada, kontrollü yakma yapılan bir Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşceresindeki bireylerin canlılık durumu ve yangın kaynaklı hasarın bireylerin morfolojik özellikleriyle olan ilişkisi incelenmiştir. Araştırma kapsamında, 2024 yılında Antalya ili Döşemealtı ilçesinde, benzer topoğrafik ve yapısal özelliklere sahip altı adet 1.000 m²’lik örnek alanda kontrollü yakmalar yapılmıştır. Yangın şiddeti, alev boyu, ateşe maruz kalma süresi, kabuk kömürleşme kodu ve gövde kömürleşme yüksekliği göstergeleri ile ağaçlara ait morfolojik parametreler ölçülmüş ve istatistiksel analizler yapılmıştır. Yangın şiddeti ile tüketilen diri örtü (r = 0.867, p<0.01) ve ölü örtü miktarı (r = 0.864, p<0.01) arasında güçlü ve pozitif ilişki olduğu belirlenmiştir. Alev boyu, hem yangın şiddeti (r = 0.748 p<0.01) hem de tüketilen yanıcı madde miktarıyla pozitif korelasyon gösterirken, ölü örtü derinliği ile yangın şiddeti arasında negatif (r = –0.643, p<0.01) bir ilişki bulunmuştur. Isıl etki göstergeleri olan ortalama kabuk kömürleşme kodu ve gövde kömürleşme yüksekliği ise ateşe maruz kalma süresi ve ölü örtü derinliği ile anlamlı pozitif ilişkiler göstermiştir. Kontrollü yakma yapılan deneme alanlarında hiçbir ağaç ölümü gözlenmemiştir. Sonuç olarak, ilkbaharda uygun şartlarda gerçekleştirilen kontrollü yakmaların, Kızılçam bireylerinin hayatta kalmasını olumsuz etkilemediği aksine alt tabakadaki yanıcı madde miktarını güvenli bir şeklide azaltan yönetim aracı olduğu desteklenmiştir.
Abstract
This study investigated the vitality status of Pinus brutia individuals in a prescribed burn area and the relationships between fire-induced damage and morphological traits. Prescribed burning was conducted in 2024 in six 1 000 m² sample plots with similar topographic and structural characteristics in Döşemealtı (Antalya, Türkiye). Fire behavior parameters—fire intensity, flame height, residence time, bark char rating, and bole char height—together with tree morphological variables were measured and analyzed statistically. Fire intensity exhibited strong and positive correlations with consumed live surface fuels (r = 0.867, p<0.01) and dead fuel loads (r = 0.864, p<0.01). Flame length was positively correlated with both fire intensity (r = 0.748 p<0.01) and fuel consumption, whereas a significant negative relationship was observed between litter depth and fire intensity (r = –0.643, p<0.000). Thermal impact indicators, including mean bark char rating and bole char height, showed significant positive relationships with residence time and litter depth. No tree mortality was observed in the prescribed burn plots. These findings indicate that low-intensity prescribed burns conducted under suitable spring conditions do not adversely affect the survival of Turkish pine individuals and serve as an effective management tool for safely reducing surface fuel loads.