Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBu durum ise folklor ve engellilik arasında derin ve güçlü bir ilişki olduğunu göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
İnsanlığın çarpıcı bir olgusu olan engellilik, tıbbi anlamda zihinsel ve bedensel gerçekliğinin yanı sıra kültürel olarak yapılandırılmış bir kategoridir. Engellilik, tarih boyunca mitoloji, efsane, masal, hikaye, oyun, dans gibi pek çok türler içerisinde belirli arketiplerle anlamların inşa edildiği ve karakterlerin kurgulandığı bir olgudur. Bu açıdan olağandışı bedenlere atfedilen anlamların tarihi, insanlık kadar eski kabul edilmektedir. Bu durum ise folklor ve engellilik arasında derin ve güçlü bir ilişki olduğunu göstermektedir. Bu makalede folklor, engellilik ve mizah bağlamında bir halk dansı olan Topal Oyunu ele alınmıştır. Damgalanmış bedensel farklılıklara, bağlamsal şartlara göre bir anlam yüklenilmesinin bir yansıması olarak Topal Oyunu çeşitli açılardan çözümlenmiştir. Bu doğrultuda ilk olarak folklor ve engellilik ilişkisine dair temel yaklaşımlar açıklanmış; uluslararası ve ulusal literatür hakkında genel bilgiler verilmiştir. İkinci olarak ise dans ve taklit ilişkisi kurularak yürüme engeli olan insanların (topalların) taklidine dayanan veya adını bu nitelikten alan bazı danslar hakkında bilgiler aktarılmıştır. Makalenin çözümleme bölümünde ise Topal oyunu oyun havasının müzikal yapısı, icra tekniği, ritim ve topallık ilişkisi, dansın icra bağlamı, yapısı ve farklı yörelerdeki çeşitlemeleri açısından incelemeye ve analize tabi tutulmuştur. Farklı bir ifadeyle bir bedensel engellilik türü olan topallığın, bir halk dansı bağlamında nasıl tasvir edildiği performans-gösteri, izleyici ve işlev açısından çözümlenmiştir. Engelliliğin, eğlence amaçlı düzenlenen bir kültürel ortamda mizahın ve gülmenin nasıl aracı olduğu mizahtaki üstünlük teorisi bağlamında sorgulanmış ve açıklanmıştır. Bu bağlamda “Topal Oyunu”nun, engellilerin öz temsili olmayıp, engelliliğin -taklidine dayalı- folklorik bir tezahür veya unsur olduğu; engelliliğin de -kendi gerçekliğinin ötesinde- sosyal ve kültürel olarak inşa edilebildiği sonucuna varılmıştır.
Abstract
Disability, which is a dramatic aspect of humanity, emerges as a culturally constructed category as well as a mental and physical dimension. Disability is a phenomenon in which meanings have been constructed and characters have been fictionalized with certain archetypes in many genres such as mythology, legend, fairy tale, epic, folk tale, game and dance throughout history. In this respect, the history of meanings attributed to abnormal bodies is considered to be as old as humanity. This shows that there is a strong relationship between folklore and disability. This indicates that there is a strong relationship between folklore and disability. In this article, the Topal Dance, a folk dance, were examined in the context of folklore, disability and humor. The Topal Dance, which is an example of attributing a meaning to stigmatized physical differences according to contextual conditions, was analyzed from various perspectives. In this context, firstly the basic approaches to the relationship between folklore and disability were explained; general information about international and national literature was given. Secondly, by establishing a relationship between dance and mimic (mimicry), information was given about some dances that are based on the mimic of people with walking disabilities (the lame) or that take their names from this feature. In the analysis section of the article, Topal dance was examined and analyzed in terms of the musical structure of the dance tune, performance technique, the relationship between rhythm and lameness, the performance context of the dance, its structure and its variations in different regions. In other words, how lameness, a type of physical disability, is depicted in the context of a folk dance was analyzed in terms of performance-show, audience and function. How disability is an element of humor and laughter in a cultural environment organized for entertainment purposes was questioned in the context of the theory of superiority in humor. İn this context, it was stated that the “Topal Dance” was not a self-representation of the disabled, but a folkloric manifestation or element based on the imitation of disability. İt was concluded that disability can also be socially and culturally constructed beyond its own reality.