KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / YASAMA DERGİSİ / 2026 / Sayı: 53

SİYASİ KÜLTÜR BAĞLAMINDA TÜRKİYE’DE DEVLET-TOPLUM İLİŞKİSİNİN DÖNÜŞÜMÜ VE AK PARTİ

THE TRANSFORMATION OF STATE-SOCİETY RELATİONS İN TURKEY İN THE CONTEXT OF POLİTİCAL CULTURE AND THE AK PARTY

Melike Kayiral(KAHRAMANMARAŞ SÜTÇÜ İMAM ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-2147-0928
Sayfa
151–180
Yayın Tarihi
2026-06-26
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

AK Parti TBMM Grup Toplantı Konuşmaları, sistemli bir biçimde kodlanmış, yorumlanabilir yapısal desenler oluşturulmuş, söylem kalıpları, tematik yoğunluklar ve meşruiyet stratejileri üzerinden devletin toplumsal rolündeki dönüşüm analitik bir biçimde ortaya konulmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan tarihsel süreklilik içinde şekillenen merkezileşmiş devlet yapısının, AK Parti iktidarı döneminde geçirdiği dönüşümü siyasal kültür perspektifinden incelemektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmanın temel sorunsalı, güçlü devlet geleneğiyle tanımlanan Türkiye’de, 2002 sonrası dönemde devlet-toplum ilişkisinin hangi yönlerden yeniden kurgulandığıdır.
💡
Sonuç & Katkı:AK Parti TBMM Grup Toplantı Konuşmaları, sistemli bir biçimde kodlanmış, yorumlanabilir yapısal desenler oluşturulmuş, söylem kalıpları, tematik yoğunluklar ve meşruiyet stratejileri üzerinden devletin toplumsal rolündeki dönüşüm analitik bir biçimde ortaya konulmuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2002 Verileri
⚙️Değişkenler:Devlet · Toplum · Dönüşüm

Özet

Bu çalışma, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan tarihsel süreklilik içinde şekillenen merkezileşmiş devlet yapısının, AK Parti iktidarı döneminde geçirdiği dönüşümü siyasal kültür perspektifinden incelemektedir. Araştırmanın temel sorunsalı, güçlü devlet geleneğiyle tanımlanan Türkiye’de, 2002 sonrası dönemde devlet-toplum ilişkisinin hangi yönlerden yeniden kurgulandığıdır. Çalışmanın varsayımı, AK Parti’nin neoliberal ekonomi politikaları ve muhafazakâr değerleri harmanlayarak, devleti toplumsal taleplere daha duyarlı fakat aynı zamanda daha merkeziyetçi bir aktöre dönüştürdüğüdür. Metodolojik olarak, AK Parti iktidarında devlet-toplum ilişkilerinde yaşanan dönüşüm, Maxqda nitel analiz programı aracılığıyla değerlendirilmiştir. AK Parti TBMM Grup Toplantı Konuşmaları, sistemli bir biçimde kodlanmış, yorumlanabilir yapısal desenler oluşturulmuş, söylem kalıpları, tematik yoğunluklar ve meşruiyet stratejileri üzerinden devletin toplumsal rolündeki dönüşüm analitik bir biçimde ortaya konulmuştur.

Abstract

This study examines the transformation of the centralized state structure that evolved through the historical continuity from the Ottoman Empire to the Republic, within the framework of political culture during the AK Party era. The main research question addresses how state-society relations, traditionally defined by a strong state tradition in Turkey, have been reconfigured since 2002. The study assumes that the AK Party, by combining neoliberal economic policies with conservative values, has transformed the state into an actor that is more responsive to societal demands yet increasingly centralized. Methodologically, the transformation of state-society relations under AK Party rule was analyzed using the qualitative analysis software Maxqda. AK Party’s parliamentary group speeches were systematically coded, structural and thematic patterns were identified, and legitimacy strategies were analyzed to reveal the transformation of the state’s social role.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kayiral, M. (2026). SİYASİ KÜLTÜR BAĞLAMINDA TÜRKİYE’DE DEVLET-TOPLUM İLİŞKİSİNİN DÖNÜŞÜMÜ VE AK PARTİ. YASAMA DERGİSİ, Sayı: 53, 151–180. https://ajindex.com/articles/1314676

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (76)

  1. Agamben, Giorgio, State of exception, University of Chicago Press, 2005.
  2. Akhundlu, İlkin, Positioning Turkey vis-a-vis the Middle East, Analysis of Turkish Political Elites' Discourse, METU, Uzmanlık Tezi, 2017.
  3. AK Parti, Genel Seçim Beyannamesi, 2002.
  4. AK Parti, TBMM Grup Toplantı Konuşmaları: 2003-2025, Cumhurbaşkanlığı Yayınları, 2019.
  5. Akal, Cem Bali, İktidarın üç yüzü, Ankara: Dost Kitabevi, 2021.
  6. Aydın, Senem ve Keyman, E. Fuat, European integration and the transformation of Turkish democracy”, Centre for European Policy Studies, 2(1), 1-48, 2004.
  7. Aydın, A. Hamdi, Kamu Yönetimine Giriş, İstanbul: Seçkin Yayıncılık, 2021.
  8. Babacan, Abdurrahman, Managing Democratization: Achievements and Limitations in AK Party Era, Insight Turkey. 21(3). 153-176, 2019.
  9. Başar, Cansu Koç, Tyranny Criticism by Monarchy Era Thinkers: Machiavelli, Bodin and Hobbes, Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi, 15(1), 41-73, 2025.
  10. Başak Turan, AK Parti ve Yoksul Yardımları: Sosyal Hizmet mi Rıza Üretimi Aracı mı? Ufuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(3), 23-38, 2013.
  11. Boratav, Korkut, Türkiye iktisat tarihi 1908–2002, Ankara: İmge Kitabevi, 2003.
  12. Boşnak, Büke, Europeanisation and de-europeanisation dynamics in Turkey: the case of environmental organisations, South European Society and Politics. 21(1), 75-90, 2016.
  13. Cohen, Jean ve Arato, Andrew, Civil society and political theory, MIT Press, 1994.
  14. Çaha, Ömer, Aşkın devletten sivil topluma, Bursa: Sayda Yayıncılık, 2024.
  15. Çetin Halis, Siyasetin Evrensel Sorunu: İktidarın Meşruiyeti-Meşruiyetin İktidarı, Ankara SBF Dergisi, 58-3, 61-88, 2015.
  16. Çınar, Menderes, Turkey’s transformation under the AKP rule, The Muslim World, 96(3). 469-486, 2011.
  17. Çüçen, A. Kadir, Batı aydınlanmasının düşünsel kökenleri ve eleştirisi, Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (125), 25-34, 2006.
  18. Dağ, Halil, Kapitalizmin devlet sistemi ve değişimi, Kent Akademisi, 6(3), 74-80, 2013.
  19. Dahl, Robert, Polyarchy: Participation and opposition, London: Yale University Press, 1971.
  20. Doyle, Jessica Leigh, State control of civil society organizations: the case of Turkey, Democratization 24(2) 244- 264, 2017.
  21. Erözden, Ozan, Makyavelizm, hikmet-i hükümet ve modern devlet, (Ed. Cemal Bali Akal), Machiavelli, makyavelizm ve modernite (ss. 63-80), Ankara: Dost Yayınları, 2012.
  22. Esping-Andersen, Gosta, The three worlds of welfare capitalism, ABD: Princeton University Press, 1990.
  23. Giddens, Anthony, Sosyoloji, Bodrum: Kırmızı Yayınları, 2012.
  24. Göle, Nilüfer, Modern mahrem: Medeniyet ve örtünme, İstanbul: Metis Yayınları, 1991.
  25. Görücü, Veysel, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminin Merkezden Yönetim Üzerine Yansımaları, Kırıkkale Hukuk Mecmuası, 4(2), 527-557, 2024.
  26. Gramsci, Antonio, Selections from the prison notebooks, New York: International Publishers, 1971.
  27. Habermas, Jürgen, The structural transformation of the public sphere. MIT Press, 1989.
  28. Heywood, Andrew (2013). Politics, Palgrave Macmillan.
  29. Hobbes, Thomas, Leviathan. London: Penguin Books, 1651.
  30. İnsel, Ahmet, Türkiye toplumunun bunalımı, İstanbul: İletişim Yayınları, 2021.
  31. Jessua, Claude, Kapitalizm, (Çev. I. Ergüden), Ankara: Dost Kitabevi, 2005.
  32. Kadıoğlu, Ayşe, Republican epistemology and Islamic discourses in Turkey in the 1990s, Muslim World, 88(1), 1- 23, 1998.
  33. Kalaycıoğlu, Ersin, Justice and Development Party at the helm: Resurgence of Islam or restitution of the right- of-center predominant party?, Turkish Studies, 6(2), 125-143, 2005.
  34. Karakoç, Şükrü, Türkiye’de Siyasetin Dönüşümü: Güçlü Devlet Geleneğinden Total Siyasete, Journal of Economy Culture and Society, 62, 227-253, 2020.
  35. Marx Karl ve Engels Friedrich, Komünist Manifesto (Çev. C. Üster), İstanbul: Can Yayınları, 2021.
  36. Karpat, Kemal, Türk Demokrasi Tarihi: Sosyal, Kültürel ve Ekonomik Temeller, İstanbul: Timaş Yayınları, 2021.
  37. Kaya, Ayhan, Islamisation of Turkey under the AKP Rule: Empowering Family, Faith and Charity, South European Society and Politics, 20(1), 47-69, 2015.
  38. Kayıral, Melike, The Real Politics of Justice and Development Party Politics and Its Effects on the Language of Political Discourse: 2009-2016”, Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 11(4), 202-213, 2024.
  39. Kayıral, Melike, Adalet ve Kalkınma Partisi Siyasetinin Reel Politiği ve Siyasal Söylem Dili Üzerindeki Etkileri: 2002- 2009/ 2016-2023 Dönemi Karşılaştırması, Uluslararası Ekonomi Siyaset ve Toplum Bilimleri Dergisi, 8(17), 17-37, 2025.
  40. Keyman, E. Fuat, On the relation between global modernity and nationalism: The crisis of hegemony and the rise of (Islamic) identity in Turkey, New Perspectives on Turkey, 13, 93-120, 1995.
  41. Keyman, E. Fuat, Modernization, globalization and democratization in Turkey: The AKP experience and its limits, Constellations: An International Journal of Critical & Democratic Theory, 17(2), 312-327, 2010.
  42. Kingdon, John, Agendas, alternatives, and public policies, Pearson New International, 2014.
  43. Köker, Levent, Modernleşme, Kemalizm ve Demokrasi, İstanbul: İletişim Yayınları, 2020.
  44. Köseoğlu, Nihan ve Duygulu, Şirin, Avrupa Birliği ve Türkiye’de Sivil Toplumun Son On Yılı: Sivil Alanın Daralması Tartışmalarına Karşılaştırmalı Bir Bakış, İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 11(2), 507-523, 2024.
  45. Küçüker, S. Deniz, Doğuşundan Hellenistik Döneme Değin Hellen Polis'inin Kavramsal Boyutları”. Tarih Araştırmaları Dergisi, 35(60), 45-58, 2016.
  46. Koller Veronıka, How to Analyse Collective Identity in Discourse -Textual and Contextual Parameters, Critical Approaches to Discourse Analysis across Disciplines, 5(2), 19-38, 2012.
  47. Koller Veronıka, Analysing Collective Identity in Discourse: Social Actors and Contexts, Semen, 27, 2009.
  48. Laclau, Ernesto ve Mouffe, Chantal, Hegemony and socialist strategy, Verso, 1985.
  49. Lindblom, Charles, The science of muddling through, Public Administration Review, 19, 79-88, 1959.
  50. Mardin, Şerif, Center-Periphery Relations: A Key to Turkish Politics? Daedalus, 102(1), 169-190, 1973.
  51. Meinecke, Friedrich (2021), Devlet aklı (Çev. S. Türk), İstanbul: Albaraka Yayınları.
  52. Nozick, Robert, Anarşi, devlet ve ütopya, (Çev. A. Oktay), İstanbul: Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2015.
  53. Oto, Aysun, Türkiye’nin Avrupa Birliği sürecinde uyum yasaları ve Anayasal dönüşüm, Uzmanlık Tezi, 2011.
  54. Öniş, Ziya, The triumph of conservative globalism: The political economy of the AKP era, Turkish Studies, 13(2), 135-152, 2012.
  55. Öniş, Ziya ve Şenses, Fikret, Global dynamics, domestic coalitions and a reactive state: Major policy shifts in post-war Turkish economic development, METU Studies in Development, 1-35, 2007.
  56. Özşeker, Erhan, Muktedir Millet, Muhalif Millet: AKP’nin Söyleminde Kolektif Öznenin İnşası. Mülkiye, 41(1), 131-156, 2017.
  57. Pierson, Christopher, Modern devlet, (Çev. Neşet Kutluğ, Burcu Erdoğan), İstanbul: Chiviyazıları Yayınevi, 2011.
  58. Platon, Devlet, İzmir: Cem Yayınevi, 2018.
  59. Polat Necati, Identity Politics and the Domestic Context of Turkey’s European Union Accession, Government and Opposition, 41(4), pp. 512-533, 2006.
  60. Rosenau, James, Governance, order, and change in world politics, (Eds. James Rosenau ve Ernst O. Czempiel), Governance without government: Order and change in world politics, ss. 1-29, UK: Cambridge University Press, 1992.
  61. Sadurski, Wojciech, Reason of State and Public Reason, Ratio Juris. 27(1), 21-46, 2014.
  62. Saygılı, Abdurrahman, Kutsal canavar devlet, Ankara: İmaj Yayınları, 2015.
  63. Schmitt, Carl, Political theology, (Çev. George Schwab ve Tracy B. Strong), MIT Press, 1985.
  64. Sönmez, Eda, the Role of Turkish Civil Society in Political Decision Making, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 74(3), 961-981, 2019.
  65. İba, Şeref, Yeni Anayasa Arayışları ve Kırmızı Çizgiler, Ankara, Nobel Yayınları, 2014.
  66. İba, Şeref, Türkiye’de Yeni Anayasa Arayışları ve Parlamento’nun Rolü, Yasama Dergisi, Sayı 34, s. 47 61, 2016.
  67. Tilly, Charles, Coercion, capital, and European states, AD 990–1992, Kaliforniya: Blackwell, 1993.
  68. Tocci, Nathalie, Europeanization in Turkey: Trigger or Anchor for Reform?, South European Society and Politics, 10(1), 73-83, 2009.
  69. Toku, Neşet, Klasik ve modern devlet, Hukuk Felsefesi ve Sosyolojisi Arşivi, 24, 217-223, 2012.
  70. Tuğal, Cihan, Passive revolution: Absorbing the Islamic challenge to capitalism, Kaliforniya: Stanford University Press, 2009.
  71. Tunçay, Mete, Batı'da siyasal düşünceler tarihi: Eski ve Orta Çağlar, (Der. M. Tunçay), İstanbul: Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2018.
  72. Weber, Max, Politics as a vocation, (Eds. H. H. Gerth & C. W. Mills), From Max Weber: Essays in sociology, (pp. 77- 128), UK: Oxford University Press, 1946.
  73. Yavuz, Hakan, Secularism and Muslim democracy in Turkey, (UK: Cambridge University Press), (2009).
  74. Yıldırımalp, Sinem, Türkiye’de Sivil Toplum Kuruluşlarının Dijital Dönüşümü: Mevcut Durum ve Engeller, Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi, 10(4), 404-422, 2021.
  75. Zihnioğlu, Özge, European union civil society support and the depoliticisation of Turkish civil society, Third World Quarterly, 40(3), 503-520, 2018.
  76. Zürcher, Eric Jan, Modernleşen Türkiye’nin Tarihi (Çev. Y. Saner, 4. basım). İletişim yayınları, 2018.