Dergiler / İlahiyat Tetkikleri Dergisi / 2019 / Sayı: 52

Şiî-İmâmî Müfessirlerin Kur’ân Mesellerine Mezhebî Yaklaşımlarındaki Problemler Üzerine Bir İnceleme

A Review on Problems Encountered in the Denominational Approaches of Shia-Imamiyyah Commentators toward Interpreting the Representative Expressions of the Qur’an

Sayfa
40–64
Yayın Tarihi
2019-12-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Söz konusu sorunların genel itibariyle Kur’ân bütünlüğü, rivayet, dil, tarih, usul ve toplumsal ilişkiler vasatında yoğunlaştığı ifade edilebilir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Meseller itikadî, amelî ve ahlakî bir takım soyut manaların daha kolay ve derin kavrayışla idrak edilebilmesi açısından Kur’ân üslubunun önemli bir yönünü oluşturmaktadır. Âyetlerde temsilî anlatımlarla anlaşılması zor pek çok mesele, doğal ve sosyal hayatın içinden benzetmelerle adeta muhatapların gözlerinin önünde sahnelenmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu yönüyle meseller pek çok müfessir ve araştırmacının ilgisini çekmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Söz konusu sorunların genel itibariyle Kur’ân bütünlüğü, rivayet, dil, tarih, usul ve toplumsal ilişkiler vasatında yoğunlaştığı ifade edilebilir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Tefsir · Mezhep · Şîa

Özet

Meseller itikadî, amelî ve ahlakî bir takım soyut manaların daha kolay ve derin kavrayışla idrak edilebilmesi açısından Kur’ân üslubunun önemli bir yönünü oluşturmaktadır. Âyetlerde temsilî anlatımlarla anlaşılması zor pek çok mesele, doğal ve sosyal hayatın içinden benzetmelerle adeta muhatapların gözlerinin önünde sahnelenmiştir. Bu yönüyle meseller pek çok müfessir ve araştırmacının ilgisini çekmiştir. Şiî tefsir literatüründe ise bazı Kur’ân mesellerinin siyasî ve mezhebî doktrin doğrultusunda yorumlandığı görülmektedir. Bazı Şiî-İmâmî müfessirler mesellerde sahnelenen konu ve karakterler ile -eğer mesel olumlu ise- imâmet, velâyet, Hz. Ali, Ehl-i Beyt ve imamlar; -olumsuz ise- ilk üç halife, Muaviye ve Emevîler’in kastedildiğini belirtmişlerdir. Bu yorum tarzı sadece mezhebî ön kabullerden hareket etmesiyle değil, pek çok yorum ilkesi bakımından da problemler taşımaktadır. Bu çalışmada bu tür yorumların tefsir usulü ve yorum metodolojisi bakımından taşıdıkları problemler ele alınmaktadır. Söz konusu sorunların genel itibariyle Kur’ân bütünlüğü, rivayet, dil, tarih, usul ve toplumsal ilişkiler vasatında yoğunlaştığı ifade edilebilir.

Abstract

Expressions of similitude are important Quranic concepts in terms of understanding intangible concepts related to belief, deed and ethics more simply and deeply. Issues that are difficult to comprehend are vivified via examples of natural and social life by representative expression in verses. With this aspect, expressions of similitude drew attention of many tafseer scholars and researchers. However, in the literature of Shia-Imâmiyyah commentary, some Quran issues have been reviewed as political and denominational. Some Shia-Imamiyyah interpreters referred to Imamah, walayah, Ali, Fatima, Hasan, Huseyn and imams -if the topic and main characters of similitude expression were positive- but if not positive, they referred to the first three Chalips, Muaviyah and Omayyads. This interpretation style has problems regarding the method rules. In this study, these kinds of problematic interpretations were examined about interpretation methods. These problems are generally accumulated on the integrity of Quran, narrative, language, history, method and social relations areas.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

MADEN, Ş. (2019). Şiî-İmâmî Müfessirlerin Kur’ân Mesellerine Mezhebî Yaklaşımlarındaki Problemler Üzerine Bir İnceleme. İlahiyat Tetkikleri Dergisi, Sayı: 52, 40–64. https://ajindex.com/articles/129998

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Adıgüzel, Abdulcabbar. Kur’ân’ı Mezhebî Saik ve Kaygılarla Okumanın Şiî Formu. Yüksek Lisans Tezi. Harran Üniversitesi, 2012.
  2. Albayrak, Halis. “Mübhematu’l-Kur’an İlmi ve Kur’an Tefsirindeki Yeri”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 32 (1992): 156-182.
  3. Ateş, Süleyman. “İmâmiyye Şîasının Tefsir Anlayışı”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 20 (1975): 147-172.
  4. Aydın, İsmail. Kur’an İlimleri ve Tefsir Usûlü. İzmir: Tibyan Yayıncılık, 2014.
  5. Batar, Yusuf. “Bir Öğretim Yöntemi Olarak Emsâlu’l-Kur'an”. İslâmî İlimler Dergisi 8/1 (2013): 323-346.
  6. Çağıl, Necdet. “Hakikat-Mecaz Kutuplaşması Bağlamında Kur'an'da Temsili (Simgesel) Anlatım”. İslâmî İlimler Dergisi 8/1 (2013): 93-112.
  7. Çalışkan, İsmail. Siyasal Tefsirin Oluşum Süreci. 2. Baskı. Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2012.
  8. Demir, Recep. Kur’an’ın Şiî Yorumu (Ebû Ca‘fer et-Tûsî Örneği). Samsun: Üniversite Yayınları, 2016.
  9. Gül, Recep Emin. “Şiî Müfessir Ayyâşî'nin Tefsirinde Zayıf Hadis”. Türkiye Din Eğitimi Araştırmaları Dergisi 4 (2017): 61-76. Hakîm et-Tirmizî, Ebû Abdullâh Muhammed b. Ali. el-Emsâl mine’l-Kitâbi ve’s-Sünne. Beyrut: Dâru İbn Zeydûn, 1407/1987.
  10. Kahraman, Ferruh. Ulûmu’l-Kur’ân Özelinde Tefsîrde İhtilâflar. İstanbul: Rağbet Yayınları, 2011.
  11. Kartaloğlu, Habib. “İmamiyye’de Ahbârî-Usûlî Farklılaşması: Şeyh Saduk ve Şeyh Müfîd Örneği”. Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 13/24 (2011/2): 193-216.
  12. Keskin, Hasan. Emsâlü’l-Kur’ân. Yüksek Lisans Tezi. Marmara Üniversitesi, 1986.
  13. Öz, Mustafa. “Usûliyye”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 42: 214-215. Ankara: TDV Yayınları, 2012.
  14. Öztürk, Mustafa. Kur’an ve Aşırı Yorum. Ankara: Kitâbiyât, 2003.
  15. Shahavatov, Sabuhi. Nüzûl Ortamını Göz Ardı Etmede Mezhep Taassubunun Etkisi (Şîa Tefsirleri Bağlamında). Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi, 2014.
  16. Topal, Hüseyin. Tûsî ve Kur’ân İlimlerine Yaklaşımı. Doktora Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi, 2018.
  17. Ünver, Mustafa. Kur’ân’ı Anlamada Siyakın Rolü. Ankara: Sidre Yayınları, 1996.
  18. Yurdagür, Metin. “Ahbâriyye”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 1: 490-491. Ankara: TDV Yayınları, 1988. Askerî, Ebû Hilâl el-Hasan b. Abdillâh b. Sehl. Cemheratü’l-emsâl. 2 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1408/1988. Ayyâşî, Ebu’n-Nadr Muhammed b. Mes‘ûd. et-Tefsîr. 3 Cilt. Kum: Müessesetü’l-bi‘se, 1421. Beyzâvî, el-Kādî Nâsıruddîn Ebû Saîd Abdullâh b. Ömer b. Muhammed eş-Şîrâzî. Envârü’t-tenzîl ve esrârü’t-te’vîl. Thk. Muhammed Subhî b. Hasan Hallâk - Mahmûd Ahmed el- Atraş. 3 Cilt. Dım