Dergiler / Munzur Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 15 Sayı: 1

Tunceli Kentinde Deprem Sonrası Ulaşım Sürekliliği İçin Alternatif Güzergâh Önerileri

Alternative Route Proposals for Post-Earthquake Transportation Continuity to the City of Tunceli

Bülent Güner(MUNZUR ÜNİVERSİTESİ, EDEBİYAT FAKÜLTESİ, COĞRAFYA BÖLÜMÜ, COĞRAFYA ANABİLİM DALI)0000-0003-1893-7216
Amine Can(MUNZUR ÜNİVERSİTESİ)0009-0000-4071-548X
Tuba Bal(MUNZUR ÜNİVERSİTESİ)0009-0004-8183-4572
Sayfa
1–18
Yayın Tarihi
2026-07-03
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular, güney aksındaki feribot destekli rotaların deprem lojistiği için en güvenilir seçenek olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Afet yönetimi ve lojistik süreçlerin başarısı, büyük ölçüde ulaşım altyapısının kesintisiz işlemesine ve alternatif güzergâhların varlığına bağlıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmanın kapsamını, kentin engebeli topografyası ve mevcut karayolu ağına bağımlılığı nedeniyle oluşabilecek izolasyon riskinin değerlendirilmesi oluşturmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular, güney aksındaki feribot destekli rotaların deprem lojistiği için en güvenilir seçenek olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Tunceli · Deprem · Alternatif Güzergahlar

Özet

Afet yönetimi ve lojistik süreçlerin başarısı, büyük ölçüde ulaşım altyapısının kesintisiz işlemesine ve alternatif güzergâhların varlığına bağlıdır. Özellikle karayolu ağının tek ulaşım seçeneği olduğu bölgelerde, deprem anında yaşanabilecek hasarlar altın saatlerdeki arama-kurtarma çalışmalarını felce uğratabileceğinden, önceden planlanmış dirençli rotalar hayati önem taşımaktadır. Bu çalışma, yüksek deprem riski altında bulunan Tunceli kentinin ulaşım altyapısının deprem dirençliliğini analiz etmeyi ve olası bir afet durumunda kente erişimi sağlayacak alternatif güzergâhlar geliştirmeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın kapsamını, kentin engebeli topografyası ve mevcut karayolu ağına bağımlılığı nedeniyle oluşabilecek izolasyon riskinin değerlendirilmesi oluşturmaktadır. Araştırmada yöntem olarak; ilgili kurumlardan alınan verilerin topografik haritalar üzerinde işlenmesi, saha gözlemleri ve çeşitli yazılımlar kullanılarak rotaların belirlenmesi süreçleri izlenmiştir. Alana yönelik özgün katkı olarak, kentin tek ulaşım seçeneği olan ana yolların ve stratejik köprülerin işlevsiz kalması durumunda; feribot bağlantılarıyla entegre edilen, köprü kullanımını minimize eden ve yerleşim birimlerini farklı yönlerden besleyen dört adet alternatif tali yol güzergâhı somut olarak önerilmiştir. Bulgular, güney aksındaki feribot destekli rotaların deprem lojistiği için en güvenilir seçenek olduğunu göstermektedir.

Abstract

The success of disaster management and logistics processes largely depends on the uninterrupted operation of transportation infrastructure and the existence of alternative routes. Especially in regions where the road network is the only transportation option, damages that may occur during an earthquake can paralyze search and rescue operations during the "golden hours"; therefore, pre-planned resilient routes are of vital importance. This study aims to analyze the seismic resilience of Tunceli's transportation infrastructure and to develop alternative road routes to ensure access to the city in the event of a potential earthquake. The scope of the research includes evaluating the risk of isolation arising from the city's rugged topography and its heavy dependence on a single highway network. As a methodology, the study involved processing data from relevant institutions onto topographic maps, conducting field observations, and determining routes using specialized software. As an original contribution to the field, the research proposes four specific alternative secondary road routes that integrate ferry connections and minimize bridge dependency in cases where main roads and strategic bridges become dysfunctional. The findings indicate that ferry-supported routes on the southern axis are the most reliable options for post-earthquake logistics.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Güner, B., Can, A., Bal, T. (2026). Tunceli Kentinde Deprem Sonrası Ulaşım Sürekliliği İçin Alternatif Güzergâh Önerileri. Munzur Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 15 Sayı: 1, 1–18. https://doi.org/10.61337/tusbd.1929844

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (33)

  1. Apaydın, N. M. (2024). Earthquake response of the transportation infrastructure in the region affected by the February 6 Turkiye earthquakes—Part I: Roads, railroads and ports. Journal of Earthquake Engineering. https://doi.org/10.1080/13632469.2024.2370856
  2. Bakırcı, M., & Aydoğdu, M. (2023). Deprem ve ulaşım: Kahramanmaraş depremlerinin ulaşıma ilişkin mekânsal yansımaları. Türk Coğrafya Dergisi, 83, 115–129. https://doi.org/10.17211/tcd.1296634
  3. Besinovic, N. (2020). Resilience in railway transport systems: A literature review and research agenda. Transport Reviews, 40(4), 457–478. https://doi.org/10.1080/01441647.2020.1728419
  4. Canpolat, F. A. (2019). Tunceli kentinin nüfus özellikleri. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Dergisi (IBAD), 4(2), 183–200. https://doi.org/10.21733/ibad.537457
  5. Çelikyay, H. H., & Kar, E. (2025). Deprem riski olan bölgelerde ulaşım güvenliği ve dirençliliği: Düzce kent merkezi örneği. İDEALKENT, 49, 8–41. https://doi.org/10.31198/idealkent.1628965
  6. Çılğın, Z. (2014). Ovacık Ovası (Tunceli) ve Munzur Dağlarının güneybatı aklanının jeomorfolojisinde buzullaşmaların etkisi. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(6), 103–122. https://izlik.org/JA55ET28RW
  7. DHA. (2024, 8 Mart). Tunceli’de depreme dayanıksız Mutu Köprüsü’nün yenisi için çalışma başlatıldı. Demirören Haber Ajansı. https://www.dha.com.tr/yerel-haberler/tunceli/merkez/tunceli-depreme-dayaniksiz-mutu-koprusunun-yen-2401234
  8. Erinç, S. (1953). Doğu Anadolu coğrafyası. İstanbul Üniversitesi Yayınları.
  9. Esen, F., & Avcı, V. (2017). Tunceli ilinde topografik faktörlere göre (yükselti, eğim, bakı) yerleşmelerin ve nüfusun dağılışı. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(51). https://doi.org/10.17719/jisr.2017.1774
  10. Esen, F. (2021). Jeomorfolojik özelliklerin Tunceli şehrinin gelişimine etkileri. Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi, 7, 109–131. https://doi.org/10.46453/jader.948540
  11. Fırat Gazetesi. (2024, 2 Temmuz). Karayolları 8. Bölge Müdürlüğü’nden 5 ilde köprü bakım ve onarım çalışması. https://www.elazigfirat.com/haber/20749389/karayollari-8-bolge-mudurlugunden-5-ilde-kopru-bakim-ve-onarim-calismasi
  12. Fırat Kalkınma Ajansı. (2024). Teknik altyapı. https://fka.gov.tr/teknik-altyapi-detayi-107
  13. Google Earth. (2025). Tunceli görüntüleri [Uydu görüntüsü]. Erişim tarihi: 02 Şubat 2026, https://earth.google.com/
  14. Güner, B., Kırboğa, O., & Çılğın, Z. (2025a). Tunceli kentinin yeri neden değişmeli? Yeni bir lokasyon önerisi. Doğu Coğrafya Dergisi, 30(53), 126–136. https://doi.org/10.17295/ataunidcd.1593654
  15. Güner, B. (2025b). Tunceli. Ü. Bekdemir (Ed.), Türkiye’de kentleşme ve kentler içinde (s. 975–987). Pegem Akademi.
  16. Haberler.com. (2015, 9 Temmuz). Tunceli’de 3 köydeki köprülere bakım ve onarım yapıldı. https://www.haberler.com/tunceli-de-3-koydeki-koprulere-bakim-ve-onarim-7492513-haberi/
  17. Harita Genel Müdürlüğü. (2025). Tunceli fiziki il haritası. https://www.harita.gov.tr/urun/tunceli-fiziki-il-haritasi/320
  18. Hürriyet. (2024, 18 Şubat). Tunceli’de afete hazırlık: Deprem müdahale konteynerleri oluşturuldu. https://www.hurriyet.com.tr/yerel-haberler/tunceli/tuncelide-afete-hazirlik-deprem-mudahale-kont-42622635
  19. Hürriyet. (2025, 12 Şubat). Tunceli’de yamaçtan kopan kaya parçaları yola düştü. https://www.hurriyet.com.tr/yerel-haberler/tunceli/tunceli-yamactan-kopan-kaya-parcalari-yola-du-42718765
  20. Jenelius, E., & Mattsson, L. G. (2021). Resilience of transport systems. In R. Vickerman (Ed.), International encyclopedia of transportation (Vol. 1, pp. 1–16). https://doi.org/10.1016/b978-0-08-102671-7.10719-5
  21. Kilanitis, I., & Sextos, A. (2019). Integrated seismic risk and resilience assessment of roadway networks in earthquake prone areas. Bulletin of Earthquake Engineering, 17, 181–210. https://doi.org/10.1007/s10518-018-0457-y
  22. Meteoroloji Genel Müdürlüğü. (2025). Resmi iklim istatistikleri. https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceler-istatistik.aspx?m=TUNCELI
  23. Oruç, S., & Eken, M. (2024). Deniz taşımacılığının afet yönetimi ve insani yardım süreçlerine etkisi: İskenderun bölgesi. Marine and Life Sciences, 6(2), 64–77. https://doi.org/10.51756/marlife.1506235
  24. Özdamar, L., Ekinci, E., & Küçükyazıcı, B. (2004). Emergency logistics planning in natural disasters. Annals of Operations Research, 129, 217–245. https://doi.org/10.1023/B:ANOR.0000030690.27939.39
  25. Sançar, T. (2023, 5 Ekim). Tunceli ve ilçelerinde yaşayanlar; bu videoyu mutlaka izleyin. Çünkü bilmemiz gereken çok bilgi var [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=OScfgQkj6Jk
  26. TMMOB İstanbul İl Koordinasyon Kurulu. (2017). İstanbul deprem raporu. https://www.tmmob.org.tr/sites/default/files/istanbul_deprem_raporu.pdf
  27. Türkiye İstatistik Kurumu. (2025). Tunceli nüfus verileri. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr
  28. Tunceli Valiliği İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü. (2021). İl afet risk azaltma planı. https://tunceli.afad.gov.tr/kurumlar/tunceli.afad/Tunceli-IRAP-.pdf
  29. Tunceli İl Özel İdaresi. (2025). İl verileri [Yayınlanmamış kurumsal veri].
  30. Tunceli İl Özel İdaresi. (t.y.). Hizmet haritası [Yayınlanmamış kurumsal veri].
  31. Tunceli Valiliği. (2025). Ulaşım ve altyapı. https://tunceli.gov.tr/ulasim-ve-altyapi
  32. Yılmaz, E. H., Akyüz, H. S., & Zabcı, C. (2014, 14–18 Nisan). Yedisu Fayı’nın (Kuzey Anadolu Fayı) sismik risk analizi. 67. Türkiye Jeoloji Kurultayı (ss. 668–669). https://www.jmo.org.tr/resimler/ekler/313d4ab8bbf1ac6_ek.pdf
  33. Zabcı, C., Sançar, T., Aktağ, A., Çetinkaya, F., & Akçar, N. (2012, 18–19 Ekim). Ovacık Fayı’nın (Tunceli) Holosen? etkinliği hakkında ön bulgular. Aktif Tektonik Araştırma Grubu 16. Çalıştayı (s. 66). https://atag.itu.edu.tr/dosya/ATAG16bildiriozleri.pdf