Dergiler / Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi / 2026 / Cilt: 2 Sayı: 1

Gossypium Hirsutum L Genotiplerinin Verim ve Kalite Karakterlerinin Combine Yeteneği Çalışmalarının Değerlendirilmesi

Evaluation of Gossypium Hirsutum L. Genotypes for Combining Ability Studies of Yield and Quality Traits

Sayfa
67–74
Yayın Tarihi
2012-03-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Mevcut çalışma ıslah programları için farklı çeşitlerin potansiyelini ortaya koymuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, iyi kaliteli ve yüksek verimli pamuk çeşitlerinin değerlendirmesi amacıyla yürütülmüştür.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu amaçla, pamuk çeşitlerindeki verim ve kalite ile ilgili farklı bitki karakterleri için kombinasyon yeteneği etkileri hesaplanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Mevcut çalışma ıslah programları için farklı çeşitlerin potansiyelini ortaya koymuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Gossypium hirsutum · genel kombine yeteneği · özel kombine yeteneği

Özet

Bu çalışma, iyi kaliteli ve yüksek verimli pamuk çeşitlerinin değerlendirmesi amacıyla yürütülmüştür. Bu amaçla, pamuk çeşitlerindeki verim ve kalite ile ilgili farklı bitki karakterleri için kombinasyon yeteneği etkileri hesaplanmıştır. Mevcut çalışma ıslah programları için farklı çeşitlerin potansiyelini ortaya koymuştur. FH-945, MNH-93, MNH-129, CIM-496, CIM-446 ve NIAB-78 gibi 6 ebeveyn koza ağırlığı ve lif mukavemeti hariç bitkilerin genel ve özel kombine yetenekleri için farklı karakterler göstermiştir. CIM-496 bitki başına koza sayısı, pamuk çiğidi verimi, tiftik oranı, lif uzunluğu ve lif inceliği yönünden en iyi genel kombinasyonu vermiş, bunu MNH-129 hattı takip etmiştir. CIM-496xNIAB-78 hibridi bitki başına koza sayısı yönünden, CIM-496xNIAB-78 hibridi pamuk çiğidi verimi, MNH-129xCIM-446 hibridi en iyi tiftik oranı, CIM-496xCIM-446 hibridi ise en iyi lif uzunluğu spesifik kombine yeteneğini vermiştir. Bazı hibritlerde ebeveynlerden birisi iyi genel kombine yeteneği gösterirken bazılarında zayıf combine yeteneği göstermiştir. Örneğin, CIM-446xNIAB-78 bitki başına koza sayısı, CIM-446xNIAB-78 pamuk çiğidi verimi, MNH-93xNIAB-78 tiftik oranı ve MNH-93xCIM-446 lif uzunluğu yönünden böyle bir özellik göstermiştir. Dominant gen etkisiyle elde edilen parametreler karakterlerin genetik manipülasyonunda genlerde eklemeli olmayan etkinin mevcut olduğunu ortaya koymuş ve bu durum kalıtsallığın kompleks olabileceğini, hibrit oluşturmada daha ileri genetik değerlendirmelerin gerektiğini göstermiştir. Genetik tezahürü eklemeli kontrol eden parametreler kalıtsallıkta az tesirli olacağından f2’den sonra tek bitki seleksiyonu yapmak suretiyle daha ileri genetik değerlendirmenin mümkün olabileceğini göstermektedir

Abstract

Current study was carried out to study plant material for good quality and high yielding cotton varieties. For this purpose combining ability effects were calculated for different plant traits related to yield and quality in upland cotton. The present study revealed the potential of different varieties for breeding programme. All six parents i.e. FH-945, MNH-93, MNH-129, CIM-496, CIM-446 and NIAB-78 displayed their prospective general and specific combining abilities for various characters except boll weight and fiber strength. CIM-496 proved the best general combiner for number of boll per plant, seed cotton yield, lint percentage, fiber length and fiber fineness while MNH-129 followed closely. The hybrid CIM-496 × NIAB-78 displayed diligent specific combining ability for number of bolls per plant, CIM-496 × NIAB-78 for seed cotton yield, MNH-129 × CIM-446 for lint percentage and CIM-496 × CIM-446 for fiber length. Some of the hybrids involved one parent with good and one with poor general combining ability e.g., CIM-446 × NIAB-78 for number of bolls per plant, CIM-446 × NIAB-78 for seed cotton yield, MNH-93 × NIAB-78 for lint percentage and MNH-93 × CIM-446 for fiber length. Parameters with dominance gene effects revealed that the genes having non-additive influence were present in the genetic makeup of the characters, and this pattern of inheritance seems to be complex, suggesting that further genetic advance may be possible by making hybrids. While parameters having additively controlled genetic action will have scarce complexion in their inheritance, suggesting that further genetic advance may be possible by making single plant selection from F2 generation.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Shakeel, A., Ahmad, S., Naeem, M., Tahir, M. H. N., Saleem, M. F., Freed, S., Nazeer, W. (2012). Gossypium Hirsutum L Genotiplerinin Verim ve Kalite Karakterlerinin Combine Yeteneği Çalışmalarının Değerlendirilmesi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt: 2 Sayı: 1, 67–74. https://ajindex.com/articles/1273344

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (26)

  1. Ahmad, S., Iqbal, M.Z., Hussain, A., Sadiq, M.A., Jabbar A., 2003. Gene action and heritability studies in cotton (Gossypium hir- sutum L). Online J. Biol. Sci., 4: 443-450
  2. Ahmad, Q.K., Khan, I.A., Zubair, M., M, Tariq., 1997. Inheritance of lint yield and quality characters in cotton. The Pak. Cottons, 41(1-2): 6-11.
  3. Ajmal, S.U., Haq, M.I., Akthar, M.S., Sohail, K., 2000. Genetic ar- chitecture of ginning and fibre characteristics in Gossypium hirsutum L. J Agric. Res., 2: 191-196.
  4. Ali, M.A., Khan, I.A., Awan, S.I., Ali, S., Niaz, S., 2008. Genetics of fibre quality traits in cotton (Gossypium hirsutum L.). Aus- tralian Journal of Crop Science, 2(1):10-17.
  5. Azhar, F.M., Rana, A.H., 1993. Genetic analysis of three develop- ment plant characteristics in upland cotton. Pakistan J. Agric. Sci., 30: 439–42.
  6. Bhardwaj, R.P., Kapoor, C.J., 1998. Genetics of yield and its con- tributing traits in upland cotton (Gossypium hirsutum L). Pro- ceedings of the World Cotton Research Conference–2, Athens, Greece, pp, 214-216.
  7. Cheatham, C.L., Jenkins, J.N., McCarty, J.C., Watson, C., Wu, J., 2003. Genetic variances and combining ability of crosses of american cultivars, Australian cultivars and wild cottons. The Journal of Cotton Science, 7: 16-22.
  8. Falconer, D.S., Mackey, T.F.C., 1996. Introduction to Quantitative Genetics. 3rd Longman, London.
  9. Griffing, B., 1956. Concept of general and specific combining abil- ity in relation to diallel system. Aust. J. Biol. Sci., 9: 483-493.
  10. Haq, I., Azhar, F.M., 2004. Genetic basis of varietal differences for seed cotton yield and its components in Gossypium hirsutum L. Int J Agric. Biol., 5: 904-907.
  11. Hassan, G., Mahmood, G., Razaq, A., Razzaq, Q., 1999. Combin- ing ability in inter-varietal crosses of upland cotton. Sarhad J. Agri., 16(4): 407-410.
  12. Khan, I.A, Shakeel, A., Azhar, F.M., 2001. Genetic analysis of fiber quality traits in upland cotton. Sci Int (Lahore), 2: 165-169.
  13. Khan, A.A., Murtaza, N., Shakil, Q., 1994. Genetics of ginning and fiber characters in upland cotton. J. Animal Plant Sci., 4(1-2): 49-51.
  14. Khan, T.M., Khan, I.A., Khan, M.A.N., Murtaza, N., Khan, A.M., 1992. Genetic analysis of upland cotton and its components. Pak. J. Agri. Sci., 29(2): 170-174.
  15. Kiani, G., Nematzadeh, G.A., Kazemitabar, S.K., Alishah, O., 2007. Combining ability in cotton cultivars for agronomic traits. Int. J. Agri. Biol., 9(3): 521-522.
  16. Laxman, S., Ganesh, M., 2003. Combining ability for yield compo- nents and fibre characters in cotton (Gossypium hirsutum L.). J. Res. ANGRAU 31:19-23.
  17. Liu, Y.X., Han, X.M., 1998. Research on combining ability and in- heritance of 12 economic characters in upland cotton. China Cotton. 25(3): 9-11.
  18. May, O.L, Gren, C.C., 1994. Genetic variation for fibre properties in elite Pee Dee cotton populations. Crop Sci 5: 684-690.
  19. Murtaza, N., Khan, A.A., Ashraf, K.T., 1995. Assessment of gene action in some qualititative characters of upland cotton. J. Ani- mal Plant Sci., 5(1-2): 33-35.
  20. Neelima, S., Reddy, V.C., Reddy, A.N., 2004. Combining ability studies for yield and yield components in American cotton (Gossypium hirsutum L.). Annals Agric. Biol. Res. 9: 1-6.
  21. Neelima, S., Reddy, V.C., Reddy, A.N., 2004. Combining ability studies for yield and yield components in American cotton (G. hirsutum L.). Ann. Agri. Biol. Res., 9(1): 1-6.
  22. Nirania, K.S., Chhabra, B.S., Jain, P.P., Dutt, Y, 2004. Heterosis for yield and its component traits in genetic male sterility based upland cotton hybrids. J. Cotton Res. Develop,. 18: 145-149.
  23. Rahman, H., Murtaza, N., Shah, M.K.N., 2007. Study of cotton fi- bre traits inheritance under different temperature regimes. J. Agron. Crop Sci., 193: 45-54.
  24. Sprague, G.F., Tatum, L.A., 1942. General versus specific combin- ing ability in single crosses of corn. J. Amer. Soc. Agron., 34: 923-952.
  25. Steel, R.G.D., Torrie, J.H., Dickey, D.A., 1997. Principles and pro- cedures of statistics: A biometrical approach, 3rd ed. McGraw Hill Book Co., New York.
  26. Tuteja, O.P., Kumar, S., Verma, S.K., Ahuja, S.L., 2004. Estimation of heterosis for seed cotton yield and its component characters in Gossypium hirsutum L. J. Cotton Res. Develop., 18: 38-41.