Dergiler / Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi / 2016 / Cilt: 6 Sayı: 1

Atlarda Alaca Don ve Türkiye’deki Alaca Atlar

Coloured Coat in Horses and Coloured Horses in Turkey

Sayfa
127–132
Yayın Tarihi
2016-03-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu derlemede alaca don ve alaca atlar hakkında mevcut bilgilerin toplanarak sunulması, sınırlı sayıda çalışmaya konu olmuş Türkiye’deki alaca atlarla ilgili daha güncel bilgilere ulaşılması ve bu atların bilimsel açıdan daha ayrıntılı şekilde incelenmesinin gerekli olduğu düşünülerek derlenmiştir.   

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma genel olarak atlarda seyrek olarak görülen alaca don ile Türkiye’de oldukça sınırlı bir bölgede yetiştiriciliği yapılan ve az sayıda popülasyona sahip alaca atlar ile ilgili bazı bilgileri sunmak amacıyla gerçekleştirilmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu ülkede alaca dona sahip atların kayıtlarının tutulduğu iki farklı yetiştirici birliği bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu derlemede alaca don ve alaca atlar hakkında mevcut bilgilerin toplanarak sunulması, sınırlı sayıda çalışmaya konu olmuş Türkiye’deki alaca atlarla ilgili daha güncel bilgilere ulaşılması ve bu atların bilimsel açıdan daha ayrıntılı şekilde incelenmesinin gerekli olduğu düşünülerek derlenmiştir.   
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alaca at · fenotip · genotip

Özet

Bu çalışma genel olarak atlarda seyrek olarak görülen alaca don ile Türkiye’de oldukça sınırlı bir bölgede yetiştiriciliği yapılan ve az sayıda popülasyona sahip alaca atlar ile ilgili bazı bilgileri sunmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. At yetiştiriciliğinde ırk düzeyinde saflığı koruyabilmek ve ekonomik önem taşıyan özellikleri geliştirebilmek önemlidir. Bunun için ırklara ait morfolojik ve fzyolojik karakterlerin tespiti ile fenotipik ve genotipik parametrelerin ortaya konulması gerekir. Atın morfolojik özelliklerinin en önemlilerinden olan don ve nişaneler genetik esaslara göre şekillenmektedir. Alaca don, atlarda nadir görülen donlardan birisidir. Bu dona sahip atlar günümüzde birçok ülkede yetiştirilmekte birlikte saf olarak en fazla ABD’de yetiştirilmektedir. Bu ülkede alaca dona sahip atların kayıtlarının tutulduğu iki farklı yetiştirici birliği bulunmaktadır. Oysa Türkiye’deki alaca atların ırk mı, tip mi yoksa sadece mevcut yerli ırklar içerisinde bulunan bir varyete mi oldukları noktasında tartışmalı bir durum vardır. Türkiye’nin sahip olduğu bir değer olan bu atların tartışma konusu olan mevcut durumlarının açıklığa kavuşturulması ve yok olma tehdidi altındaki varlıklarının korunmasına yönelik önlemlerin alınabilmesi için mevcut sayılarının, morfolojik ve fzyolojik karakterlerinin tespitine ve bunlara ait fenotipik ve genotipik parametrelerin ortaya konulmasına ihtiyaç vardır. Bu derlemede alaca don ve alaca atlar hakkında mevcut bilgilerin toplanarak sunulması, sınırlı sayıda çalışmaya konu olmuş Türkiye’deki alaca atlarla ilgili daha güncel bilgilere ulaşılması ve bu atların bilimsel açıdan daha ayrıntılı şekilde incelenmesinin gerekli olduğu düşünülerek derlenmiştir.   

Abstract

This study intends to focus on the data about coloured coat and coloured horses rarely found and breeded in limited areas in Turkey. It is signifcant to protect the purity and improve economic characteristics of race in horse breeding. For this reason, the morphological and physiological identifcation of the race characters and their phenotypic and genotypic parameters are compulsory. Coats and signs, the most important characters of horses, are shaped according to the genetic parameters. Coloured coat is one of the rarely occurring coat of the horse. Nowadays, coloured horses are widely breeded in the United States where there are two different associations keeping the records of these horses. However, there is an academic discussion on whether coloured horse is a race or a type or else it is a variety of native horse. It is vital to uncover the place of rarely existing coloured horses’ place in Turkey that is the subject of academic discussion in zoological system. It is also important to take precautions against being endangered of extinction. It is necessary to identify their number and their morphological and physiological characters. On the other hand, it is also signifcant to reveal the coloured horses’ phenotypic and genotypic parameters. This review highlights a contribution to having searches on the rare coloured horses in Turkey. The aim is to reach specifc data about coloured horses through the analysis of current academic information about coloured coats and coloured horses.   

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Köseman, A., Şeker, İ. (2016). Atlarda Alaca Don ve Türkiye’deki Alaca Atlar. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt: 6 Sayı: 1, 127–132. https://ajindex.com/articles/1273146

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (25)

  1. Akçay T, 2014. http://www.arsivfotoritim.com/yazi/tuna-akcayturk-tarihinde-at/türk tarihinde at. (Erişim 18/11/2014).
  2. Anonim, 2014a. TÜİK. Hayvansal Üretim İstatistikleri. (Mayıs 2014). http://www.tuik.gov.tr. (Erişim 18/11/2014).
  3. Anonim, 2014b. http://www.en.wikipedia.com. (Erişim 21.11.2014).
  4. Anonim, 2014c. http://www.equitrekking.com/articles/entry/the_ pinto_horse (Erişim 21.11.2014).
  5. Anonim, 2014d. http://www.pinto.org/about_pinto.html. (Erişim 21.11.2014).
  6. Anonim, 2014e. http://www.whitehorseproductions.com/ecg_ basics2.html. (Erişim 21.11.2014).
  7. Anonim, 2014f. http://www.en.wikipedia.org/Pinto_horse. (Erişim 18.11.2014).
  8. Anonim, 2014g. http://archive.today/www.pinto.org (Erişim 21.11.2014).
  9. Anonim, 2014h. http://www.apha.com/breed/history (Erişim 21.11.2014).
  10. Anonim, 2014i. http://www.en.wikipedia.org/Appaloosa. (Erişim 21.11.2014).
  11. Anonim, 2014j. http://www.horses-and-horse-information.com/ horsebreeds.shtml (Erişim 04.12.2014).
  12. APHA, 2014. Coat colour. http://www.apha.com. (Erişim 21.11.2014).
  13. Arpacık R, 1996. At Yetiştiriciliği. Şahin Matbaası, Ankara. Batu S, 1962. Türk Atları ve At Yetiştirme Bilgisi. A. Ü. Veteriner Fakültesi Yayınları, Ankara,
  14. Bayram D, 2005. Van yöresinde yetiştirilen atlarda fenotipik özellikler. Y. Y. Ü. Veteriner Fakültesi Dergisi, 16, 1, 85-88.
  15. Bilgili N, 2014. http://turkkozmology.blogspot.com.tr/2014/06/alaca-atlar-turkler-icin-cok-kıymetli- (Erişim 21.11.2014.
  16. Emiroğlu K., Yüksel A, (2002). Yoldaşımız At. Yapı Kredi Yayınları, 1744. İstanbul. 29-33s.
  17. Esin, E. 1994. Türk sanatında at. Türk Kültüründe At ve Çağdaş Atçılık Sempozyumu, 11-14 Mayıs 1994, İstanbul.
  18. Hendricks B L, 1995. International Encyclopedia of Horse Breeds. University Oklahoma pres. Norman and London.USA. ISBN:0-8061-2753-8.
  19. Householder D D, 2012. The Genetics of Equine Coat Color. Teas A&M University, Department of Animal Science, Equine Sciences Program, http://animalscience.tamu.edu. (Erişim 12.01.2012).
  20. Kırmızıbayrak T, Aksoy A R, Tilki M, Saatçi M, 2004. Kars yöresi Türk yerli atlarının morfolojik özelliklerinin incelenmesi. Kafkas Ü., Veteriner Fakültesi Dergisi. 17 (1): 69-72.
  21. Köseman A, Özbeyaz C, 2015. Macar atlarında bazı morfolojik özellikler ile kan grup ve protein polimorfzmi. Lalahan Hay. Araşt. Enst. Derg. 55 (1) 23-30.
  22. Özbeyaz, C, Akçapınar H, 2010. At Yetiştiriciliği Ders Notları. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Ankara.
  23. Sönmez R, 1973. At Yetiştirme (Özel Zootekni). E. Ü. Ziraat Fakültesi Yayınları, 141, E. Ü. Basımevi, İzmir.
  24. Sponenberg P D, 2009. Equine Color Genetics.Third Edition, Wiley–Blackwell, Iowa,USA. 87-109p.
  25. Thiruvenkadan A K., Kandasamyi N, Panneerselvam S, 2008. Coat colour ınheritance in horses. Livescotk Science, 117: 109-129