KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi / 2026 / Cilt: 16 Sayı: 1

Bradysia impatiens (Johannsen, 1912) (Diptera: Sciaridae): Bir Orkide Zararlısı

Bradysia impatiens (Johannsen, 1912) (Diptera: Sciaridae): An Orchid Pest

Yasemin Özdener Kömpe(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0000-0003-1649-4298
Vildan Akın Mutlu(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0000-0002-6330-105X
Ünal Zeybekoğlu(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0000-0001-7595-9572
İbrahim Özkoç(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0000-0001-8179-0961
Sayfa
119–126
Yayın Tarihi
2026-03-01
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular, B. impatiens’in Türkiye’de salep orkidesi yetiştiriciliğinin sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla hedefe yönelik zararlı yönetim stratejilerinin acilen geliştirilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, Bradysia impatiens (Johannsen, 1912) (Diptera: Sciaridae) türünün Türkiye’de salep orkidesi yetiştiriciliğinde zararlı bir tür olarak ilk kez kaydedildiğini ve morfolojik ile moleküler yöntemler kullanılarak kesin olarak tanımlandığını ortaya koymaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Zararlı örnekleri, 2015–2018 yılları arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Biyoloji Bölümü’ndeki ex vitro yetiştirme saksılarından toplanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular, B. impatiens’in Türkiye’de salep orkidesi yetiştiriciliğinin sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla hedefe yönelik zararlı yönetim stratejilerinin acilen geliştirilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2015–2018 Verileri
⚙️Değişkenler:Bradysia impatiens · Serapias vomeracae · Simbiyotik çimlenme

Özet

Bu çalışma, Bradysia impatiens (Johannsen, 1912) (Diptera: Sciaridae) türünün Türkiye’de salep orkidesi yetiştiriciliğinde zararlı bir tür olarak ilk kez kaydedildiğini ve morfolojik ile moleküler yöntemler kullanılarak kesin olarak tanımlandığını ortaya koymaktadır. Ex vitro simbiyotik çimlenme sürecinde larvaların kök dokuları, bitki kısımları ve simbiyotik mantar hifleri üzerinde beslenerek doğrudan zarar oluşturduğu; ergin bireylerin ise mantar patojenlerini taşıyarak dolaylı kayıplara yol açtığı belirlenmiştir. Bu çift yönlü zararlılık, simbiyotik yetiştirme yöntemiyle yürütülen salep üretimi için ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Zararlı örnekleri, 2015–2018 yılları arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Biyoloji Bölümü’ndeki ex vitro yetiştirme saksılarından toplanmıştır. Tür teşhisi morfolojik özelliklere dayandırılmış ve 679 bp uzunluğundaki sitokrom c oksidaz alt birim 1 (mt COI) gen bölgesi kullanılarak yapılan moleküler analiz ile filogenetik konumu doğrulanmıştır. Bulgular, B. impatiens’in Türkiye’de salep orkidesi yetiştiriciliğinin sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla hedefe yönelik zararlı yönetim stratejilerinin acilen geliştirilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.

Abstract

This study reveals that Bradysia impatiens (Johannsen, 1912) (Diptera: Sciaridae) has been recorded for the first time as a harmful species in salep orchid cultivation in Turkey, and has been definitively identified using both morphological and molecular methods. During the ex vitro symbiotic germination process, larvae were observed feeding on root tissues, plant parts, and symbiotic fungal hyphae, causing direct damage; adult individuals, on the other hand, were determined to cause indirect losses by transmitting fungal pathogens. This dual mode of damage poses a serious threat to salep production carried out by the symbiotic cultivation method. Pest specimens were collected from ex vitro cultivation pots at the Department of Biology, Ondokuz Mayıs University, between 2015 and 2018. Species identification was based on morphological characteristics and the phylogenetic position was confirmed by molecular analysis using the 679 bp cytochrome c oxidase subunit 1 (mt COI) gene region. The findings reveal that in order to ensure the sustainability of salep orchid cultivation in Turkey, targeted pest management strategies for B. impatiens need to be urgently developed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kömpe, Y. Ö., Mutlu, V. A., Zeybekoğlu, Ü., Özkoç, İ. (2026). Bradysia impatiens (Johannsen, 1912) (Diptera: Sciaridae): Bir Orkide Zararlısı. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt: 16 Sayı: 1, 119–126. https://doi.org/10.21597/jist.1761096

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. Caldwell, J. S., & Leigh, A. (2024). Pest management in greenhouse orchid production: Current challenges and emerging solutions. Journal of Applied Entomology, 148(2), 145–156. https://doi.org/10.1111/jen.13145
  2. Chase, M. W., Cameron, K. M., Freudenstein, J. V., Pridgeon, A. M., Salazar, G., Van den Berg, C., & Schuiteman, A. (2015). An updated classification of Orchidaceae. Botanical Journal of the Linnean Society, 177(2), 151–174. https://doi.org/10.1111/boj.12234
  3. Fay, M. F., & Chase, M. W. (2018). Orchid conservation: How can we meet the challenges in the twenty-first century? Botanical Studies, 59(1), 1–10. https://doi.org/10.1186/s40529-018-0232-z
  4. Folmer, O., Black, M., Hoeh, W., Lutz, R., & Vrijenhoek, R. (1994). DNA primers for amplification of mitochondrial cytochrome c oxidase subunit I from diverse metazoan invertebrates. Molecular Marine Biology and Biotechnology, 3(5), 294–299.
  5. Ghorbani, A., Gravendeel, B., Naghibi, F., & de Boer, H. J. (2014). Illegal wild collection and international trade of orchids in Iran. Traffic Bulletin, 26(2), 56–60.
  6. Han, H. Y., Kim, S., & Lee, S. (2015). First record of Bradysia difformis (Diptera: Sciaridae) as a pest of Phalaenopsis orchids in Korea. Journal of Asia-Pacific Entomology, 18(3), 657–661. https://doi.org/10.1016/j.aspen.2015.05.010
  7. Harris, R. J., Xi, Y., & Mohrig, W. (2019). Phylogenetic relationships of Bradysia species based on mitochondrial COI sequences. Zootaxa, 4567(2), 201–215. https://doi.org/10.11646/zootaxa.4567.2.4
  8. Kreziou, A., De Boer, H. J., & Gravendeel, B. (2015). Harvesting of salep orchids in northwestern Greece continues to threaten natural populations. Oryx, 50(3), 393–396. https://doi.org/10.1017/S0030605315000074
  9. Menzel, F., & Mohrig, W. (2000). Revision der paläarktischen Trauermücken (Diptera: Sciaridae). Studia Dipterologica Supplement, 6, 1–761.
  10. Mohrig, W., Heller, K., Hippa, H., Vilkamaa, P., & Menzel, F. (2013). Revision of black fungus gnats (Bradysia Winnertz) of North Europe (Diptera: Sciaridae). Studia Dipterologica, 20(2), 293–394.
  11. Shin, S., Jung, S., Lee, S., & Han, H. Y. (2015). Morphological characteristics and identification of Bradysia species (Diptera: Sciaridae) in greenhouse crops. Journal of Asia-Pacific Entomology, 18(4), 745–752. https://doi.org/10.1016/j.aspen.2015.09.012
  12. Shin, S., Lee, S., & Han, H. Y. (2018). Molecular identification and phylogenetic relationships of Bradysia species (Diptera: Sciaridae) based on COI sequences. Entomological Research, 48(2), 150–160. https://doi.org/10.1111/1748-5967.12282
  13. Tamura, K., Stecher, G., Peterson, D., Filipski, A., & Kumar, S. (2013). MEGA6: Molecular evolutionary genetics analysis version 6.0. Molecular Biology and Evolution, 30(12), 2725–2729. https://doi.org/10.1093/molbev/mst197
  14. Xi, Y., Harris, R. J., & Mohrig, W. (2021). Global pest status of Bradysia impatiens (Diptera: Sciaridae) and its impact on horticulture. Insects, 12(5), 441. https://doi.org/10.3390/insects12050441.