Dergiler / BELLETEN / 2016 / Cilt: 80 - Sayı: 289

Mehmet Ali Paşa İsyanı’nın Antalya’ya Etkileri (1831-1833)

The Revolt of Mehmet Ali Pasha - its Impact on the Port-City of Antalya (1831-1833)

Sayfa
857–884
Yayın Tarihi
2016-12-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Hemen akabinde Bâbıâli tarafından yeni bir muhassıl atanmasıyla Antalya’da eski devlet düzeni yeniden tesis edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Antalya Güney Anadolu’nun en önemli çıkış kapılarından biridir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Anadolu ile Mısır arasındaki ilişkiler çoğunlukla Antalya vasıtasıyla sağlanmış, dolayısıyla Mısır’da meydana gelen herhangi bir gelişme Antalya’yı doğrudan etkilemiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Hemen akabinde Bâbıâli tarafından yeni bir muhassıl atanmasıyla Antalya’da eski devlet düzeni yeniden tesis edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Antalya · Mehmet Ali Pasha · Revolt

Özet

Antalya Güney Anadolu’nun en önemli çıkış kapılarından biridir. Anadolu ile Mısır arasındaki ilişkiler çoğunlukla Antalya vasıtasıyla sağlanmış, dolayısıyla Mısır’da meydana gelen herhangi bir gelişme Antalya’yı doğrudan etkilemiştir. Bu sebeple Antalya Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa İsyanı’ndan etkilenen bölgelerin başında gelmiştir. Mehmet Ali Paşa isyanı başladığında Antalya’ya denizden bir saldırı gelebileceği endişesi ile derhal güvenlik önlemleri alınmıştır. Antalya limanı Konya muharebesine kadar Osmanlı ordusunun iaşe, mühimmat ve asker sevkiyatında aktarma üssü olarak önemli bir rol oynamıştır. İbrahim Paşa, Konya muharebesinden sonra Antalya Muhafızı Yusuf Paşa’ya kendisine tâbi olmasını isteyen bir mektup göndermişse de Yusuf Paşa buna uymamış, İbrahim Paşa ise Antalya’ya doğrudan bir mütesellim tayin ederek şehre hâkim olmuştur. Antalya halkı da korkudan ve müdafaa yapacak durumları olmadığından Mütesellim İsmail Ağa’ya bağlılıklarını bildirmişlerdir. Böylece Antalya’da hâkimiyet ve yönetim İbrahim Paşa’ya geçmiştir. İbrahim Paşa’nın idaresi süresince Antalya, Mısır ile Mısır ordusu arasında köprü vazifesi görmüştür. 1833 Mayıs’ında Mehmet Ali Paşa ile Padişah II. Mahmut’un Avrupalı güçlerin arabuluculuğu ile uzlaşmaları sonucunda Antalya’da Mısır idaresi son bulmuştur. Hemen akabinde Bâbıâli tarafından yeni bir muhassıl atanmasıyla Antalya’da eski devlet düzeni yeniden tesis edilmiştir.

Abstract

The port-city of Antalya since its foundation has been one of the most important of Anatolia’s Mediterranean gateways. From antiquity onwards the maritime trade connections between Anatolia and Egypt were, to a large extent, centred around this port and, in consequence, events in Egypt on occasion affected Antalya directly. Antalya was one of the regions most affected by the revolt of Mehmet Ali Pasha. At the beginning of Mehmet Ali Pasha’s revolt, urgent security measures were taken in Antalya because of the threat-fear of an attack on Antalya coming from the sea. The port of Antalya played an important role in the supply route for both ammunition and soldiers, serving as a transport base until the Battle of Konya. Ibrahim Pasha, following the Battle of Konya, sent a letter to the Guardian (Muhafız) of Antalya, Yusuf Pasha, requesting him to give his allegiance to him, but Yusuf Pasha refused. In response, Ibrahim Pasha dominated to city through sending a new deputy lieutenant-governor (mütesellim) who collected the taxes. The people of Antalya were made subjected to Ibrahim Pasha’s mütesellim, because of the fear that Ibrahim Pasha would launch an assault on the city. During the administration of Antalya under Ibrahim Pasha, the port-city formed a bridge between Egypt and the Egyptian army in Anatolia. The authority of Mehmed Ali Pasha over Antalya was ended through the Convention of Kutahya, mediated by the European Powers, between Sultan Mahmud II and Mehmed Ali Pasha. Immediately afterwards, the Porte appointed a new tax collector (muhassil) for Antalya and Ottoman governance was re-established in the port-city.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DİNÇ, G. (2016). Mehmet Ali Paşa İsyanı’nın Antalya’ya Etkileri (1831-1833). BELLETEN, Cilt: 80 - Sayı: 289, 857–884. https://ajindex.com/articles/126464

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. A. Arşiv Kaynakları Başbakanlık Osmanlı Arşivi Belgeleri (BOA.) Mühimme Defterleri (BOA., A.DVNS.MHM.d.) Defter Numarası 249. Hatt-ı Hümayun Tasnifi (HAT.) Dosya/Gömlek Numarası 347/19732 347/19733. 35/19932. 350/19809. 351/19832. 351/19832-A. 354/19891-A. 354/19891-B. 355/19917. 355/19923. 356/19979-A. 356/19980. 356/19995. 358/20024-A. 358/20037. 358/20037-J. 358-20024-A. 359/20045-F. 360/20068. 362/20125. 363/20140. 363/20140-A. 363/20140-B. 363/20140-C. 363/20140-D. 363/20150. 363/20150-A. 364/20157. 364/20157-A. 364/20157-B. 364/20157-C. 364/20159-D. 364/20159-E. 365/20167. 365/20173. 365/20188. 365/20190. 365/20200. 367/20274. 368/20331. 368/20331-B. 368/20331-C. 368/20340. 375/20447. 392/20772. 392/20772-A. 392/20772-C. 396/20885. 609/29939. 609/29939-A. 612/30035. 655/32027. 691/33412. 691/33412-B. 697/33663. 716/34200. 716/34200-A. 908/39778. 909/39786-B. Cevdet Askeriye Tasnifi (C.AS.) Dosya/Gömlek Numarası 211/9016. 254/10620. 648/27259. 664/27879. 665/27934. Cevdet Maliye Tasnifi (C.ML.) Dosya/Gömlek Numarası 470/19118. 477/19432. 2. Antalya Şer'iyye Sicil Defterleri (AŞS.) Defter No: 3, 4, 5. B. Kaynak ve Araştırma Eserleri Ahmed Lütfi Efendi, Vak'anüvis Ahmed Lûftî Efendi Tarihi, c. 3, 4 çev. Yücel Demirel, Tamer Erdoğan, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul. 1999. Ali Fuad, "Mısır Valisi Mehmed Ali Paşa", Türk Tarihi Encümeni Mecmuası, Numara 19 (96), Haziran 1928, İstanbul Devlet Matbaası, ss. 64-121.
  2. Altundağ, Şinasi, "Kavalalı Mehmet Ali Paşa Hakkında Kısa Bir Etüd", Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, C. 2, S.1, Ankara 1943, ss. 33-45. __________, "Kavalalı Mehmet Ali Paşa İsyanı Esnasında Namık Paşa'nın Yardım Talep Etmek Üzere 1832 Senesinde Me'mûriyet-i Mahsusa İle Londra'ya Gönderilmesi", Belleten, c. VI, S. 23-24,
  3. TTK, Ankara 1942, ss. 229-251. __________, Kavalalı Mehmet Ali Paşa İsyanı, Mısır Meselesi 1831-1841,
  4. I. Kısım, TTK. Yay., Ankara 1945.
  5. Armağan, Latif, "XVI. Yüzyılda Antalya", Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü Tarih Araştırmaları Dergisi, c. 24, S. 38, Ankara 2005, ss. 93-111.
  6. Aydın, Mustafa, "Rus Filosu İstanbul'da (20 Şubat-10 Temmuz 1833)", Osmanlı Araştırmaları, S. 32, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, İstanbul 2008, ss. 323-334.
  7. Çetin, Atilla, Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın Mısır Valiliği, Fatih Ofset, İstanbul 1998.
  8. Dinç, Güven, Osmanlı Yönetiminde Kıbrıs (1800-1839), Akdeniz Üniversitesi SBE Yayımlanmamış Doktora Tezi, Antalya 2010.
  9. Dodwell, Henry, The Founder of Moder