Dergiler / BELLETEN / 2018 / Cilt: 82 - Sayı: 293

Çin ve Tibet Kaynaklarına Göre Göktürk Mitleri

Myths of the Turks According to Chinese and Tibetan Sources

Sayfa
51–82
Yayın Tarihi
2018-04-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Göktürk mitlerini aktaran Çince ve Tibetçe metinler, çalışmanın sonunda ek olarak okuyuculara sunulmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Göktürklerin mitolojisi daha önce bazı araştırmalarda incelenmiş ve bu mitolojiye ait anlatıların yer aldığı Çince metinlerin çevirilerinin çoğu yayımlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak bazı metinlerin Türkçeye yalnızca özetlenerek çevrildiği görülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Göktürk mitlerini aktaran Çince ve Tibetçe metinler, çalışmanın sonunda ek olarak okuyuculara sunulmuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Turks · Mythology · Myth

Özet

Göktürklerin mitolojisi daha önce bazı araştırmalarda incelenmiş ve bu mitolojiye ait anlatıların yer aldığı Çince metinlerin çevirilerinin çoğu yayımlanmıştır. Ancak bazı metinlerin Türkçeye yalnızca özetlenerek çevrildiği görülmüştür. Tibetçe bir belgede yer alan Göktürk mitleri ise bu bağlamda pek fazla incelenmemiştir. Bu çalışmada Göktürklere ait Çin ve Tibet kaynaklarında aktarılmış olan mitler incelenmiş, metinler arasında karşılaştırmalar yapılmış ve Türkçeye tam çevirisi yapılmamış bazı metinler üzerinde ayrıntılı bir şekilde çalışılmıştır. Göktürk mitlerini aktaran Çince ve Tibetçe metinler, çalışmanın sonunda ek olarak okuyuculara sunulmuştur.

Abstract

The mythology of the Turks (Tujue 突厥, Gokturks) has been previously studied in some publications and translations of most of the Chinese texts containing narratives from this mythology have also been published. However, some of these texts have been translated to Turkish only as summaries. Turk myths recorded in a Tibetan document have not also been studied in detail within this context. In this study, myths of the Turks given in Chinese and Tibetan sources have been studied, comparisons between diff erent texts have been made and some texts that have not been fully translated to Turkish have been studied in detail. Chinese and Tibetan texts containing the narratives of Türk myths have been added to the end of this study.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ERKOÇ, H. İ. (2018). Çin ve Tibet Kaynaklarına Göre Göktürk Mitleri. BELLETEN, Cilt: 82 - Sayı: 293, 51–82. https://ajindex.com/articles/126292

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Pulleyblank, Edwin G., “A Sogdian Colony in Inner Mongolia”, T’oung Pao, 41, 4/5,(1952), s. 317-356.
  2. Ölmez, Mehmet, “Ongi Yazıtı, Sorunlar ve Çözüm Önerileri”, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten, 64/1, (2016), s. 43-86.
  3. Ögel, Bahaeddin,Türk Mitolojisi (Kaynakları ve açıklamaları ile destanlar), 2 Cilt, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, 1993-1995.
  4. Ögel, Bahaeddin, “Doğu Göktürkleri Hakkında Vesikalar ve Notlar”, Belleten, XXI/81,(1957), s. 81-137. Ōsawa, Takashi, “Revisiting the Ongi inscription of Mongolia from the Second Turkic Qaγanate on the basis of rubbings by G. J. Ramstedt”, Suomalais-Ugrilaisen Seuran Aikakauskirja, 93, (2011), s. 147-203.
  5. Moriyasu, Takao, “La nouvelle interprétation des mots Hor et Ho-yo-hor dans le manuscrit Pelliot tibétain 1283”, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae, 34, 1/3, (1980), s. 171-184.
  6. Moriyasu, Takao, “À propos des tribus de l’Asie Centrale qui se trouvent dans les sources tibétaines: DRU-GU et HOR”, Journal of Asian and African Studies, 14, (1977), s. 1-48.
  7. Moravcsik, Gyula, Byzantinoturcica, 2 Cilt, E. J. Brill, Leiden, 1983.
  8. Mayrhofer, Manfred, Kurzgefaßtes etymologisches Wörterbuch des Altindischen – A Concise Etymological Sanskrit Dictionary, 4 Cilt, Carl Winter – Universitätsverlag, Heidelberg,1956.
  9. Klyashtorny, Sergey G., “The Royal Clan of the Turks and the Problem of Early Turkic-Iranian Contacts”, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae, XLVII/3, (1994), s. 445-447. Kljaštornyj, Sergej G. ve Livšic, Vladimir A., “The Sogdian Inscription of Bugut Revised”, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae, XXVI/1, (1972), s. 69-102.
  10. Kırilen, Gürhan, Göktürklerden Önce Türkler, Gece Kitaplığı, Ankara, 2015.
  11. Kırilen, Gürhan, Eski Çin’in Ötekisi Türkler, Kimlik Yayınevi, Ankara, 2015.
  12. Kırilen, Gürhan, “Türk Türeyiş Destanı’nda Geçen “Komşu Ülke (Lin Guo)” Sorunu Üzerine”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü Tarih Araştırmaları Dergisi, XXXIII/56, (2014), s. 73-88.
  13. Kaya, Korhan, Sanskrit-Türkçe Sözlük, İmge Kitabevi, Ankara, 2006.
  14. Kafesoğlu, İbrahim, Türk Millî Kültürü, Ötüken Neşriyat, İstanbul, 2002.
  15. Hirth, Friedrich, “Nachworte zur Inschrift des Tonjukuk: Beiträge zur Geschichte der Ost-Türken im 7. und 8. Jahrhundert Nach Chinesischen Quellen”, Die Alttürkischen Inschriften der Mongolei, c. II, Otto Zeller Verlag, Osnabrück, 1987, s. 1-140.
  16. Hirakawa, Akira, A Buddhist Chinese-Sanskrit Dictionary, The Reiyukai, Tokyo, 1997. Hakasça-Türkçe Sözlük, haz.