Dergiler / Türkiyat Mecmuası / 2014 / Cilt: 24 - Sayı: 2

MÜSLÜMAN-TÜRK BİLGİNLERİN MÜZİK BİLİMİNE KATKILARI (X-XIII. YÜZYILLAR)

-

Sayfa
1–21
Yayın Tarihi
2014-12-25
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu sebeple onu da bu başlık altına almayı uygun gördük.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, X-XIII. yüzyıllar arasında yaşamış Müslüman Türklerin müzikbilimsel çalışmaları kısaca ele alınacaktır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu yüzyıllar arasında Doğu’da müzikbilimi alanında çalışmalar yapmış en önemli isimler, Fârâbî, İbn Sînâ, Nasîruddîn-i Tûsî, Safiyyüddîn-i Urmevî, Kutbuddîn-i Şîrâzî’dir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu sebeple onu da bu başlık altına almayı uygun gördük.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Müzik bilimi · Fârâbî · İbn Sînâ

Özet

Bu çalışmada, X-XIII. yüzyıllar arasında yaşamış Müslüman Türklerin müzikbilimsel çalışmaları kısaca ele alınacaktır. Bu yüzyıllar arasında Doğu’da müzikbilimi alanında çalışmalar yapmış en önemli isimler, Fârâbî, İbn Sînâ, Nasîruddîn-i Tûsî, Safiyyüddîn-i Urmevî, Kutbuddîn-i Şîrâzî’dir. Bu bilginlerin yazdıkları incelendiğinde Müslüman Türklerin bilim ve medeniyete katkıları sadece matematik, astronomi, tıp ve diğer bilim dallarında değil müzik alanında da olduğu görülecektir. Bu durum maalesef umumiyetle bilim tarihçileri tarafından da göz ardı edilmiştir. Burada vurgulamam gereken bir husus var. Konu başlığında Türklere yer vereceğimi yazdığım halde metnime neden Şirâzî’yi dahil ettiğim sorulabilir. Sebep şudur: Şirâzî müzikbilim alanında büyük ölçüde Türk müzik adamı ve nazariyecisi Urmevî’yi takip ettiği gibi, ömrünün önemli bir bölümünü de Anadolu’da geçirmiştir. Konya’da Mevlana ile görüşmüş, Kayseri’de Malatya’da çeşitli görevlerde bulunmuştur. Bu sebeple onu da bu başlık altına almayı uygun gördük.

Abstract

In this paper, the studies on music of Muslim Turks, who lived during the X-XIII centuries will be briefly discussed. The most important names of those, who worked in the field of musicology in the East during that period were al-Fārābī, İbn Sīnā, Nasīr al-Dīn al-Tūsī, Safī al-Dīn al-Urmawī, Qutb al-Dīn al-Shirāzī. By examining the works of these scientist, one can understand, that not only in mathematics, astronomy, medicine and other branches of science, but also in the field of music the Muslim Turks made a big contribution to science and civilization. Unfortunately, generally this fact has been ignored by historians of science. There is an important point to emphasize here. It can be asked, why al-Shirāzī was included into this research while the subject heading proposes to study only the Turks. The reason is the following: In the field of musicology al-Shirāzī substantially followed the Turkish music theoretician al-Urmawī in addition the most important part of Shirāzī’s life was spent in Anatolia. It is known that he met Mevlanā in Konya, served in various positions in Kayseri and Malatya. For this reason we saw fit to include him under this heading

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ARSLAN, F. (2014). MÜSLÜMAN-TÜRK BİLGİNLERİN MÜZİK BİLİMİNE KATKILARI (X-XIII. YÜZYILLAR). Türkiyat Mecmuası, Cilt: 24 - Sayı: 2, 1–21. https://ajindex.com/articles/120107

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. “Büyük Türk Bilgini ve Musikişinası Farâbi”, Musiki Mecmuası, S. 138, (Ağustos 1959), s. 166 (30.4.1959 tarihli Ankara Telgraf Gazetesinden alınmış yazarı belli olmayan bir yazı). ADIGÜZEL, Mehmet, Kur’an-ı Kerîmin Tecvidi ve Tilâveti, Erzurum 2001.
  2. AGAYEVA, Süreyya, “Fârâbî’nin Kitâb’ül-Musiki el-Kebîr Eserinin İçindekileri”, Musiki Mecmuası, S. 443, 4; S. 444, 22; S. 445, 8. ARSLAN, Fazlı, Safiyyüddîn-i Urmevî ve Şerefiyye Risâlesi, Atatürk Kültür Merkezi, Ankara 2007.
  3. ARSLAN, Fazlı, “Nasîruddîn et-Tûsî ve Mûsikî Risâlesi”, Dini Araştırmalar, S. 26, Ankara 2006, s. 317-335.
  4. ARSLAN, Fazlı, “Qur’ân’s Tajwid at Qutb al-Din al-Shirâzi’s Music Notation”, International Journal of Humanities and Social Science, Vol. 1. No. 10 (August 2011), pp. 209-216. EL-BAĞDÂDÎ, İsmail Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn, II, 406-407.
  5. BARDAKÇI, Murat, Maragalı Abdulkadir, İstanbul, 1986.
  6. BARDAKÇI, Murat, Ahmed Oğlu Şükrullah, Pan yay, İstanbul 2012.
  7. CAN, M. Cihat, XV. Yüzyıl Türk Mûsikîsi Nazariyâtı, (Ses Sistemi) (MÜSBE, Doktora Tezi), 2001.
  8. ÇAKIR, Ahmet, Alişah b. Hacı Büke'nin Mukaddimetü'l-Usûl Adlı Eseri, (Basılmamış Doktora Tezi), İstanbul 1999. D’ERLANGER, B. Rodolph, “Grand Tarité de La Musique” La Musique Arabe, C. I-II, Paris 1930, 1935.
  9. DAIBER, H., F.J. Ragep, "Al-Tûsî, Nasîr Al-Dîn", EI, X, Leiden, 2000, 746. DİLGAN, Hamit, Büyük Türk Alimi Nasîreddin et-Tûsî, İstanbul 1956.
  10. DURANT, Will, İslam Medeniyeti, (trc. Orhan Bahaeddin), Elips Kitap, Ankara 2004. EL-FÂRÂBÎ, Ebû Nasr Muhammed b. Muhammed b. Tarhân, Kitâbu'l- Mûsîka'l-Kebîr, (Thk. ve Şerh, Ğattâs Abdülmelik Haşebe, Müracaa ve Tasdîr, Mahmûd Ahmed el-Hıfnî) Kâhire, 1967. EL-KUTUBÎ, Muhammed b. Şâkir b. Ahmed, (ö. 764h.) Fevâtu'l-Vefeyât, (thk. Muhammed Muhyiddîn Abdülhamid), Mısır, C. II, 1951. EL-UMERÎ, İbnu Fadlillah Mesâliku’l-Ebsâr fî Memâliki’l-Ebsâr, Frankfurt C. X., 1998.
  11. FARMER, Henry George, "Music", The Legacy of Islam, Oxford University Press, 1931, s. 368. FARMER, H. G., "Safiy-ed-din", İA, İstanbul, X, 1967, s. 64. FARMER, H. G., A History of Arabian Music, London 1929.
  12. FARMER, H. G., Henry George, A History of Muslim Philosophy, Music, bölüm. LVIII. (http://www.muslimphilosophy.com/hmp/index.html)
  13. FARMER, H. G., Historical Facts for The Arabian Musical Influence, USA: Arno Press, 1978.
  14. FARMER, H. G., The Sources of Arabian Music, Leiden 1965.
  15. GAZİMİHAL, Mahmut R., Musıki Sözlüğü, MEB, İstanbul 1961.
  16. GROUT, Donald Jay Claude V. Palisca, A History of Western Music, Grout & Palisca, 6. baskı, 2001. GUETTAT,