KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Sosyoekonomi / 2026 / Cilt: 34 Sayı: 68

BİST Ulaştırma Endeksinde İşlem Gören Şirketlerin Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Finansal Performansının Analizi: LOPCOW-MARCOS Hibrit Modeli Kullanımı

Analysing the Financial Performance of Companies Listed on the BIST Transportation Index Using Multi-Criteria Decision-Making Methods: Applying the LOPCOW-MARCOS Hybrid Model

Muhammed Karataş(Afyon Kocatepe Üniversitesi Bolvadin Uygulamalı Bilimler Fakültesi)0000-0002-3738-7486
Ömer Orbay Çetin(Afyon Kocatepe Üniversitesi Bolvadin Uygulamalı Bilimler Fakültesi)0000-0002-6909-7248
Sayfa
499–532
Yayın Tarihi
2026-04-28
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Elde edilen bulgulara göre 2021 ve 2022 yıllarında en başarılı şirket GSDDE olurken, 2023 yılında ise TLMAN en başarılı şirket olmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşma konusunda kritik bir role sahip olan ulaştırma sektöründeki şirketlerin belirli aralıklarla finansal performanslarının ölçülmesi önem taşımakta olup, bu durum çalışmanın temel konusunu oluşturmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırma kapsamında, ilgili endekste yer alan 13 şirketin 2021-2023 yıllarına ait verileri dikkate alınarak, analizde kullanılmak üzere 9 finansal oran belirlenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Elde edilen bulgulara göre 2021 ve 2022 yıllarında en başarılı şirket GSDDE olurken, 2023 yılında ise TLMAN en başarılı şirket olmuştur.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2021-2023 Verileri
⚙️Değişkenler:BİST Ulaştırma Endeksi · Finansal Performans · LOPCOW

Özet

Sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşma konusunda kritik bir role sahip olan ulaştırma sektöründeki şirketlerin belirli aralıklarla finansal performanslarının ölçülmesi önem taşımakta olup, bu durum çalışmanın temel konusunu oluşturmaktadır. Çalışmanın amacı ise Borsa İstanbul (BİST) Ulaştırma Endeksi’nde işlem gören şirketlerin finansal performanslarının analiz edilmesidir. Araştırma kapsamında, ilgili endekste yer alan 13 şirketin 2021-2023 yıllarına ait verileri dikkate alınarak, analizde kullanılmak üzere 9 finansal oran belirlenmiştir. Veri analizi sürecinde LOPCOW-MARCOS hibrit modeli uygulanmış, elde edilen sonuçların güvenilirliğini test etmek amacıyla duyarlılık analizi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre 2021 ve 2022 yıllarında en başarılı şirket GSDDE olurken, 2023 yılında ise TLMAN en başarılı şirket olmuştur.

Abstract

It is important to measure the financial performance of companies operating in the transportation sector, which has a critical role in achieving sustainable development goals, at regular intervals, and this constitutes the main subject of this study. The study aims to analyse the financial performance of companies listed on the Borsa İstanbul (BIST) Transportation Index. Within the scope of the research, 9 financial ratios were selected for analysis, based on data from 13 companies in the relevant index for the years 2021-2023. While the LOPCOW-MARCOS hybrid model was used to analyse the data, sensitivity analysis was performed to confirm the consistency of the findings. According to the findings, GSDDE was the most successful company in 2021 and 2022, while TLMAN was the most successful company in 2023.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Karataş, M., Çetin, Ö. O. (2026). BİST Ulaştırma Endeksinde İşlem Gören Şirketlerin Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Finansal Performansının Analizi: LOPCOW-MARCOS Hibrit Modeli Kullanımı. Sosyoekonomi, Cilt: 34 Sayı: 68, 499–532. https://doi.org/10.17233/sosyoekonomi.2026.02.21

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (53)

  1. Abdi, Y. et al. (2020), “Impact of Sustainability on Firm Value and Financial Performance in the Air Transport Industry”, Sustainability, 12(23), 1-23.
  2. Açıkgöz, T. & A. Fidan (2023), “Türkiye’de Ulaştırma Firmalarının Finansal Performansı ve Piyasa Değerini İncelemede Panel Dupont Regresyon Yaklaşımı”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, 97, 99-112.
  3. Akgün, M. & A. Soy-Temür (2016), “Bist Ulaştırma Endeksine Kayıtlı Şirketlerin Finansal Performanslarının TOPSİS Yöntemi ile Değerlendirilmesi”, Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 12(12), 173-186.
  4. Akgüngör, A.P. & A. Demirel (2011), “Türkiye’deki Ulaştırma Sistemlerinin Analizi ve Ulaştırma Politikaları”, Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 10(3), 423-430.
  5. Alnıpak, S. & S. Kale (2021), “Covid-19 Sürecinin Ulaştırma Sektörü Finansal Performansına Etkileri”, Ekonomi Politika ve Finans Araştırmaları Dergisi, 6(IERFM Özel Sayısı), 139-156.
  6. Atayah, O.F. et al. (2022), “Impact of COVID-19 on Financial Performance of Logistics Firms: Evidence from G-20 Countries”, Journal of Global Operations and Strategic Sourcing, 15(2), 172-196.
  7. Aydemir, H. (2013), “Türkiye’de Ulaştırma Sistemlerinin Durumu ile Taşımalardaki Dağılımının Analizi ve Değerlendirilmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
  8. Banister, D. & Y. Berechman (2001), “Transport Investment and the Promotion of Economic Growth”, Journal of Transport Geography, 9(3), 209-218.
  9. Başdeğirmen, A. & B. Işıldak (2018), “Ulaştırma Sektöründe Faaliyet Gösteren İşletmelerin Performanslarının Gri İlişkisel Analiz ile Değerlendirilmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23(2), 559-577.
  10. Birleşmiş Milletler (2015), Sustainable Development Goals,, 10.05.2025.
  11. Bozec, R. & G. Breton (2003), “The Impact of the Corporatization Process on the Financial Performance of Canadian State‐Owned Enterprises”, International Journal of Public Sector Management, 16(1), 27-47.
  12. Burinskienė, A. & D. Daškevič (2024), “Digitalization in Logistics for Competitive Excellence: Case Study of Estonia”, Tehnički Glasnik, 18(3), 486-496.
  13. Ecer, F. & D. Pamučar (2022), “A Novel LOPCOW‐DOBI Multi‐Criteria Sustainability Performance Assessment Methodology: An Application in Developing Country Banking Sector”, Omega, 112, 102690.
  14. Ecer, F. (2020), Çok Kriterli Karar Verme Geçmişten Günümüze Kapsamlı Bir Yaklaşım, Ankara: Seçkin Yayınevi.
  15. Elmas, B. & T. Özkan (2021), “Ulaştırma ve Depolama Sektörü İşletmelerinin Finansal Performanslarının SWARA-OCRA Modeli ile Değerlendirilmesi”, İşletme Akademisi Dergisi, 2(3), 240-253.
  16. Erdoğan, H.T. (2016), “Ulaşım Hizmetlerinin Ekonomik Kalkınma Üzerine Etkisi”, İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(1), 187-215.
  17. Ersoy, N. (2020), “Finansal Performansın Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ile Değerlendirilmesi: Borsa İstanbul Ulaştırma Endeksi’ndeki Şirketler Üzerine Bir Araştırma”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, (86), 223-246.
  18. Gümüş, U.T. & E. Çıbık (2019), “BİST’de İşlem Gören Ulaştırma Sektöründeki Firmaların Finansal Performans Analizleri: MOORA ve VIKOR Uygulama”, TURAN-SAM, 11(41), 275-284.
  19. Karahan, A. (2016), “Ulaştırma Sektöründe Kamu İşletmelerinin Rekabet Gücü Analizi”, Yüksek Lisans Tezi, İzmir: Yaşar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  20. Keleş, D. & A. Özulucan (2020), “Havacılık İşletmelerinde Rasyo Yöntemi ile Finansal Performans Ölçümü: Borsa İstanbul (BİST)’da İşlem Gören İki Havayolu İşletmesi Üzerine Bir Araştırma”, İşletme Bilimi Dergisi, 8(3), 503-534.
  21. Kendirli, S. & A. Kaya (2016), “BIST-Ulaştırma Endeksinde Yer Alan Firmaların Mali Performanslarının Ölçülmesi ve TOPSIS Yönteminin Uygulanması”, MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(1), 34-63.
  22. Kılıç, M. (2022), “Covid-19’un Ulaştırma ve Turizm İşletmelerinin Finansal Performansına Etkisi: Borsa İstanbul (BİST)’da Bir Uygulama”, Muhasebe ve Denetime Bakış, 21(65), 65-88.
  23. Koç-Özşahin, F. (2024), “BİST Ulaştırma ve Depolama Firmalarının Finansal Performansının DuPont Analizi Yöntemiyle Değerlendirilmesi”, Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, 17(2), 225-242.
  24. Kurt, C. (2010), “Türkiye’de Ulaştırma Sektörü İçerisinde Lojistiğin Yeri ve Önemi”, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  25. Kurt, G. & A. Kablan (2022), “Covid-19’un, Bist Ulaştırma Endeksinde Faaliyet Gösteren Havayolu İşletmelerinin Finansal Performansı Üzerindeki Etkilerinin, Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Analizi”, İşletme Akademisi Dergisi, 3(1),16-33.
  26. Listiarti, A. et al. (2022), “Comparison of Financial Performance During Covid-19 Pandemic: a Case Study at Transportation and Logistics Sector Listed in IDX, Nominal: Barometer Riset Akuntansi dan Manajemen, 11(2), 247-269.
  27. Macit, D. & S. Gedik-Göçer (2020), “Havayolu İşletmelerinin Finansal Performanslarının Ölçülmesi: Pegasus Hava Taşımacılığı A.Ş. ve THY A.O. Örneği”, Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 10(3), 904-918.
  28. Mansyur, R.A. & M.Saban (2023), “Ulaştırma ve Depolama Sektörünün ENTROPİ-TOPSİS Yöntemleriyle Finansal Performans Analizi”, Yönetim Ekonomi Edebiyat İslami ve Politik Bilimler Dergisi, 8(1), 42-58.
  29. Nagy, G. et al. (2024), “Digitalizing quality assurance in logistics: trends and challenges”, Advanced Logistic Systems-Theory and Practice, 18(4), 123-134.
  30. Oral, C. & E. Kıpkıp (2019), “Ulaştırma Sektörünün Finansal Performans Ölçümü İçin TOPSIS ve PROMETHEE Yöntemlerinin Kullanılması: BIST Üzerine Bir Uygulama”, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(30), 1005-1015.
  31. Orhan, M. vd. (2020), “Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleriyle Finansal Performans Değerlendirme: Ulaştırma Alanında Bir Uygulama”, Turkish Studies-Economics, Finance, Politics, 15(1), 395-410.
  32. Özcan, M. (2021), “COVID 19 Pandemisinin Turizm ve Ulaştırma İşletmelerinin Finansal Performansına Etkisi”, OPUS International Journal of Society Researches, 17(Pandemi Özel Sayısı), 3542-3567.
  33. Özkan-Özen, Y.D. (2024), “Lojistikte Sürdürülebilirlik Performansı: BIST Ulaştırma ve Depolama Sektörü Analizi”, Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 24(2), 688-704.
  34. Pala, O. (2021), “IDOCRIW ve MARCOS Temelli BİST Ulaştırma İşletmelerinin Finansal Performans Analizi”, Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(23), 263-294.
  35. Periokaitė, P. & N. Dobrovolskienė (2021), “The Impact of COVID-19 on the Financial Performance: a Case Study of the Lithuanian Transport Sector”, Insights into Regional Development, 3(4), 34-50.
  36. Sakarya, Ş. & İ. Saçkes (2022), “BIST’e Kayıtlı Ulaştırma ve Depolama Sektöründe Faaliyet Gösteren Şirketlerin Finansal Performanslarının Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) ve Gri İlişkisel Analiz (GİA) Yöntemleriyle Değerlendirilmesi”, İktisadi İdari ve Siyasal Araştırmalar Dergisi, 7(19), 366-388.
  37. Sakarya, Ş. & M. Aksu (2020), “Ulaşım Sektöründeki İşletmelerin Finansal Performanslarının Geliştirilmiş Entropi Temelli TOPSIS Yöntemi ile Değerlendirilmesi”, Optimum Ekonomi ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 7(1), 21-40.
  38. Sekio, A. & R. Dahmani (2024), “Algerian Transport Sector Digitization”, Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 7(3), 764-773.
  39. Selviaridis, K. & M. Spring (2007), “Third Party Logistics: A Literature Review and Research Agenda”, The International Journal of Logistics Management, 18(1), 125-150.
  40. Shakil, M.H. et al. (2022), “Sustainability and Financial Performance of Transport and Logistics Firms: Does Board Gender Diversity Matter?”, Journal of Sustainable Finance & Investment, 14(1), 100-115.
  41. Speranza, M.G. (2016), “Trends in Transportation and Logistics”, European Journal of Operational Research, 264(3), 830-836.
  42. Stević, Ž. et al. (2020), “Sustainable Supplier Selection in Healthcare Industries Using a New MCDM Method: Measurement of Alternatives and Ranking According to Compromise Solution (MARCOS)”, Computers & Industrial Engineering, 140, 106231.
  43. Tiwong, S. et al. (2024), “Logistics Service Provider Lifecycle Model in Industry 4.0: A Review”, Appl. Sci., 14(6), 2324.
  44. Töyli, J. et al. (2008), “Logistics and Financial Performance: an Analysis of 424 Finnish Small and Medium‐Sized Enterprises”, International Journal of Physical Distribution & Logistics Management, 38(1), 57-80.
  45. Tresnawati, R. & W. Winansih (2024), “Comparative Ratio Analysis of Financial Performance between Transportation and Logistics Sub-Sector Companies Registered on the BEI Before and During the Covid-19 Pandemic”, Indonesian Interdisciplinary Journal of Sharia Economics (IIJSE), 7(3), 4951-4981.
  46. Tufan, C. & Y. Kılıç (2019), “Borsa İstanbul’da İşlem Gören Lojistik İşletmelerinin Finansal Performanslarının TOPSIS ve VIKOR Yöntemleriyle Değerlendirilmesi”, Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 20(1), 119-137.
  47. Vuković, B. et al. (2020), “The Profitability Analysis of the Logistics Industry Companies in the Balkan Countries”, Promet-Traffic & Transportation, 32(4), 497-511.
  48. Wira, V. (2021), “The Effects of Financial Performance toward Firm Value on Tourism, Hotel and Restaurant, and Transportation Sectors Listed on Indonesia Stock Exchange”, Inovbiz: Jurnal Inovasi Bisnis, 9(1), 141-149.
  49. Yenidünya, Ç. (2008), “Türkiye ve Dünyada Ulaştırma Sistemleri”, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: İstanbul Üniversitesi Fen Bilimler Enstitüsü.
  50. Yuen, K.F. et al. (2017), “Corporate Social Responsibility and Classical Competitive Strategies of Maritime Transport Firms: A Contingency-Fit Perspective”, Transportation Research Part A Journal, 98, 1-13.
  51. Zani, N.I., et al. (2024), “Financial Sustainability of Sharia-Compliant Companies at Bursa Malaysia- Evidence from Transportation & Logistics Sector”, Cuadernos de Economía, 47(135), 49-54.
  52. Zhang, X. et al. (2014), “Assessment Model of Ecoenvironmental Vulnerability Based on Improved Entropy Weight Method”, The Scientific World Journal, 2014, 797814.
  53. Birleşmiş Milletler (2015), Sustainable Development Goals,, 10.05.2025.