Dergiler / Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi / 2026 / Cilt: 30 Sayı: 2

TRT Çocuk Kitaplık Uygulamasında Resimli E-Kitaplarda Yaşlı Karakterlerin Temsili

Melda Kılıç Şentepe(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-8013-875X
Canan Avcı(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-9313-4977
Sayfa
633–646
Yayın Tarihi
2026-08-24
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Karakterlerin çoğunlukla beyaz sakallı ve saçlı, gözlüklü, çok renkli kıyafetler giyen ve normal kiloda betimlendiği tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, TRT Çocuk Kitaplığı uygulamasındaki 3-6 yaş çocuklarına uygun e-kitapların yaşlı karakter içerme durumu ve bu karakterlerin özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Buna göre 3-6 yaş aralığındaki çocuklar için uygun olan 228 e-kitap araştırma kapsamına alınmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Karakterlerin çoğunlukla beyaz sakallı ve saçlı, gözlüklü, çok renkli kıyafetler giyen ve normal kiloda betimlendiği tespit edilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:E-kitaplar · yaşlı karakter · yaşlanma

Özet

Bu çalışmada, TRT Çocuk Kitaplığı uygulamasındaki 3-6 yaş çocuklarına uygun e-kitapların yaşlı karakter içerme durumu ve bu karakterlerin özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Nitel araştırma yönteminden yararlanılan bu çalışmada doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Ölçüt örnekleme yöntemiyle araştırma kapsamına alınacak kitaplar belirlenmiştir. Buna göre 3-6 yaş aralığındaki çocuklar için uygun olan 228 e-kitap araştırma kapsamına alınmıştır. Veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan E-Kitap Bilgi Formu ve E-Kitap Değerlendirme Kriterleri Kontrol Listesi kullanılarak toplanmıştır. Veriler, içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında incelenen 228 e-kitabın 31 tanesinde en az bir yaşlı karakter bulunduğu belirlenmiştir. Yaşlı karakterler incelendiğinde bu karakterlerin çoğunlukla insan ve erkek olduğu görülmüştür. Hikayelerin içinde yaşlı karakterler daha çok büyükbaba/dede rolündedir. Karakterlerin çoğunlukla beyaz sakallı ve saçlı, gözlüklü, çok renkli kıyafetler giyen ve normal kiloda betimlendiği tespit edilmiştir. Ayrıca, karakterlerin çoğunun olumlu kişilik özellikleriyle temsil edildiği görülmüştür. E-kitaplarda yaşlı karakterlerin pozitif kişilik özellikleri ile betimlenmesi çocukların yaşlanmaya ilişkin olumlu görüşler oluşturmasına katkı sağlayabilir. Ancak, yaşlı karakterlerin rollerindeki ve fiziksel görünüşlerindeki sınırlılık, yaşlı yetişkinlerle ilgili toplumda yaygın olan kalıp yargısal bakış açısını pekiştirebilir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Şentepe, M. K., Avcı, C. (2026). TRT Çocuk Kitaplık Uygulamasında Resimli E-Kitaplarda Yaşlı Karakterlerin Temsili. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt: 30 Sayı: 2, 633–646. https://doi.org/10.20296/tsadergisi.1669322

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (1)

  1. Abrams, D. (2010). Processes of prejudice: Theory, evidence and intervention (Report No. 56). EHRC.