Dergiler / Usul İslam Araştırmaları / 2011 / Cilt: 16 - Sayı: 16

Ebu’l-Hasan el-Harakânî’nin İlham Anlayışı

Sayfa
79–110
Yayın Tarihi
2011-12-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Muhammed’den sonra başka peygamberin, Kur’ân’dan sonra başka vahyin gelmeyeceğini, ama ilhamın sâlih kulların kalplerine kıyâmete kadar gelmeye devam edeceğini ifade etmiştir

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Büyük Türk-İslâm âlim ve mutasavvıfı el-Harakânî, hem zâhirî hem de bâtınî ilimlerde kendisini geliştirmiş ve özellikle tasavvufî konularda derinleşmiş ender şahsiyetlerden biridir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Onun hikmet dolu sözleri incelendiğinde iddiaların aksine ümmî olmadığı, tam tersine İslâmî ilimlere vâkıf bir âlim olduğu anlaşılmaktadır. el-Harakânî, Kur’ân ve Sünnet’e gönülden bağlı bir İslâm mütefekkiridir.
💡
Sonuç & Katkı:Muhammed’den sonra başka peygamberin, Kur’ân’dan sonra başka vahyin gelmeyeceğini, ama ilhamın sâlih kulların kalplerine kıyâmete kadar gelmeye devam edeceğini ifade etmiştir
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:el-Harakânî · Bâyezîd-i Bistâmî · tasavvuf

Özet

Büyük Türk-İslâm âlim ve mutasavvıfı el-Harakânî, hem zâhirî hem de bâtınî ilimlerde kendisini geliştirmiş ve özellikle tasavvufî konularda derinleşmiş ender şahsiyetlerden biridir. Onun hikmet dolu sözleri incelendiğinde iddiaların aksine ümmî olmadığı, tam tersine İslâmî ilimlere vâkıf bir âlim olduğu anlaşılmaktadır. el-Harakânî, Kur’ân ve Sünnet’e gönülden bağlı bir İslâm mütefekkiridir. Onun sözlerine bakıldığında Allah ile irtibatının sağlamlığı, İslâm’ı temsil ve tebliğ hususundaki kararlılığı ve iç dünyasında cereyan eden aşkın hâller rahatlıkla görülebilmektedir. el-Harakânî, gerek kalbine gelen ilhamlardan bahsederken, gerek manevî alemde Hz. Muhammed ile aralarında geçen diyalogu anlatırken, gerekse zihninden geçen düşünceleri talebeleriyle paylaşırken çok önemli mesajlar vermiştir. Onun talebelerine verdiği bu bilgiler, Müslümanların büyük hedeflere talip olmaları ve büyük işler başarmaları amacına matuftur. O, yaşadığı dinî tecrübeleri civanmertlerine anlatarak onların da bu derecelere ulaşmalarını istemiştir. el-Harakânî, talebelerini bilgilendirirken kendi düşüncelerini doğrudan söylemek yerine, sırrına nida olunan ilhamlardan bahsederek anlatmayı tercih etmiştir. Uyguladığı bu yöntemle vermek istediği mesajı daha geniş kitlelere ulaştırmış ve veciz sözlerinin akıllarda kalmasına imkân sağlamıştır. el-Harakânî, Hz. Muhammed’den sonra başka peygamberin, Kur’ân’dan sonra başka vahyin gelmeyeceğini, ama ilhamın sâlih kulların kalplerine kıyâmete kadar gelmeye devam edeceğini ifade etmiştir

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SEYHAN, A. E. (2011). Ebu’l-Hasan el-Harakânî’nin İlham Anlayışı. Usul İslam Araştırmaları, Cilt: 16 - Sayı: 16, 79–110. https://ajindex.com/articles/117315

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. ABDULBÂKÎ, Muhammed Fuad, el-Mu’cemü’l-Müfehres li Elfâzi’l-Kur’âni’l-Kerim, Çağrı Yay., İstanbul, 1986.
  2. AÇIKEL, Yusuf, “Nefsini Bilen Rabb’ini Bilir” Hadis mi?, Kelâm-ı Kibar mı?”, SDÜİFD, Isparta, Yıl, 1998, Sayı: 5, (s. 173-200).
  3. ASLAN, Abdülgaffâr, “Kelâm’da İlhamın Bilgi Değeri”, SDÜİFD, Isparta, Yıl, 2008/1, Sayı: 20, (s. 25-45). ATTÂR, Ferîdüddîn, (ö. 627/1230), Evliya Tezkireleri, Çev.: Süleyman Uludağ, Kabalcı Yayınevi, İstanbul, 2007. -----, Tezkiratü’l-Evliyâ, (Nşr.: R. Nicholson), (I-II), Dünyâ-yı Kitâb, Tahran, 1370 hş. AYDIN, Mehmet S., Din Felsefesi, İzmir İlâhiyat Vakfı Yay., İzmir, 2010.
  4. AYDINLI, Abdullah, Doğuş Devrinde Tasavvuf ve Hadis, Sehâ Neşriyat, İstanbul, 1986.
  5. AZAMAT, Nihat, “Kâdiriyye”, DİA, İstanbul, 2001, XXIV, 131-135.
  6. BOLAY, Süleyman Hayri, Felsefe Doktrinleri ve Terimleri Sözlüğü, Nobel Yay., Ankara, 2009.
  7. CEVİZCİ, Ahmet, Paradigma Felsefe Terimleri Sözlüğü, Paradigma Yay., İstanbul, 2010.
  8. ÇİFTÇİ, Hasan, Şeyh Ebü’l-Hasan-i Harakânî, (Hayatı, Çevresi, Eserleri ve Tasavvufî Görüşleri) Nûru’l-‘Ulûm ve Münâcât’ı (Çeviri-Açıklama-Metin), Şehit Ebü’l- Hasan Harakânî Derneği Yay., Ankara, 2004.
  9. DE BRUIJN, J.T.P., “Kharakani, Abu’l-Hasan ‘Ali b. Ahmad (d. 1033)”, Biographical Encyclopaedia of Sufis (Central Asia and Middle East), (Prepared by N. Hanif), Sarup and Sons, New Delhi, 2002.
  10. DEMİRCİ, Muhsin, “Gaybî Bir Bilgi Kaynağı Olarak Vahiy”, Kur’ân ve Tefsir Araştır- maları-VI (İslâm Düşüncesinde Gayb Problemi-II) Tartışmalı İlmî Toplantı, 11-12 Ekim 2003, Ensar Neşriyât, İstanbul, 2004, (s. 79-95). EBU’L-HASAN HARAKÂNÎ, Nûru’l-Ulûm ve Münâcât’ı, (Çeviri-Açıklama-Metin), Haz.: Hasan Çiftçi, Şehit Ebü’l-Hasan Harakânî Derneği Yay., Ankara, 2004. -----, Nûru’l-Ulûm, Haz.: Şenol Kantarcı, Ankara, 1997.
  11. ERDOĞAN, Fahrettin, Türk Ellerinde Hatıralarım, Kültür Bakanlığı, Ankara, 1998.
  12. GÖK, Bilal, “Ebu’l-Hasan el-Harakânî ve Hacı Bektâş Velî: Aralarındaki Bağlar ve Anadolu’nun İslâmlaşmasına Katkıları”, (Yayınlanmamış ilmî makale). HAMEVÎ, Yâkût b. Abdillah, (ö. 626/1229), Mu’cemu’l-Buldân, (I-II), Beyrut, 1977. HÜCVÎRÎ, Ali b. Osman Cüllâbî, (ö. 465/1072), Keşfu'l-Mahcûb, (Hakikat Bilgisi), Haz.: Süleyman Uludağ, Dergâh Yay., İstanbul, 1982. İBN MANZÛR, Cemaluddin Muhammed b. Mükerrem, (ö. 711/1311), Lisânu’l-Arab, (I-XV), Beyrut, 1990.
  13. İZMİRLİ, İsmail Hakkı, (ö. 1365/1946), Yeni İlm-i Kelâm, Umran Yay., Ankara, 1981.
  14. KARA, Mustafa, “Fenâ”, DİA, İstanbul, 1995, XII, 333-335. KELÂBÂZÎ, Ebû Bekir Muhammed b. İshâk, (ö. 380/990), et-Taarruf