Dergiler / Beykoz Akademi Dergisi / 2026 / Cilt: 14 Sayı: 1

TÜRKİYE İMALAT SANAYİNDE BÖLGESEL DİRENÇ: DÜZEY 2 BÖLGELERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA

REGIONAL RESILIENCE IN TURKIYE’S MANUFACTURING INDUSTRY: AN APPLICATION ON LEVEL 2 REGIONS

Habibe Yaman(BURDUR MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-9212-3264
Sayfa
236–252
Yayın Tarihi
2026-06-24
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu araştırmanın bulguları, Türkiye’de imalat sanayinde bölgelerin dirençlilik düzeylerinin birbirinden önemli ölçüde farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bölgesel dirençlilik, bölgelerin kalkınma sürecinde karşılaştığı sorunların belirlenmesinde önemli bir kavramdır ve bölgesel direnç düzeyinin tespiti, toplumların şoklara karşı dayanıklılığını artırmaya yönelik politika oluşturma süreçlerinde kritik katkılar sağlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çerçevede, bu araştırma Türkiye’deki İBSS Düzey 2 bölgelerinde imalat sanayisinin ekonomik şoklara karşı gösterdiği dirençliliği analiz etmeyi amaçlamaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu araştırmanın bulguları, Türkiye’de imalat sanayinde bölgelerin dirençlilik düzeylerinin birbirinden önemli ölçüde farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2013-2023 Verileri
⚙️Değişkenler:Bölgesel dirençlilik · İmalat sanayi · Türkiye

Özet

Bölgesel dirençlilik, bölgelerin kalkınma sürecinde karşılaştığı sorunların belirlenmesinde önemli bir kavramdır ve bölgesel direnç düzeyinin tespiti, toplumların şoklara karşı dayanıklılığını artırmaya yönelik politika oluşturma süreçlerinde kritik katkılar sağlamaktadır. Son yıllarda Türkiye’de yaşanan ekonomik şoklar bölgesel dirençlilik seviyelerinin analiz edilmesini daha da önemli hale getirmiştir. İmalat sanayi, önemli bir sektörel çeşitliliğe sahip olan Türkiye ekonomisinde hayati bir rol oynamaktadır. Bu çerçevede, bu araştırma Türkiye’deki İBSS Düzey 2 bölgelerinde imalat sanayisinin ekonomik şoklara karşı gösterdiği dirençliliği analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında, bölgesel dirençlilik 2013-2023 dönemi verileri kullanılarak hesaplanan duyarlılık endeksi aracılığıyla ortaya koyulmuştur. Analiz sürecinde, imalat sanayi sektörüne ilişkin 2009 bazlı Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (zincirlenmiş hacim, bin ₺) verisi kullanılmıştır. Bu araştırmanın bulguları, Türkiye’de imalat sanayinde bölgelerin dirençlilik düzeylerinin birbirinden önemli ölçüde farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, bölgelerin ekonomik şoklara karşı toparlanma hızlarının da belirgin biçimde farklılaştığı saptanmıştır.

Abstract

Regional resilience is an essential concept in identifying the problems faced by regions in the development process, and determining the level of regional resilience provides critical contributions to policy-making processes to increase the resilience of societies against shocks. The economic shocks experienced in Türkiye in recent years have made it even more essential to analyze regional resilience levels. The manufacturing industry plays a vital role in Türkiye's economy, which is characterized by significant sectoral diversity. In this framework, this research aims to analyze the resilience of the manufacturing industry to economic shocks in Türkiye's NUTS Level 2 regions. Within the scope of the study, regional resilience is revealed through the sensitivity index calculated using data from 2013 to 2023. In the analysis process, 2009-based Gross Domestic Product (chained volume, thousand ₺) data for the manufacturing industry sector are used. The findings of this study reveal that the resilience levels of regions in the manufacturing industry in Türkiye differ significantly from each other. Moreover, the recovery rates of regions against economic shocks are found to vary significantly.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yaman, H. (2026). TÜRKİYE İMALAT SANAYİNDE BÖLGESEL DİRENÇ: DÜZEY 2 BÖLGELERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA. Beykoz Akademi Dergisi, Cilt: 14 Sayı: 1, 236–252. https://doi.org/10.14514/beykozad.1682474

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (38)

  1. Boschma, R. (2015). Towards an evolutionary perspective on regional resilience. Regional Studies, 49(5), 733-751.
  2. Bostan, F. & Karadaş, M. (2022). Türk imalat sanayinin genel görünümü ve seçilmiş ülkelerle karşılaştırılması. Academic Review of Economics and Administrative Sciences, 15(2), 311-327.
  3. Chen, A. & Groenewold, N. (2022). Regional resilience in China: The response of the provinces to the growth slowdown. Review of Regional Studies, 52(1), 74-103.
  4. Cinemre, C. (2012). Türkiye imalat sanayiinde yapısal dönüşüm ve işgücü piyasasında katmanlaşma [Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi].
  5. Di Tommaso, M. R., Prodi, E., Pollio, C. & Barbieri, E. (2023). Conceptualizing and measuring “industry resilience”: Composite indicators for postshock industrial policy decision-making. Socio-Economic Planning Sciences, 85, 101448.
  6. Eraydın, A. (2016). Attributes and characteristics of regional resilience: Defining and measuring the resilience of Turkish regions. Regional Studies, 50(4), 600-614.
  7. Giannakis, E., Bruggeman, A. & Mamuneas, T. P. (2024). Regional economic resilience, productivity growth and sectoral interconnectedness. Papers in Regional Science, 103, 100010.
  8. Gong, H., Hassink, R., Tan, J. & Huang, D. (2020). Regional resilience in times of a pandemic crisis: The case of COVID-19 in China. Tijdschrift voor Economische en Sociale Geografie, 111(3), 497-512.
  9. Gülcan, Y., Akgüngör, S. & Kuştepeli, Y. (2020). 2023 hedefleri kapsamında 15 Temmuz darbesinin Türkiye ekonomisine etkileri üzerine genel bir değerlendirme. Journal of Modern Turkish History Studies, 20(July 15th), 107-131.
  10. Han, Y. & Goetz, S. J. (2015). The economic resilience of US counties during the Great Recession. Review of Regional Studies, 45(2), 131-149.
  11. He, D., Miao, P. & Qureshi, N. A. (2022). Can industrial diversification help strengthen regional economic resilience? Frontiers in Environmental Science, 10, 987396.
  12. Karkın, K. (2024). Türkiye'de imalat sanayinde bölgesel çeşitlenme üzerine nicel bir analiz [Doktora Tezi, Konya Teknik Üniversitesi].
  13. Kıyak, B. (2023). Digitalization trends in the manufacturing sector: Case of TR32 NUTS II region. Journal of Regional Development, 1(02), 140-154.
  14. Kitsos, T., Grabner, S. M. & Carrascal-Incera, A. (2023). Industrial embeddedness and regional economic resistance in Europe. Economic Geography, 99(3), 227-252.
  15. Kumral, N., Güçlü, M. & Doğan, G. U. (2012). Bölgesel dayanıklılık: Türkiye Düzey 2 bölgeleri üzerine bir uygulama. Ege University Working Papers in Economics, 12(02).
  16. Küçükkiremitçi, O. (2023). İmalat sanayi ve alt sektörlerinin 2015-2020 dönemi için değerlendirilmesi. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. https://www.sanayi.gov.tr/plan-program-raporlar-ve-yayinlar/suresiz-yayinlar/cr1304-011103
  17. Martin, R. (2012). Regional economic resilience, hysteresis and recessionary shocks. Journal of Economic Geography, 12, 1-32.
  18. Östh, J., Reggiani, A. & Galiazzo, G. (2015). Spatial economic resilience and accessibility: A joint perspective. Computers, Environment and Urban Systems, 49, 148-159.
  19. Perobelli, F., Arcanjo, G. M. & de Almeida Vale, V. (2024). Economic resilience in Brazil: A sectoral and systemic perspective. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-5245443/v1
  20. Republic of Türkiye Ministry of Finance. (2018). Annual Economic Report 2017. Ankara.
  21. Republic of Türkiye Ministry of Science, Industry and Technology. (2018). 2017 Annual Report. Ankara.
  22. Ringwood, L., Watson, P. & Lewin, P. (2019). A quantitative method for measuring regional economic resilience to the Great Recession. Growth and Change, 50, 381-402.
  23. Rose, A. (2004). Defining and measuring economic resilience to disasters. Disaster Prevention and Management, 13(4), 307-314.
  24. SBB - Presidency of the Republic of Türkiye, Presidency of Strategy and Budget. (2023). 2023 Kahramanmaraş ve Hatay Depremleri Raporu. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2023/03/2023-Kahramanmaras-ve-Hatay-Depremleri-Raporu.pdf
  25. Soldatos, J. (2024). Artificial intelligence in manufacturing: Enabling intelligent, flexible and cost-effective production through AI. Springer Nature.
  26. Taştan, H. & Akar, M. (2013). Türkiye imalat sanayiinde bölgesel ve sektörel ücret eşitsizliği. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 63(1), 17-49.
  27. Taymaz, E. & Suiçmez, H. (2005). Türkiye’de verimlilik, büyüme ve kriz. National Productivity Center. https://www.inovasyon.gen.tr/images/makaleler/pdf/ET.Verimlilik.pdf
  28. TEPAV. (2007). Türkiye'nin rekabet gücü için sanayi politikası çerçevesi (Report No. R200712). https://www.tepav.org.tr/tr/yayin/s/118
  29. Tuncer, İ. & Altıok, M. (2012). Türkiye imalat sanayinde büyüme ve büyümenin istihdam yoğunluğu: 1980-2008 dönemi. Journal of Labor Relations, 3(1), 1-22.
  30. TurkStat. (2025a). Dış ticaret istatistikleri. https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=dis-ticaret-104
  31. TurkStat. (2025b). Annual Industry and Service Statistics (NACE Rev.2): Basic indicators in manufacturing industry by technology level, 2009-2023. https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=sanayi-114
  32. TurkStat. (2025c). Regional Accounts. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=116&local-e=tr
  33. TÜRKONFED, UNDP & TÜSİAD. (2020, March 31). COVID-19 Business Impact and Need Survey. Survey result report. https://business4goals.org/wp-content/uploads/2020/04/COVID-19-Isletme-Etki-ve-Ihtiyac-Anketi.pdf
  34. TÜRKONFED, UNDP & TÜSİAD. (2021). The effects of the COVID-19 crisis on businesses. 4th Quarter Survey Final Report.
  35. Yetişen, S. & Dulupçu, M. A. (2021). Bölgesel dirençlilik üzerine bir araştırma: 2009-2019 dönemi için Düzey 2 bölgeleri kapsamında duyarlılık endeksi uygulaması. Erzincan University Journal of Social Sciences Institute, 14, 30-47.
  36. Zárate-Mirón, V. E. & Moreno-Serrano, R. (2024). Cluster composition and regional resilience: The case of the US in the Great Recession. ECORFAN CIERMMI Women in Science: Research and Social Entrepreneurship, 120-136.
  37. Zhang, Q., Lin, Y., Cao, Y. & Luo, L. (2025). Analysis of the spatiotemporal heterogeneity and influencing factors of regional economic resilience in China. Entropy, 27, 23.
  38. Zhang, W., Li, H. & Zhang, T. (2023). Measuring the resilience of China's manufacturing industry chain and its spatial-temporal differentiation. Economic Geography, 43(4), 134-143.