Dergiler / Üniversite Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 8 Sayı: 3

Moleküler Yaşam Bilimlerinde Araştırma, Yenilik ve Eğitim Stratejileri İçin Kalite Güvencesi Sistemine Dayalı Liderlik Gelişimi

Development of Quality Assurance System-Based Leadership for Research, Innovation and Teaching Strategies in Molecular Life Sciences

Kemal Büyükgüzel(Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi)0000-0002-6959-8480
Volkan Keleş(ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-5035-8148
Cihat Çelik(ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-2400-3412
Ender Büyükgüzel(ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-4442-5081
Sayfa
499–506
Yayın Tarihi
2025-09-20
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makale içten dışa doğru etkin bir stratejik liderlik sistemini iç kalite güvencesiyle uyumlu bir şekilde ilk defa ele alarak moleküler yaşam bilimlerinde nitel bir bilimsel eğitim- öğretim ve araştırma değerlendirme ölçütlerinin oluşturulmasını sağlayacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Ülkelerin sağlık ve ilişkili teknoloji alanlarında kalkınmasında ve üniversitelerin bu alanlarda söz sahibi olmasında moleküler yaşam bilimlerinin (Biyoloji, Moleküler Biyoloji ve Genetik, Biyoteknoloji ve Biyokimya vb.) rolü önemlidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu bölümlerin eğitim-öğretim, araştırma, geliştirme ve toplumsal katkısının günümüzdeki değerini, ulusal ve uluslararası alandaki statüsünü anlamak için kalite odaklı dönüşümün sağlanması bir zorunluluktur.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makale içten dışa doğru etkin bir stratejik liderlik sistemini iç kalite güvencesiyle uyumlu bir şekilde ilk defa ele alarak moleküler yaşam bilimlerinde nitel bir bilimsel eğitim- öğretim ve araştırma değerlendirme ölçütlerinin oluşturulmasını sağlayacaktır.
🔬Tür:Derleme
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Moleküler yaşam bilimleri · kalite güvencesi · liderlik

Özet

Ülkelerin sağlık ve ilişkili teknoloji alanlarında kalkınmasında ve üniversitelerin bu alanlarda söz sahibi olmasında moleküler yaşam bilimlerinin (Biyoloji, Moleküler Biyoloji ve Genetik, Biyoteknoloji ve Biyokimya vb.) rolü önemlidir. Bu bölümlerin eğitim-öğretim, araştırma, geliştirme ve toplumsal katkısının günümüzdeki değerini, ulusal ve uluslararası alandaki statüsünü anlamak için kalite odaklı dönüşümün sağlanması bir zorunluluktur. Avrupa’da üniversitelerde araştırma değerlendirmesi ve değerlendirme sistemlerinin revizyonunda niceliksel göstergelerin (yayın sayısı, dergi etki faktörü veya h-indeksi gibi) yerine araştırma çıktıları, süreçleri, öğretim yöntemleri ve pedagoji, bilimsel etki, yenilik ve liderlik esaslı değerlendirme kriterleri kullanılmaktadır. Bu değerlendirme süreçlerinin sorumluluğu öncelikle ilgili bölümlerin strateji ve etkiye dayalı liderliği öncülüğünde özellikle üniversitelere, bölgesel, ulusal kamu ve özel sektör kuruluşlarına, kalkınma ajanslarına ve yerel idarelere aittir. Moleküler yaşam bilimleri üniversitelerin araştırma ve inovasyonunda “Akıllı Uzmanlaşma Stratejisine” katkıda bulunması gerekir. Bilimsel ve stratejik verilere dayalı bir uzmanlaşma hedeflenerek bölgedeki sektörel/teknolojik uzmanlaşmanın diğer bölgelere göre durumu analiz edilerek stratejiler belirlenmelidir. Akıllı uzmanlaşma kapsamında liderler fonlama, istihdam, görev süresi veya terfi ile ilgili kararları verirken değerlendirmelerini yayın ölçütlerine göre değil, bilimsel içeriğe göre yapmaları gerekir. Ülkeler akıllı, sürdürülebilir ve kapsayıcı bir araştırma politikası yürütmelidir. Birbirini destekleyici bu üç öncelik, ülkemizde moleküler yaşam bilimlerinin kaliteli eğitim, araştırma, istihdam, üretkenlik ve toplumsal katkı düzeyleri sağlamasına yardımcı olacaktır. Bu makale içten dışa doğru etkin bir stratejik liderlik sistemini iç kalite güvencesiyle uyumlu bir şekilde ilk defa ele alarak moleküler yaşam bilimlerinde nitel bir bilimsel eğitim- öğretim ve araştırma değerlendirme ölçütlerinin oluşturulmasını sağlayacaktır.

Abstract

Molecular life sciences (Biology, Molecular Biology and Genetics, Biotechnology and Biochemistry etc.) have important roles in the development of countries in the fields of health and related technology and in universities having an authority in these fields. To understand the current value of the education, research, development and social contribution of these departments and their status in the national and international arena, it has become a necessity to ensure quality-based transformation. In European universities, revision of the research assessment include evaluation criteria based on research outputs, processes, teaching methods and pedagogy, scientific impact and innovation and leadership instead of quantitative indicators (such as the number of publications, journal impact factor or h-index). The responsibility for establishing such evaluation processes primarily belongs to universities, regional, national public and private sector organizations, development agencies and local administrations, under the strategy- and impact-based leadership of the relevant departments. Molecular life sciences should also contribute to the “Smart Specialization Strategy” in the research and innovation of universities. With the aim of a specialization based on scientific and strategic data, strategies should be determined by analyzing the status of sectoral/technological specialization in the region compared to other regions. Within this smart specialization, leaders should make their evaluations based on scientific content, not publication criteria, when making decisions about funding, employment, tenure or promotion. Countries need to have a smart, sustainable and inclusive research policy. This study emphasizes that these three mutually supportive priorities will help molecular life sciences provide quality education, research, employment, productivity and social contribution levels in our country. This article will provide the first step in addressing an effective strategic leadership system from the inside to out, in line with internal quality assurance, and will enable the establishment of qualitative scientific education, training and research evaluation criteria in molecular life sciences.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Büyükgüzel, K., Keleş, V., Çelik, C., Büyükgüzel, E. (2025). Moleküler Yaşam Bilimlerinde Araştırma, Yenilik ve Eğitim Stratejileri İçin Kalite Güvencesi Sistemine Dayalı Liderlik Gelişimi. Üniversite Araştırmaları Dergisi, Cilt: 8 Sayı: 3, 499–506. https://doi.org/10.32329/uad.1712559

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (27)

  1. Altmetrics: A manifesto 2010. https://zenodo.org/records/12684249
  2. Biasini, V. (2012). Implementation of a quality management system in a public research centre. Accreditation and Quality Assurance, 17(6), 621-626. https://doi.org/10.1007/s00769-012-0936-9
  3. Bibliometrics: The Leiden Manifesto for research metrics. 2015. https://www.nature.com/articles/520429a
  4. CoARA. (2022). Agreement on Reformıng Research AssessmentThe Agreement full text Erişim adresi: https://coara.eu/app/uploads/2022/09/2022_07_19_rra_agreement_final.pdf
  5. DORA. (2013). San Francisco Declaration on Research Assessment The Declaration.
  6. European Commission, (2022). Horizon Europe Work Programme 2023-2024 2. Marie Skłodowska-Curie Actions (European Commission Decision C(2022)7550 of 6 December 2022). htps://ec.europa.eu/info/funding-tenders/opportunities/docs/2021-2027/horizon/ wp-call/2023-2024/wp-2-msca-actions_horizon-2023-2024_en.pdf
  7. Factsheet Laura, N. (20213). Policy for Responsible Assessment of Research and Researcher. University of Turku. Erişim adresi: https://zenodo.org/records/10037061
  8. Gärtner, A., Leising, D., & Schönbrodt, F. D. (2024). Towards responsible research assessment: How to reward research quality. PLoS Biology, 22(2), e3002553. https://doi.org/10.1371/journal.pbio.3002553
  9. Hicks, D., Wouters, P., Waltman, L., De Rijcke, S., & Rafols, I. (2015). Bibliometrics: the Leiden Manifesto for research metrics. Nature, 520(7548), 429-431. https://doi.org/10.1038/520429a
  10. Himanen, L., Conte, E., Gauffriau, M., Strøm, T., Wolf, B., & Gadd, E. (2024). The SCOPE framework–implementing ideals of responsible research assessment. F1000Research, 12, 1241. https://doi.org/10.12688/f1000research.140810.2
  11. Kaur, N., Verma, P., Mody, B., Malik, N., Singh, G., Padhiar, C. (2021). The Role of Document Control and Archiving Records in Laboratory Management. In: Anand, A. (eds) Quality Assurance Implementation in Research Labs. 161-179. Springer, Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-16-3074-3_10
  12. Khosla, R., Srivastava, V. (2021). Historical Overview of Quality Assurance in Biological Research. In: Anand, A. (eds) Quality Assurance Implementation in Research Labs. 1-14. Springer, Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-16-3074-3_1
  13. Konca F. 2020. Eğitim 4.0: Eğitimin geleceği tartışmalarının neresindeyiz? Pegem Akademi, 1. Baskı. Ankara. https://doi.org/10.14527/9786257052177
  14. Laranja, M. (2009). The development of technology infrastructure in Portugal and the need to pull innovation using proactive intermediation policies. Technovation, 29(1), 23-34. https://doi.org/10.1016/j.technovation.2008.07.010
  15. Lawton Smith, H., & Leydesdorff, L. (2014). The Triple Helix in the context of global change: dynamics and challenges. Prometheus, 32(4), 321-336. https://doi.org/10.1080/08109028.2014.972135
  16. Priem, J., Taraborelli, D., Groth, P., & Neylon, C. (2011). Altmetrics: A manifesto. https://digitalcommons.unl.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1187&context=scholcom
  17. Raff J. W. (2013). The san francisco declaration on research assessment. Biology Open, 2(6), 533–534. https://doi.org/10.1242/bio.20135330
  18. RIS 3. (2012). Guide to Research and Innovation Strategies for Smart Specialisations. Regional Policy. Luxembourg: Publications Office of the European Union. https://doi.org/10.2776/65746.
  19. Rossner, M., Van Epps, H., & Hill, E. (2008). Show me the data. The Journal of General Physiology, 131(1), 3-4. https://doi.org/10.1085/jgp.200709940
  20. Rossner, M., Van Epps, H., & Hill, E. (2008). Irreproducible results: a response to Thomson Scientific. Journal of Experimental Medicine, 205(2), 260-261. https://doi.org/10.1084/jem.20080053
  21. Rushforth, A., & De Rijcke, S. (2024). Practicing responsible research assessment: Qualitative study of faculty hiring, promotion, and tenure assessments in the United States. Research Evaluation, 33, rvae007, https://doi.org/10.1093/reseval/rvae007
  22. Seglen, P. O. (1997). Why the impact factor of journals should not be used for evaluating research. BMJ, 314(7079), 497. https://doi.org/10.1136/bmj.314.7079.497
  23. Sezen A. N. ve Doğan, G. 2025. Araştırma değerlendirme için verilen sözler ne kadar tutuluyor?- DORA örneği. Hacettepe Üniversitesi, Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü. https://sarkac.org/2025/01/
  24. Sınağ A. 2021. Ar-Ge ekosistemimizde üniversitelerimiz. Politika notları 20. İlke Yayın No: 89. TODAM. http://dx.doi.org/10.26414/pn020.
  25. Yiğit, S. (2018). Türkiye’nin ulusal inovasyon ekosistemi. Girişimcilik İnovasyon ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 2(4), 125-144.
  26. Yurtsever, E. (2024). Araştırma değerlendirmede niteliğe odaklanmak: Bilim Akademisi deneyimi. https://sarkac.org/2024/12/
  27. DORA. (2013). San Francisco Declaration on Research Assessment The Declaration.