Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, Ahmet Cevdet Paşa’nın eğitime ahlaki temellilik, toplumsal işlevsellik ve ilmî muvâzene çerçevesinde yaklaştığını göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu makalede Osmanlı modernleşme sürecinde eğitimin geçirdiği dönüşüm, Tanzimat döneminin önde gelen devlet adamlarından Ahmet Cevdet Paşa’nın düşünce dünyası ekseninde ele alınmıştır. Makalenin araştırma sorusu Ahmet Cevdet Paşa’nın modernleşmeyi değerlerle çatışan bir kopuş olarak mı yoksa bu değerlerin yeniden yorumlanabileceği bir imkan sahası olarak mı gördüğünün analiz edilmesidir. Ahmet Cevdet Paşa’nın eğitim anlayışı, ahlak, ilim ve iman arasında kurulması gereken hassas dengeye dayanmakta, geleneksel yapının muhafazası ile modern eğitim kurumlarının gereklilikleri arasında uzlaştırıcı bir yaklaşım sunmaktadır. Araştırmada dokümantasyon analizine dayalı nitel çalışma yöntemi benimsenmiştir. Makalenin kapsamı Târih-i Cevdet, Tezâkir, Kısâs-ı Enbiyâ ve Mecelle-i Ahkâm-ı Adliye gibi temel eserler çerçevesinde sınırlandırılmıştır. Bulgular, Ahmet Cevdet Paşa’nın eğitime ahlaki temellilik, toplumsal işlevsellik ve ilmî muvâzene çerçevesinde yaklaştığını göstermektedir. Ahmet Cevdet Paşa’ya göre din, ferdin terbiyesinde ve toplumsal nizamın tesisinde merkezi bir rol üstlenmeli, ilim ise dini düşünceden ayrı değerlendirilmemelidir. Batı merkezli sekülerleşme eğilimlerine karşı İslam ilim geleneğinin korunması zarureti üzerinde durulmuş, ayrıca geleneksel yaklaşımların modern tecrübelerle bir araya getirilmesi esas alınmıştır. Çalışma, Ahmet Cevdet Paşa’nın ortaya koyduğu din eğitimi modelinin günümüz eğitim tartışmaları açısından sunduğu imkânları ve sınırlılıkları değerlendirerek, geçmiş ile gelecek arasında köprü kurmaya çalışmaktadır.
Abstract
This article examines the transformation of education during the Ottoman modernisation process through the intellectual framework of Aḥmed Djewdet Pasha, one of the prominent statesmen of the Tanẓīmāt period. The research question of the article analyses whether Aḥmed Djewdet Pasha a perceived modernisation as a rupture conflicting with religious values or as a sphere of possibility wherein these values could be reinterpreted. Aḥmed Djewdet Pasha’s understanding of education rests upon the delicate balance that must be established amongst morality, knowledge, and faith, offering a reconciliatory approach between the preservation of the traditional religious structure and the requirements of modern educational institutions. The research adopts a qualitative study method based on documentary analysis. The scope of the article is confined within the framework of seminal works such as Tārīkh-i Djewdet, Tedhākir, Ḳiṣaṣ-i Anbiyā and Medjelle-i Aḥkām-i Adliyye. The findings demonstrate that Ahmet Cevdet Pasha approached religious education within the framework of moral foundation, social functionality, and scholarly equilibrium. According to Aḥmed Djewdet Pasha, religion must assume a central role in the cultivation of the individual and the establishment of social order, whilst knowledge ought not to be evaluated separately from religious thought. Emphasis has been placed upon the necessity of preserving the Islamic scholarly tradition against Western-centric secularisation tendencies. Furthermore, the integration of traditional approaches with modern experiences has been adopted as a fundamental principle. The study endeavours to establish a bridge between past and future by evaluating the possibilities and limitations that Aḥmed Djewdet Pasha’s religious education model presents for contemporary educational debates.