EVIDENCE FOR FACTOR STRUCTURE OF THE JOB SATISFACTION SCALE FROM CFA, ESEM AND BIFACTOR MODEL FRAMEWORK

İŞ DOYUMU ÖLÇEĞİNİN FAKTÖR YAPISINA İLİŞKİN DFA, AYEM VE İKİ FAKTÖR MODELİ ÇERÇEVESİNDE KANITLAR

Abstract

In unidimensional models, scores are assumed to be indicators of a single dimension, but it is notalways possible to provide unidimensionality in the data. For this reason, the factor structure ofthe measurement tools can be examined with different alternatives such related factor models,bifactor and higher order factor models. The purpose of the current study is to investigatethefactor structure of the job satisfaction scale developed by Hackman and Oldham (1980) andadapted into Turkish by Gödelek (1988) and Güler (1990). The adapted version of the scale wasnot based on factor analysis results. And it was seen that this scale is using usually based on oldresults. The original and adapted form of the scale require responding to incomplete items. In this study incomplate items were turned into questions sentences. To examine and obtainadditional information for revision of the factor structure of the scale it was administered to 318teachers in the city of Burdur in Turkey. The scale is a 5-point Likert type consisting of 14 items. Inthe current study the factor structure of the scale wastested with one-factor, two-factor andthree-factor CFA (Confirmatory Factor Analysis) and two-factor and three-factor Bifactor CFA (BCFA), two-factor, and three-factor ESEM (Exploratory Structural Equation Modelling) and BifactorESEM (B-ESEM) models. The results of the analysis showed that among all the models, the fitindices obtained with the three-factor B-ESEM remained at an acceptable level. Model data fitcould not be achieved in one and two factor models. In addition, some items in the scale werefound to exhibit cross-loading. In order to obtain more valid and reliable scores, it has beensuggested to use the scale unidimensional.

Özet

Tek boyutlu modellerde puanların bir boyutun göstergeleri olduğu varsayılır, ancak verilerde tekboyutluluğu sağlamak her zaman mümkün değildir. Bu nedenle ölçme araçlarının faktör yapısıilişkili faktör modelleri, bifactor (iki faktör) ve ileri düzey faktör modelleri olmak üzere farklıalternatiflerle incelenebilir. Bu çalışmanın amacı Hackman ve Oldham (1980) tarafındangeliştirilmiş ve Gödelek (1988) ve Güler (1990) tarafından Türkçe’ye uyarlanmış iş doyumuölçeğinin faktör yapısını öğretmenler üzerinde incelemektir. Ölçeğin uyarlanan biçimine aitsonuçlar faktör analizine dayalı değildir. Ayrıca ölçeğin güncel çalışmalarda halen bu paylaşılan ilksonuçlara dayalı olarak kullanıldığı görülmektedir. Ölçeğin orijinali ve uyarlanmış formu yarımbırakılmış ifadelere yanıt vermeyi gerektirmektedir. Bu çalışmada yarım bırakılmış ifadeler soruşeklinde sorularak ölçek maddeleri uygulanmıştır. Bu nedenle ölçeğin faktör yapısını incelemek verevize edilebilmesi noktasında ek bilgiler elde etmek amacıyla ölçek Burdur merkezde görevyapan 318 öğretmene uygulanmıştır. Uygulanan ölçme aracı 14 maddeden oluşan 5’li Likerttipindedir. Ölçeğin faktör yapısına ilişkin farklı görüşler bildirildiğinden bu çalışmada tek faktör, ikive üç faktörlü DFA (Doğrulayıcı Faktör Analizi) ile iki ve üç faktörlü Bifactor DFA (B-DFA), iki ve üçfaktörlü AYEM (Açımlayıcı Yapısal Eşitlik Modeli) ve Bifactor AYEM (B-AYEM) modelleri testedilmiştir. Analiz sonuçlarına göre tüm modeller karşılaştırıldığında a üç faktör B-AYEM ile eldeedilen uyum indesklerinin kabul edilebilir düzeyde kaldığı görülmüştür. Tek ve iki faktörlümodellerde model veri uyumu sağlanmamıştır. Ayrıca ölçekte yer alan bazı maddelerin kendifaktörü dışında faktör yükü gösterdiği gözlenmiştir. Ölçekten daha geçerli ve güvenilir puanlarpuanlar elde edebilmek amacıyla ölçeğin tek boyutlu kullanılabileceği önerilmiştir.