Journals / Africania / 2023 / Cilt: 3 - Sayı: 1

OSMANLI DEVLETİ’NİN KUZEY AFRİKA’DA TÜRK DENİZCİLERİ HİMAYE ALTINA ALMASI (1502-1534)

Journal
Africania
Pages
1–18
Publication Date
2023-01-31
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Türk denizciler; ellerindeki deniz araçları ve eğitimli personeliyle, Osmanlı Devleti’ne, Batı Akdeniz’de de varlık gösterme ve askerî harekât gerçekleştirme imkânı sunmuştur.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Osmanlılar; çok geniş bir coğrafyayı tek bir devletin sınırları içerisinde, aynı siyasi yapı altına almayı başarmışlardı.
📊
Key Findings & Data:Bu gerçekten hareketle Osmanlı Devleti, XV. yüzyıl başlarından itibaren Akdeniz politikasına yönelik geliştirdiği stratejinin merkezine korsanlık yaparak varlıklarını sürdüren Türk denizci grupları koymuştur.
💡
Conclusion & Impact:Türk denizciler; ellerindeki deniz araçları ve eğitimli personeliyle, Osmanlı Devleti’ne, Batı Akdeniz’de de varlık gösterme ve askerî harekât gerçekleştirme imkânı sunmuştur.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Kuzey Afrika · Batı Akdeniz · Osmanlı

Özet

Osmanlılar; çok geniş bir coğrafyayı tek bir devletin sınırları içerisinde, aynı siyasi yapı altına almayı başarmışlardı. Çok geniş topraklara hâkim bir devlet yapısının oluşturulabilmesi; yerel yönetimler, kültürler, toplumsal dinamikler ve dengelerin dikkate alınmasını zorunlu kılıyordu ki Osmanlılar bunu ustalıkla yaptılar. Kurulduğu yıllardan itibaren, Osmanlı siyasi karar alıcıları sınırları genişletme politikasını benimsemiştir. Bu politika doğrultusunda, askerî harekâtlarla fetihler yapılıyor fakat kazanımların kalıcı olması maksadıyla fethedilen yerlerde bölgesel dinamikleri gözeten yerel yönetimlerin kurulması sağlanıyordu. Devlet tek merkezden yönetiliyordu ancak bölgesel koşullara göre yerinden yönetim şekli uygulanan eyalet teşkilatları da oluşturulabiliyordu. XVI. yüzyılda Akdeniz, bir yanda Osmanlı Devleti’nin öncü konumunda olduğu Müslüman dünyası, diğer yanda İspanya’nın temsil ettiği Katolik Hristiyan dünyası arasındaki çatışmaların gerçekleştiği alanlardan biri olmuştur. Osmanlı Devleti’nin Akdeniz’deki nüfuz alanını genişletmesinde Mısır’ın ele geçirilmesi önemli bir aşama olarak kabul edilmektedir. Akdeniz ve Atlantik’te kıyılarının olması, Avrupa’ya yakınlığı ve Afrika’nın iç bölgeleriyle Asya ülkelerine ulaşımda önemli bir noktada yer alması sebebiyle Kuzey Afrika, tarih boyunca büyük devletlerin ellerinde bulundurmak istedikleri bir yer olmuştur. İstanbul’a çok uzak bir bölge olan Kuzey Afrika’nın sınırlara katılması noktasında da yerel dinamikler üzerinde çalışılarak hareket edilmiştir. Korsanlık, Akdeniz coğrafyasında ve özellikle kıyı kesimlerde yaşayan insanların çeşitli şekillerde fayda sağladığı bir gelir kaynağıydı. Medeni hayata ters ve insanlığa birçok zararı olmasına rağmen, bu fiillere toplumsal destek daima var olmuştur. Ekonomik getirisi nedeniyle bu fiillerin kabul edilebilir meşru eylemler olarak algılanması sağlanmıştır. Bu noktada dini gerekçeler öne sürme yöntemi, kullanımı kolay ve ikna edici bir araç olarak ön plana çıkmaktadır. Bu gerçekten hareketle Osmanlı Devleti, XV. yüzyıl başlarından itibaren Akdeniz politikasına yönelik geliştirdiği stratejinin merkezine korsanlık yaparak varlıklarını sürdüren Türk denizci grupları koymuştur. Türk denizciler; ellerindeki deniz araçları ve eğitimli personeliyle, Osmanlı Devleti’ne, Batı Akdeniz’de de varlık gösterme ve askerî harekât gerçekleştirme imkânı sunmuştur.

🔖

Cite This Article

ÇETİN, V. (2023). OSMANLI DEVLETİ’NİN KUZEY AFRİKA’DA TÜRK DENİZCİLERİ HİMAYE ALTINA ALMASI (1502-1534). Africania, Cilt: 3 - Sayı: 1, 1–18. https://ajindex.com/articles/879361

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (16)

  1. Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi BOA. A. 102. 546. H-10.05.1103 BOA. A. 106. 25. H-20.08.1106 BOA. A. 106. 1038. H-29.02.1107 BOA. A. 111. 1942. H-10.02.1112 BOA.TS.MA.e.757.63, H-10.11.925 Araştırma ve İnceleme Ahmet Cevdet Paşa, (1984). Tarih-i Cevdet Cilt I (Hazırlayan: Dündar Günday), Üçdal Neşriyat, İstanbul, 1984, ss. 116-117.
  2. Aymard, M. (2015). “16’ncı Yüzyılın Sonunda Akdeniz’de Korsanlık ve Venedik”, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası (Çeviren: Mehmet Genç), 23(2), s. 219-238.
  3. Bostan, İ. (2009). Adriyatik’te Korsanlık, Timaş Yayınları.
  4. Bostan, İ. (2009). “Barbaros Hayreddin: İlk Deniz Beylerbeyi (1534)”, Türk Denizcilik Tarihi I. Cilt (Editörler: İdris Bostan ve Salih Özbaran), Deniz Kuvvetleri K.lığı Yayını, ss.144-146.
  5. Bostan, İ. (2006). Beylikten İmparatorluğa Osmanlı Denizciliği, Kitap Yayınevi.
  6. Bostan, İ. (2017).
  7. Osmanlı Akdenizi, Küre Yayınları.
  8. Bostan, İ. (2009). Adriyatik’te Korsanlık, Timaş Yayınları.
  9. Bostan, İ. (2021). “Kemal Reis”, The Encyclopaedia of Islam Three, Brill, Leiden-Boston, ss. 84-86.
  10. Bostan, İ. (2009). “Preveze Deniz Zaferi ve Sonrasında Akdeniz Dünyası”, Türk Denizcilik Tarihi I. Cilt (Editörler: İdris Bostan ve Salih Özbaran), Deniz Kuvvetleri K.lığı Yayını. Braudel, F. (1989). Akdeniz ve Akdeniz Dünyası I. Cilt (Çeviren: Mehmet Ali Kılıçbay), Eren Yayıncılık. Braudel, F. (1989). Akdeniz ve Akdeniz Dünyası II. Cilt (Çeviren Mehmet Ali Kılıçbay), Eren Yayıncılık. Braudel, F. (2017). II. Felipe Döneminde Akdeniz ve Akdeniz Dünyası I. Cilt (Çeviren: Mehmet Ali Kılıçbay), Doğu Batı Yayınevi.
  11. Burbank, J. & Cooper, F. (2010). İmparatorluklar Tarihi Farklılıkların Yönetimi ve Egemenlik (Çeviren: Ahmet Aybars Çağlayan), İnkılap Kitabevi.
  12. Burbank, J. & Cooper, F. (2010). İmparatorluklar Tarihi Farklılıkların Yönetimi ve Egemenlik (Çeviren: Ahmet Aybars Çağlayan), İnkılap Kitabevi.
  13. Carım, F. (1962). Cezayir’de Türkler, Sanat Basımevi. Corbett, S. (2010). Deniz Stratejisinin Prensipleri (Çeviren: Tuncer Büyükonat), Doruk Yayınevi.
  14. Demir, S. (2020). Akdeniz’de Korsanlar ve Esirler Bağlamında Joseph Pitts ve Esâretnamesi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Durak, A. (2016). “Akdeniz’de Osmanlı Korsanlığı ve Osmanlının Korsanlıkla Mücadelesi (1530-1571)”, Erzurum Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, I (2) s. 131-148.
  15. Emecen, F. (2001). İlk Osmanlılar ve Batı Anadolu Beylikler Dünyası, Kitabevi Yayınları.
  16. Emecen, F. (2009). Osmanlı Klasik Çağında Siyaset (E