Journals / Doğu Esintileri / 2014 / Sayı: 1

DERÎ FARSÇASINDA GAZELİN OLUŞUMU, FELSEFESİ: BU GAZELDEKİ AŞK SÖYLEMİ VE GÜZELLİK UNSURLARININ KAYNAĞI OLARAK HADARÎ VE UZRÎ GAZEL

Pages
33–120
Publication Date
2014-03-01
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Hadharî and Udhrî ghazals carries to the same theme with a large part of Persian ghazals

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Ghazal was first said in ignarant (Cahilî) eulogy by poets.
📊
Key Findings & Data:These feelings were expressed in several couplets.
💡
Conclusion & Impact:Hadharî and Udhrî ghazals carries to the same theme with a large part of Persian ghazals
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Derî Farsçası · gazel · aşk

Abstract

Ghazal was first said in ignarant (Cahilî) eulogy by poets. These feelings were expressed in several couplets. Then, it reached sort demension and involved all eulogies. İn the time of Ummayads Ghazal showing a great improvement was divided into two sections as Hadharî and Udhrî. Hadharî ghazal’s theme is tangible love. Therefore live, to enjoy, to be happy, women, lovers and wine from the thematics of this ghazal. These feelings also reflects a philosophy or life and worldview. For this on the basis of this ghazal to Hadharî has a philosophy of secularizm. This philosophy seen clearly in lyrics. Udhrî love, reflects pure and a love supreme. There is no physical desires in the philosophy of this ghazal. İn this ghazal lovers are idealized. Lover’s beauty and elements of beauty are described the most detailed way.Hadharî and Udhrî ghazals are sources to Derî (the palace) Persian’s first ghazals. Hadharî and Udhrî ghazals carries to the same theme with a large part of Persian ghazals

Özet

Gazel, ilk olarak cahiliye kasidelerinde söylendi. Bu duygular birkaç beyit içerisinde ifade edildi. Daha sonra Emevîler döneminde tür boyutuna ulaştı. Gazel türü, Emevîler zamanında hadarî ve uzrî gazel olarak iki koldan gelişti. Hadarî gazelin içeriği zevke bağlı maddi aşktır. Bundan dolayı yaşamak, zevk almak, mutlu olmak, kadın, sevgili ve şarap bu gazelin tematiğini oluşturur. Bu duygular aynı zamanda bir yaşam felsefesini ve dünya görüşünü yansıtır. Bunun için hadarî gazelin temelinde dünyevileşme felsefesi vardır. Bu felsefe gazellerde açık bir şekilde görülür. Uzrî aşk, temiz ve yüce aşk duygularını yansıtır. Bu gazelin felsefesinde bedensel arzulardan uzak aşk vardır. Bu gazelde sevgililer idealize edilmiştir. İdealize edilen sevgilinin güzelliği ve güzellik unsurları ayrıntılı biçimde uzrî gazellerde dile getirilmiştir. Hadarî ve uzrî gazel Derî Farsçası ile yazılan ilk gazellere de kaynaklık etmiştir. Bu iki gazelin anlam dünyası Farsça yazılan gazellerin büyük bir kısmında görülür

🔖

Cite This Article

ARMUTLU, S. (2014). DERÎ FARSÇASINDA GAZELİN OLUŞUMU, FELSEFESİ: BU GAZELDEKİ AŞK SÖYLEMİ VE GÜZELLİK UNSURLARININ KAYNAĞI OLARAK HADARÎ VE UZRÎ GAZEL. Doğu Esintileri, Sayı: 1, 33–120. https://ajindex.com/articles/829111

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (11)

  1. Abdullah, Muhammed Hasan 1407, Sûretu’l-Mer’e fî’ş-Şi’ri’l-Umevî, Zâtu’s- ’Selâsil, Kuveyt. Akkâd, Abbâs Mahmûd 1967, Cemîl Buseyne, Dâru’l-Ma’ârif, Kahire. Aksu, Ali 2001, “Emeviler Döneminde Kadının Durumu, Cumhuriyet Üniver- sitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, C. V, sy. 1, Sivas. Aksu, Ali 2006, “Emeviler Döneminde Sosyal Tabakalar”, Cumhuriyet Üniver- sitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Y. 14, sy. 8, Sivas. Alî, Muhammed Osman 1406, Fi Edebî Mâ Kable’l-İslâm, Trablus. Altınay, Ramazan 2006,
  2. Emevilerde Günlük Yaşam, Ankara Okulu Yayınları, Ankara. Anendrâc, 1365 hş., Ferheng-i Câmi’-i Fârsî (yay. Muhammed-i Debîrsiyâkî), İntişârât-ı Kitab-ı Furûşî-yî Hayyâm, Tahran. Antâkî, Davûd 1986, Tezyînu’l-Esvâk fî Ahbâri’l-Uşşâk, Dâru’l-Hilal, Beyrut. Atçeken, İsmail Hakkı 2001, Hişâm b. Abdilmelik, Ankara.
  3. Ateş, Ahmet 1977, “Gazel”, İA., MEB Yayınları, İstanbul. Atîk, Abdulazîz 1406, Târîhu’n-Nakdi’l-Edebi İnde’l-Arab, Beyrut Atîk, Abdulazîz 1422, Fî’l- Edebi’l-İslâmî ve’l-Emevî, Beyrut. Avfî, Muhammed 1361 hş., Lubâbu’l-elbâb (çev. Muhammed-i Abbâsî), Tahran. Aycan, İrfan 1998, “İslâm Toplumunda Eğlence Sektörünün Ortaya Çıkışı”, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Yıl 1998, sy. 38, Ankara.
  4. Aycan, İrfan 2003, “Emeviler Döneminde İlmi Hayat”, Emeviler Dönemi Bilim Kültür ve Sanat Hayatı, İlahiyat Yayınları,
  5. Ankara.
  6. Aydın, Hasan 2013, Mitos’tan Logos’a Eski Yunan Felsefesinde Aşk, Bilim ve Ger- çek Kitaplığı, İstanbul. Bekkâr, Yûsuf Hüseyin 1981, İtticâhâtu’l-Gazel Fi’l-Karni’s-Sânî el-Hicrî, Dâru’l- Endelüsi, Beyrut. Berthels, E. 1977, “Yeni İran Edebiyatı, İA, MEB YAYINLARI, İSTANBUL: II/1402-1403 Bustânî, Butros 1989, Udebâ’u’l-Arab fî’l-Cahiliyye ve Sadri’l-İslâm, Dâru’l-Cîl, Beyrut. Câhız, Ebû Osmân Amir b. Bahr 1411, “Kitâbu’l-Biğâl” Resâ’ilu’l-Câhız (yay. Abdusselâm Hârûn), Beyrut. Cân, Yılmaz 1995, İslâm Şehirlerinin Fiziki Yapısı (H. I-III/ M. VII-IX.), Ankara.
  7. Capelle, Wilhelm 1995, Sokrates’ten Önce Felsefe “Fragmanlar-Doksograflar” (çev. Oğuz Özügül), Kabalcı Yayınları, İstanbul Cemil b. Ma’mer 1980, Dîvân (yay. Fevzî Atevî), Dâr Şa’b, Beyrut. Cevherî, İsmâ’îl Hammâd 1337, Tâcu’l- Luğa ve Sıhâhu’l-Arabiyye (yay. Ahmed Abdulgafûr Attâr), Kahire. Cevizci, Ahmet 2000,
  8. Felsefe Sözlüğü, Paradigma Yayınları,
  9. İstanbul.
  10. Çetin, Nihad 2011,
  11. Eski Arap Şiiri, Kapı Yayınları, İstanbul. Dabbî, Mufaddal b. Muhammed 1419, el-Mufadalliyât (yay. Ömer Farûk et- Tabbâ), Darû’l-Erkâm, Beyrut. Dâmâdî, Seyyîd Muhammed, 1371 hş., Mezâmîn-i Müşterek der Edeb-i Fârsî