AI Summary & Key Takeaways
AI InsightIn this study, the intensive affixes encountered in the region will be handled and whether these structures are epithesis or archaic will be discussed.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
In dialect studies, some morphemes defined as anaptyxis are usually happen to be seen. Those morphemes are to be intensive for the words they are added to. The affixes some of which are related to the Turkish archaic written languages do not have distinctive functions except for recurrence and adding condiment. Intensive affixes reveal in case category, enclitic structure or in archaic affix style, eg: affix +n is typically in imperfect conjugation, third person singular (gelcekdi+n “gelecekti”). Also, the intensive postposition ok is conventionally in some words or affixes: hinci+k/ şinci+k/ şindi+k “şimdi”. Intensive affixes are thought to increase the gerunds in dialects, to function differently in different verbs, and to be used sterotypically since the Old Turkic to present. The study deals with the Güneybatı Anadolu (Southwest Anatolia) dialects including İzmir, Muğla, Denizli, Manisa, Uşak, Kütahya, Afyon and Balıkesir which is very close to these dialects. In this study, the intensive affixes encountered in the region will be handled and whether these structures are epithesis or archaic will be discussed.
Özet
Ağız çalışmalarında genellikle ses türemesi olarak belirtilen bazı biçimbirimler görülmektedir. Bunlar genellikle ulandığı kelimede pekiştirme amacı gütmektedir. Öte yandan bu eklerin kelimede çok farklı işlevleri görülmez. Sadece eklendiği kelimede yineleme, çeşnilik katma gibi özellikleri olan bu yapıların bazıları tarihî Türk yazı dilleriyle ilintilidir. Pekiştirme ekleri genellikle hâl kategorisinde, enklitik yapısında veya tarihî bir ek kalıntısı biçiminde ortaya çıkmaktadır. Örneğin, +n eki adı geçen bölgede karakteristik olarak hikâye çekiminin 3. teklik kişisinde belirmektedir (gelcekdi+n “gelecekti”). Ayrıca ok pekiştirme edatı, kalıplaşmış şekilde bazı kelime veya eklerde ortaya çıkmaktadır: hinci+k/ şinci+k/ şindi+k “şimdi”… Pekiştirme eklerinin ağızlarda zarf-fiil eklerini genişlettiği, bazı fiillerde farklı işlevlerde görüldüğü, bazı kelimelerde de Eski Türkçeden günümüze kalıplaşmış olarak kullanıldığı düşünülmektedir. İnceleme; İzmir, Muğla, Denizli, Manisa, Uşak, Kütahya, Afyon’u kapsayan Güneybatı Anadolu ağızlarını ve bu ağızlara yakın olan Balıkesir’i kapsamaktadır. Bu çalışmada söz konusu bölgede tespit edilen pekiştirme ekleri üzerinde durulacak, ayrıca bu tür yapıların türeme mi ek kalıntısı mı olduğu hususu tartışılacaktır.