Journals / OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi / 2020 / Cilt: 15 - Sayı: 1

Refined Power: Sugar Companies in the Early Republican Period as the Site of Contest

Rafine Edilmiş Güç: Bir Mücadele Alanı Olarak Erken Cumhuriyet Döneminde Şeker Şirketleri

Pages
5496–5541
Publication Date
2020-06-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

This qualitative study which used archive resources was also supported by quantitative data and it found out that a specific capitalization mechanism was constituted in the business space through sugar companies in the early history of the republic in Turkey.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Sugar operations which found scope of practice by the establishment of the republic in Turkey, have been shaped as the forms of new regime with social classes on one hand, and, on the other hand, as a resultant of capitalism’s given conditions abroad.
📊
Key Findings & Data:Sugar production, organized in the form of companies, had a symbiotic qualification developed interpenetrated with the state, beyond many privileges and exemptions given.
💡
Conclusion & Impact:This qualitative study which used archive resources was also supported by quantitative data and it found out that a specific capitalization mechanism was constituted in the business space through sugar companies in the early history of the republic in Turkey.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Kapitalizasyon · Farklılaşmış birikim · Sabotaj

Abstract

Sugar operations which found scope of practice by the establishment of the republic in Turkey, have been shaped as the forms of new regime with social classes on one hand, and, on the other hand, as a resultant of capitalism’s given conditions abroad. Sugar production, organized in the form of companies, had a symbiotic qualification developed interpenetrated with the state, beyond many privileges and exemptions given. An intensive nationalist discourse played along with the foundational and operational process of the sugar companies. This process unexceptionally functioned crucially in the embodiment of the internal architecture of the state by getting over the economic and political spheres. In Veblenian terms, the companies, with their legal statuses, profits and financial accounts are institutions which belong to the business space, not the industry. Hence, it is not possible to approach the companies with a developmentalist rhetoric for a common good. According to the theory of ‘capital as power’ which uses the concepts of Veblen, the basic algorithm of the business space is capitalization. Contrary to the studies on this issue, this study claims that all activities related to sugar companies are conditioned by the capitalization mechanism and the requirements of the business space and determined within this framework. This qualitative study which used archive resources was also supported by quantitative data and it found out that a specific capitalization mechanism was constituted in the business space through sugar companies in the early history of the republic in Turkey.

Özet

Cumhuriyetin kuruluşuyla uygulama alanı bulan şeker faaliyetleri, bir taraftan yeni rejimin toplumsal sınıflarla olan ilişki biçimleri, diğer taraftan kapitalizmin dışarıdaki verili koşullarının bir bileşkesi olarak şekillenmiştir. Şirketler biçiminde örgütlenen şeker üretimi, tanınan pek çok ayrıcalık ve muafiyetin ötesinde, devletle iç içe gelişen simbiyotik bir nitelik taşımıştır. Her aşamasına yoğun bir milliyetçi söylemin eşlik ettiği şeker şirketlerinin kuruluş ve işleyiş süreci, ayrımsız bir şekilde iktisadi ve siyasal alanları kat ederek, devletin içsel mimarisinin şekillenmesinde önemli bir işlev görmüştür. Yasal statüleri, kazançları ve bilançolarıyla şirketler, Veblenci anlamda endüstriye değil, iş alanına ait kurumlardır. Dolayısıyla, şirketleri ortak iyiye dönük kalkınmacı bir retorikle ele almak mümkün değildir. Veblen’in kavramlarını kullanan ‘güç olarak sermaye’ teorisine göre, iş alanının temel algoritması kapitalizasyondur. Bu çalışmada, şeker şirketlerine ilişkin tüm faaliyetlerin, konu hakkında yapılan çalışmaların aksine, kapitalizasyon mekanizmasıyla ve iş alanının gereksinmeleriyle koşullandığı ve bu çerçevede belirlendiği iddia edilmiştir. Sayısal verilerle de desteklenen arşiv kaynaklarının kullanıldığı nitel çalışmada, Türkiye’de erken dönem cumhuriyet tarihinde, şeker şirketleri üzerinden iş alanında özgül bir kapitalizasyon mekanizmasının oluşturulduğu bulgulanmıştır.

🔖

Cite This Article

ÇETİNER, Ö. (2020). Refined Power: Sugar Companies in the Early Republican Period as the Site of Contest. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, Cilt: 15 - Sayı: 1, 5496–5541. https://ajindex.com/articles/77401

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (10)

  1. 14162 Nolu Kararname. (1933, 24 Nisan). Resmî Gazete (Sayı: 2383). https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/2383.pdf adresinden erişilmiştir. 15273 Nolu Kararname. (1933, 27 Kasım). Resmî Gazete (Sayı: 2563). https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/2563.pdf adresinden erişilmiştir. 28 Mayıs 1927 tarih ve 1055 numaralı teşviki sanayi kanununa müzeyyel kanun. (1933, 8 Haziran). Resmî Gazete (2422). https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/2422.pdf adresinden erişilmiştir. Abidin, İ. (1934). Şeker yitirmeden bitirmeye kadar Türkiye-dış memleketler. İstanbul:
  2. Akşam Matbaası. Akçura, Y. (1925). Asrî Türk Devleti ve münevverlerine düşen vazife. Türk Yurdu, 17(174), 13-20.
  3. Albert, B. ve Graves, A. (1988). Introduction. B. Albert And A. Graves (Der.), The world sugar economy in war and depression, 1914-40 içinde (s. 1-25). London: Routledge. Anadolu Şeker Fabrikaları Türk Anonim Şirketi Esas Mukavelesi. (1933, 30 Aralık). Resmî Gazete (Sayı: 2591). https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/2591.pdf adresinden erişilmiştir. Ankara Ticaret Odası. (1933). Anadolu Şeker Fabrikaları Türk Anonim Şirketi. Arşiv Dosya No: 294. Ankara Ticaret Odası. (1934). Turhal Şeker Fabrikası Türk Anonim Şirketi. Arşiv Dosya No: 294. Atay, F. R. (1980). Çankaya. İstanbul:
  4. Sena Matbaası. Avcıoğlu, D. (1988). Türkiye’nin düzeni dün bugün yarın, 1. cilt.İstanbul:
  5. Tekin Yayınevi.
  6. Aydemir, Ş. S. (2011). İkinci adam I. Cilt (1884-1938). İstanbul:
  7. Remzi Kitabevi.
  8. Aykut, Ş. (1935). Alpullu nasıl kuruldu. Alpullu Dergisi, 1(5), 1-3. Başvekalet İstatistik Umum Müdürlüğü. (1930). İstatistik Yıllığı Cilt 3. İstanbul: Ahmet İhsan Matbaası. Başvekalet İstatistik Umum Müdürlüğü. (1939). İstatistik Yıllığı Cilt 10. İstanbul: Hüsnü Tabiat Basımevi. Başvekalet İstatistik Umum Müdürlüğü. (1941). İstatistik yıllığı cilt 12. Ankara:
  9. Ankara Basım ve Ciltevi. Bayar, C. (1933). Celal Bayar’ın Sümerbank idare meclisinde yaptığı konuşma. Ö. Şahingiray (Der.), Celal Bayar’ın söylev ve demeçleri 1921-1938 ekonomik konulara dair içinde. (s. 61-67). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
  10. Bayar, C. (1935). Ekonomi bakanı Celal Bayar’ın Nazilli kombinasının temel atma merasimindeki söylevi. Ö. Şahingiray (Der.), Celal Bayar’ın söylev ve demeçleri 1921-1938 ekonomik konulara dair içinde. (s. 115-116). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. Bazı maddelerin gümrük resimleri hakkında hükümetçe ittihaz olunan kararların tasdikine dair kanun. (1938, 2 Mayıs). Resmî Gazete (Sayı: 3896). https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/