Journals / Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 1 - Sayı: 3

ODYOLOJiDE KULLANILAN ÜÇ HECELİ SÖZCÜKLERİN TÜRKÇENİN BÜYÜK VE KÜÇÜK ÜNLÜ UYUMU YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ

Pages
51–59
Publication Date
2020-12-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu çalışmanın sonuçları, büyük ve küçük ünlü uyumuna uyan ve uymayan sözcüklerin farklı tip ve derecede işitme kaybı olan bireylerde farklılık gösterip göstermediğinin test edilmesinde kullanılacak olup bu bilgi, ayrıca, gelecekte odyoloji testlerinde kullanılmak üzere hazırlanacak yeni konuşma listelerinin hazırlanmasına da ışık tutacaktır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:İşitsel yetersizlikten etkilenen bireylerde; konuşmanın anlaşılması en kolay etkilenen ve gündelik hayatı en çok etkileyen işlevsel kayıptır.
📊
Key Findings & Data:Bu bağlamda işitsel değerlendirmede konuşma bir ses uyaranı olarak kullanılmakta ve hem işitme eşiklerinin belirlenmesinde hem de eşik üstü değerlendirmelerde kullanılmaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışmanın sonuçları, büyük ve küçük ünlü uyumuna uyan ve uymayan sözcüklerin farklı tip ve derecede işitme kaybı olan bireylerde farklılık gösterip göstermediğinin test edilmesinde kullanılacak olup bu bilgi, ayrıca, gelecekte odyoloji testlerinde kullanılmak üzere hazırlanacak yeni konuşma listelerinin hazırlanmasına da ışık tutacaktır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Büyük ünlü uyumu · Küçük ünlü uyumu · Konuşmayı anlama eşiği

Özet

İşitsel yetersizlikten etkilenen bireylerde; konuşmanın anlaşılması en kolay etkilenen ve gündelik hayatı en çok etkileyen işlevsel kayıptır. Bu bağlamda işitsel değerlendirmede konuşma bir ses uyaranı olarak kullanılmakta ve hem işitme eşiklerinin belirlenmesinde hem de eşik üstü değerlendirmelerde kullanılmaktadır. Bu bağlamda yalnızca sesbirimleri kullanılabildiği gibi tek ve çok heceli sözcükler ve cümlelerden de yararlanılmaktadır. Konuşma seslerinin, özellikle sözcük ve cümlelerden oluşanların denekler tarafından anlaşılabilmesi için, genel bilinirliği yüksek örneklerden seçilmesi ve dilin genel parça ve parçalarüstü yapısına uygun olması gerekir. Ülkemizde odyolojide konuşma testlerinde kullanılagelen sözcük ve cümle listeleri ve metinleri dilbilimsel yönden inceleyen çok az çalışma vardır. Biz bu çalışmada ülkemizde “speech reception threshold (SRT)” (Konuşmayı Anlama Eşiği) testinde kullanılan üç ayrı üç heceli sözcük listesini (Hacettepe, Marmara ve Güven listeleri) ÇağdaşTürkiye Türkçesinin en önemli özelliklerinden olan büyük ve küçük ünlü uyumu yönünden inceledik. Sonuçlar, listelerde yer alan toplam 249 ayrı sözcüğün % 67,87’sinin her iki ünlü uyumuna da uyduğunu ve listeler arasında ünlü uyumuna uymama oranlarının kayda değer farklılık göstermediğini ortaya koymuştur. Bu çalışmanın sonuçları, büyük ve küçük ünlü uyumuna uyan ve uymayan sözcüklerin farklı tip ve derecede işitme kaybı olan bireylerde farklılık gösterip göstermediğinin test edilmesinde kullanılacak olup bu bilgi, ayrıca, gelecekte odyoloji testlerinde kullanılmak üzere hazırlanacak yeni konuşma listelerinin hazırlanmasına da ışık tutacaktır.

🔖

Cite This Article

TEPEKIRAN, Ö., AKAR, S., ÖZTÜRK, B., KAMİŞLİ, G. İ. Ş., MENGÜ, G., KEMALOĞLU, Y. K. (2020). ODYOLOJiDE KULLANILAN ÜÇ HECELİ SÖZCÜKLERİN TÜRKÇENİN BÜYÜK VE KÜÇÜK ÜNLÜ UYUMU YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 1 - Sayı: 3, 51–59. https://ajindex.com/articles/734178

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (3)

  1. AKSAN Yeşim, AKSAN Mustafa, KOLTUKSUZ Ahmet, SEZER Taner, MERSİNLİ Ümit, DEMİRHAN Umut, vd. (2012), Construction of the Turkish National Corpus (TNC). LREC; 3223-7. - AKŞİT Mehmet. (1994), Konuşmayı Ayırt Etme Testi için İzofonik Tek Heceli Kelime Listelerinin. Oluşturulması [Bilim Uzmanlığı Tezi], İstanbul: Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi; 46. - AKŞİT, Ataş Mehmet (2019), Tanısal Testler: Ses. A. Akşit içinde, Temel Odyolojik Testler; Ankara: Hipokrat Yayınevi; s.13. - BAŞ, Bayram (2006), 1985-2005 Yılları Arasında Çocuk Edebiyatı Sahasında Yazılmış Tahkiyeli Metinlerin Söz Varlığı Üzerine Bir Araştırma, (Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü Yayınlanmamış Doktora Tezi), Ankara. s. 157-274. - BELGİN, Erol (2017), Konuşma Odyometrisi. E. Belgin, & S. Şahlı içinde, Temel Odyoloji Ankara: Güneş Tıp Kitabevleri; s. 107-112. - CEVANŞİR, Behbud Han (1967), Konuşma odiometrisi kelime ve sayı testleri. İstanbul Tıp Fakültesi Mecmuası Monografi Serisi; 41:1-75. - CURA, Orhan (1967), Türkçe Fonetik Test. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Yayın no: 67. İzmir: Ege Üniversitesi Matbaası; s. 39. - ÇEKİÇ, Şule; SENNAROĞLU, Gonca (2008),
  2. The Turkish Hearing in Noise Test, International Journal of Audiology; 47:6, 366-368: DOI: 10.1080/14992020802056027. - DEMİRCAN, Ömer (1979),
  3. Türkiye Türkçesinin Ses Düzeni, Türkiye Türkçesinde Sesler. Ankara: TDK Yayınları; s. 47. - DUYAR, Tugay Rıfat (2019), Türkçe tek heceli sözcük vurgusunun akustik özelliklerinin belirlenmesi. Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2-56. - DUYAR, Tugay Rıfat; MENGÜ, Güven; BAYRAMOĞLU İsmet; KEMALOĞLU Yusuf Kemal (2019), Türkçenin bürün özelliklerinin bilim ve teknoloji açısından önemi. Gazi Türkiyat, Güz 2019/25: 45-55, DOI: 10.34189/gtd.25.003 - EPSTEIN, Aubrey; GIOLAS, Thomas G.; OWENS, Elmer (1968), Familiarity and intelligibility of monosyllabic word lists. Journal of Speech and Hearing Research, 11(2), 435-438. - FLETCHER, Harvey; STEINBERG, John. Full name? (1929), Articulation Testing Methods. Bell Sys Tech J, 8:806-54. - GİRGİN, Cem; KEMALOĞLU, Yusuf Kemal (2017), Bölüm-3 İşitme Yetersizliği Olan Çocuklara Yönelik Eğitim ortamları ve Eğitimlerinde Kullanılan İletişim Yaklaşımları. In: Gürgör H, Şafak P (eds) İşitme ve Görme Yetersizliği, Pagem Akademi, Ankara, s: 69-98. - GÜNHAN, Övünç (1974), Vokal Odiyometride Türkçe İki Heceli Kelime Listeleri. Tıp Fakültesi Mecmuası;13: 14. - HIRSH, Ira. J.; DAVIS, Hallowell; SILVERMAN, S. Richard; REYNOLDS, Elizabeth G.; ELDERT