Journals / Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi / 2019 / Cilt: 1 - Sayı: 41

“A NEW QÂDI MANUSCRIPT ABOUT TITLE ARRANGEMENT OF RUMELIAN JUDGESHİP DATED 1078 HİJRİ (1667-1668”

1078 (1667-1668) TARİHLİ RUMELİ KADILIK RÜTBELERİ DÜZENLEMESİNE DAİR YENİ BİR KADI MECMUASI

Pages
37–96
Publication Date
2022-11-03
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Thus, this title application also shows progress of the judgeship career.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:In this article, the profession of judgeship and the titles used for the judges (qâdi) which are dated to 1078 (H.E.1667-1668) of Rumelia towns are analysed according to a qâdi manuscript.
📊
Key Findings & Data:Kemal Özergin and thought to be dated 1078 (1667-1168) was compared with another copy of the Ottoman Archive, Kamil Kepeci catalog, which was understood to have been written in the last quarter of the 17thth century and was published by us.
💡
Conclusion & Impact:Thus, this title application also shows progress of the judgeship career.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Abstract

In this article, the profession of judgeship and the titles used for the judges (qâdi) which are dated to 1078 (H.E.1667-1668) of Rumelia towns are analysed according to a qâdi manuscript. At this point, answers were given to questions such as what the title of judgeship is, why the towns (qadâ) arranged according to the titles, the numerical distribution of these towns in titles, the titles and relationship of the qâdis’ careers and their effects within the ilmiye (educated group). In addition to this, a copy which was previously published by M. Kemal Özergin and thought to be dated 1078 (1667-1168) was compared with another copy of the Ottoman Archive, Kamil Kepeci catalog, which was understood to have been written in the last quarter of the 17thth century and was published by us. Thus, the similarities and differences between the copies were revealed. Thanks to this title system applied in the establishment of judgeship, the qâdis advances gradually from the lower titles to the highest titles. Thus, this title application also shows progress of the judgeship career.

Özet

Bu makalede, bir kadı mecmuasından hareketle, kadılık mesleği ve Rumelikazalarının 1078 (1667-1668) tarihli rütbeleri incelenmiştir. Bu noktada; bumecmuadan hareketle kadı mecmualarıın ne olduğu, kadılık mesleğihakkında verdiği bilgiler ve en önemlisi de içinde yer alan Rumelikadılıklarının rütbelerine ilişkin en erken tarihli listeden hareketle Osmanlıkadılık müessesesinin, en alt kademeden en üst kademeye hiyerarşikbasamakları değerlendirilmiştir. Bu bağlamda kadılık rütbesinin ne olduğu,kazaların niçin rütbelere göre tanzim edildiği, bu kazaların rütbeleriçerisindeki sayısal dağılımı, kadıların meslek kariyerlerinin bu rütbelerlebağı ve bunun ilmiye sınıfı içindeki etkileri gibi sorulara cevap aranmıştır.Ayrıca daha önce M. Kemal Özergin tarafından neşredilen ve 1078 (1667-1168) tarihli nüsha ile içindeki kayıtlardan XVII. yüzyılın son çeyreğindeyazılmış olduğu anlaşılan ve tarafımızdan yayımlanan Osmanlı ArşiviKamil Kepeci kataloğuna kayıtlı başka bir nüsha ile karşılaştırma yapılmıştır.Böylece nüshalar arasındaki benzerlikler ve farklılıklar ortaya konulmuştur.Kadılık müessesesinde uygulanan bu rütbe sistemi sayesinde, kadılar altrütbedeki kadılıklardan kademe kademe ilerleyerek üst rütbelereulaşmışlardır. Böylece bu rütbe uygulaması aynı zamanda kadılık kariyerininde meslek içindeki ilerleme serüvenini göstermektedir.

🔖

Cite This Article

ALAN, E. (2022). “A NEW QÂDI MANUSCRIPT ABOUT TITLE ARRANGEMENT OF RUMELIAN JUDGESHİP DATED 1078 HİJRİ (1667-1668”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, Cilt: 1 - Sayı: 41, 37–96. https://ajindex.com/articles/628157

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (10)

  1. Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA) Defter-i Teşrîfât, A.d. No: 345 Ankara Milli Kütüphane Memâlik-i Rumeli’de Olan Kazalar, No: 06 Hk 1984 İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı K. 13. Konya Bölge Yazma Eserler Kütüphanesi Burdur İl Halk Kütüphanesi No: 15 Hk 934/2 Konya İzzet Koyunoğlu Kütüphanesi No: 13928-13929. Nuruosmaniye Kütüphanesi Rumeli Kadıaskerliği Ruznamçesi, Yeni Kayıt: 4569/2, Eski Kayıt: 5193/2. Ragıp Paşa Kütüphanesi Avnî Ömer Efendi, Kanunname-i Osmânî Mefhûm-ı Defter-i Hakanî, No: 1578/278 Süleymaniye Kütüphanesi, Ayasofya Yazmaları No: 3774 Topkapı Sarayı Müzesi Arşivi (TSMA) Defter No: 5375. Abdurrahman Abdi Paşa Kanunnammesi, Haz. H. Ahmet Aslantürk, İstanbul, 2012.
  2. AKGÜNDÜZ, Ahmed, Osmanlı Kanunnameleri ve Hukuki Tahlilleri, VII, İstanbul, 1994.
  3. BEYAZIT, Yasemin, “Rumeli kadılıklarına ve Rütbelerine Dair 1253/1837 Tarihli Bir Yazma (62 Belge ile Birlikte)”, Belgeler, C.XXVIII, S.32, Ankara, 2007 Gelibolulu Mustafa Âli, Künhü’l-Ahbâr, C.II, Fatih Sultan Mehmed Devri 1451- 1481, Haz. M. Hüdai Şentürk, Ankara, TTK, 2003.
  4. HALAÇOĞLU, Ahmet, ‘‘1740-1741 Tarihli Yazma Esere Göre Rumeli Kazalarının Rütbeleri’’, XII. Türk Tarih Kongresi Bildirileri, III, Ankara, 1999. Müstakimzade Süleyman Saadeddin’in Devhatü’l-Meşâyih Osmanlı Şeyhülislamlarının Biyografileri Adlı Esesrin Trnaskripsiyon ve Değerlendirmesi, Haz. Alper Yıldırım, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Hatay, 2014.
  5. ÖZERGİN, M. Kemal, “Rumeli Kadîlıkları’nda 1078 Düzenlemesi.” Ord. Prof. İsmail Hakkı Uzunçarşılı’ya Armağan, Ankara, 1988. Şeyhî Mehmed Efendi, Vekâyi‘u’l-Fuzalâ Şeyhî’nin Şakâ’ik Zeyli, II, Haz. Ramazan Ekinci, İstanbul, Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları, 2018. Uşşâkîzâde İbrâhîm Hasîb Efendi, Zeyl-i Şakâ’ik Uşşâkîzâde’nin Şakâ’ik Zeyli, Haz. Ramazan Ekinci, İstanbul, Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları, 2017.
  6. AKBAYAR, Nuri, Osmanlı Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2003.
  7. ALAN, Ercan, Kadıasker Ruznamçelerine Göre XVII. Yüzyılda Rumeli’de Kadılık Müessesi, Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Doktora Tezi, İstanbul, 2015.
  8. ALAN, Ercan, “Yeni Bir Belgeye Göre XVII. Yüzyılın Sonunda Rumeli’de Kadılık Rütbeleri”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt: 9, Sayı: 44, Haziran 2016, s.337-366.
  9. ALAN, Ercan, “XVII. Yüzyıl Anadolu Kadılıkları ve Rütbeleri”, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Dergisi, Sayı: 67 (2018/1), İstanbul, 2018, s. 59-100.
  10. BAYKARA, Tuncer, ‘‘Kaza’’, DİA, XXV, Ankar