Sonrasında ise, İran İslam Cumhuriyeti’ninOrtadoğu’daki ülkelere ve Amerikan Birleşik Devletleri’ne yönelikpolitikaları tartışılmaktadır.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:Öz Bu makalenin ana amacı, Şubat 1979 Devrimi sonucundakurulan İran İslam Cumhuriyetinden Humeyni’nin ölümüne kadarolan dönemde Dış Politikaya Velayet-i Fakih teorisinin yansımasıdır.İran Dış Politikasını kapsamlı bir değerlendirmeye tabi tutmak için,genel siyasi/ uluslararası ilişkiler teorilerden ziyade İran’daki dinikurumları, doktrinleri, Şiiliğin karakteristik özellikleri ile protestyapısını bilmek gerekmektedir.
📊
Key Findings & Data:Bu çalışmada, İran Dış Politikasınıtamamen anlayabilmek için geleneksel-Batı merkezli olan uluslararasıilişkiler teorilerinin (Realizm, Liberalizm, Marksizm, Konstrüktivizmvb.) ötesine bakılması bir zorunluluk olarak karşımızda durmaktadır.Çalışmanın ilk kısımlarda, İran Dış Politikasında etkili olan unsurlarve dış politikada İran İslam Devriminin etkileri ve liderler, anahatlarıyla ele alınmakta, farklı yönleri açıklanmakta ve başarılarıdeğerlendirilmektedir.
💡
Conclusion & Impact:Sonrasında ise, İran İslam Cumhuriyeti’ninOrtadoğu’daki ülkelere ve Amerikan Birleşik Devletleri’ne yönelikpolitikaları tartışılmaktadır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Anahtar Kelimeler İran · Dış Politika · Velayet-i Fakih
Özet
Öz Bu makalenin ana amacı, Şubat 1979 Devrimi sonucundakurulan İran İslam Cumhuriyetinden Humeyni’nin ölümüne kadarolan dönemde Dış Politikaya Velayet-i Fakih teorisinin yansımasıdır.İran Dış Politikasını kapsamlı bir değerlendirmeye tabi tutmak için,genel siyasi/ uluslararası ilişkiler teorilerden ziyade İran’daki dinikurumları, doktrinleri, Şiiliğin karakteristik özellikleri ile protestyapısını bilmek gerekmektedir. Bu çalışmada, İran Dış Politikasınıtamamen anlayabilmek için geleneksel-Batı merkezli olan uluslararasıilişkiler teorilerinin (Realizm, Liberalizm, Marksizm, Konstrüktivizmvb.) ötesine bakılması bir zorunluluk olarak karşımızda durmaktadır.Çalışmanın ilk kısımlarda, İran Dış Politikasında etkili olan unsurlarve dış politikada İran İslam Devriminin etkileri ve liderler, anahatlarıyla ele alınmakta, farklı yönleri açıklanmakta ve başarılarıdeğerlendirilmektedir. Sonrasında ise, İran İslam Cumhuriyeti’ninOrtadoğu’daki ülkelere ve Amerikan Birleşik Devletleri’ne yönelikpolitikaları tartışılmaktadır.
HALLALLİ, B. (2015). Humeyni Dönemi İran Dış Politikası (1979-1989). Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 4 - Sayı: 2, 75–96. https://ajindex.com/articles/5899
Aghajani, Ali (2008): “An Analysis about the Reflection of Islamic Revolution in Lebanon”, Pegah Magazine, No: 220. Backlash, Shaul (2001): “Iran’s Foreign Policy under Islamic Republic, -2000”,(der. Carl Brown) Diplomacy in the Middle East, I.B. Tauris, New York. Çetirge, A. Yurdanur (1997):
Namludaki Karanfilden Şeraite-İran, Bilgi Yayınları,
Ankara.
Efegil, Ertan(2012): “İran’ın Dış Politika Yapım Sürecini Etkileyen Unsurlar”, Ortadoğu Analiz, Cilt 4, Sayı 48, Aralık 2012.
Eralp, Atilla & Tür, Özlem (1999): “İran’la Devrim Sonrası İlişkiler”, (der) Meliha B. AltunIşık, Türkiye ve Ortadoğu; Tarih, Kimlik ve Güvenlik, Boyut Yayınları,
İstanbul.
Gündoğan, Ünal(2011): “Geçmişten Bugüne İran İslam Devrimi: Genel Değerlendirme”, Ortadoğu Analiz, Cilt 3, Sayı 29, Mayıs 2011.
Hatemi, Hüseyin(çev.) (1980):
İran İslam Cumhuriyeti Anayasası, Çağrı Yayınları,
İstanbul.
Jafary, Asghar (2004): The Iranian International Relations After the Islamıc Revolution, Etelaat Publication, Tehran. Keneş, Bülent (2013):
İran Siyasetinin İç Yüzü, Timaş Yayınları,
İstanbul.
Kenneth, Pollack (2004): The Persian Puzzle: The Conflict Between America and Iran, Random House, New York. Keskin, Arif (2008): “Şii Jeopolitiği ve İran”, (ed) Mehmet Tuncel, Ortadoğu’da Güç Savaşları: Hedef Neden İran?, Etkileşim Yayınları, İstanbul “Man of the Year: Interview With Khomeini”, Time Magazine, 07 Ocak, http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,923858,00.html Erişim tarihi: 5 Mayıs 2014
Milani, M. Muhsin (2004): “Humeyni’den Hamaney’e Velayet-i Fakih Kurumunun Değişimi”, Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Sayı 19. Onat, Hasan (2013): “İran İslam Devrimi ve Şiilik”, e-makâlât Mezhep Araştırmaları, VI/2, Güz 2013.
Rakel, E. Patricia (2007): “Iranian foreign policy since the Iranian Islamic Revolution: 1979-2006”, Perspectives on Global Development and Technology, Cilt 6 Sayı 1. Semiz, Yaşar & Akgün, Birol (2005): “Büyük Ortadoğu Jeopolitiğinde İran-ABD İlişkileri”, Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, Cilt, Sayı 9. Sinkaya, Bayram (2005): “Devrimden Günümüze İran Dış Politikasının Dönüşümü,” Mülkiyeliler Birliği Dergisi, Cilt 247, Sayı 5-6, Nisan ve Mayıs 2005.
Sinkaya, Bayram (2011): “İran-Suriye İlişkileri ve Suriye Halk İsyanı”, Ortadoğu Analiz, Cilt, 3, Sayı, 33. Şahin, Mehmet (2008): “İran Dış Politikasının Dini Retoriği”, Akademik Orta Doğu, Cilt 2, Sayı 2. Üstün, S. İsmail (1999): Humeyni’den Hamaney’e İran İslam Cumhuriyeti Yönetim Biçimi, Birleşik Yayınl