Journals / Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2017 / Cilt: 0 - Sayı: afro-avrasya özel sayısı

SOCIAL AND ECONOMIC STRUCTURE OF AN OTTOMAN NEIGHBOURHOOD IN ANATOLIA: KÜTAHYA-BÖLÜCEK SAMPLE (1834-1835)

ANADOLU’DA BİR OSMANLI MAHALLESİNİN SOSYAL VE EKONOMİK YAPISI: KÜTAHYA-BÖLÜCEK ÖRNEĞİ (1834-1835

Pages
111–131
Publication Date
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Thus, it is aimed to shed light on the social and economic structure of an Ottoman Neighbourhood in Anatolia over Bölücek Neighbourhood sample.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:A census was carried out during IInd Mahmud period (1808-1839) in Anatolia and Rumelia to determine the number of taxpayers and males to be recruited into the army.
📊
Key Findings & Data:Besides this census during IInd Mahmud period, various other censuses were conducted in 1844, 1852, 1856, 1866, 1881/82 and 1905.
💡
Conclusion & Impact:Thus, it is aimed to shed light on the social and economic structure of an Ottoman Neighbourhood in Anatolia over Bölücek Neighbourhood sample.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Abstract

A census was carried out during IInd Mahmud period (1808-1839) in Anatolia and Rumelia to determine the number of taxpayers and males to be recruited into the army. Thus, Muslim male population and Non-Muslim population, from whom cizye (a kind of tax paid by Non-Muslim minorities in the Ottoman Empire) would be collected, would be determined in neighbourhood, the smallest residence unit in the Ottoman country. Besides this census during IInd Mahmud period, various other censuses were conducted in 1844, 1852, 1856, 1866, 1881/82 and 1905. These censuses provide important data revealing demographic, economic and social structure for local historical studies on the period. This study will focus on Bölücek Neighbourhood of Kütahya Central District according to 1619-numbered census book (BOA, NFS. d. nr. 1619) recorded in 1834-1835 and now kept in Ottoman Archive of Prime Ministry under Turkish Republic General Directorate of State Archives of Prime Ministry. In the light of the data about Bölücek Neighbourhood, firstly, male Muslim population of the neighbourhood will be determined and demographic characteristics will be revealed. Next, analysing the names of the male names on record, statistical evaluation about their frequent or rare use will be conducted. Such other issues as family titles, whether these titles are still used today as title or surname, people’s physical features, mukhtars and imams in charge of the neighbourhood, recruitable male population, the contribution of the area to the Ottoman army as soldiers, disabled population and business lines the male population was occupied with in the neighbourhood will be dealt with as detailed as the records make it possible. Moreover, other issues included in the study are age distribution of the male population in the neighbourhood and data about birth- female labour number and average infant number, infant death and other death cases will be analysed. Furthermore, emigration of the population for work, education or other aims will be analysed. Immigrants to the area will also be. Thus, it is aimed to shed light on the social and economic structure of an Ottoman Neighbourhood in Anatolia over Bölücek Neighbourhood sample.

Özet

II. Mahmud döneminde (1808-1839), Anadolu ve Rumeli’de vergi mükellefi ve askere alınacak erkeklerin sayısınıbelirlemek amacıyla nüfus sayımları yapılmıştır. Böylece Osmanlı ülkesindeki en küçük birim olan mahalleyevarıncaya kadar, Müslüman erkek nüfus ve cizye toplanacak Gayrimüslim tespit edilmeye çalışılmıştır. II. Mahmuddöneminde yapılan nüfus sayımından başka 1844, 1852, 1856, 1866, 1881/82 ve 1905’de olmak üzere değişiktarihlerde nüfus sayımları yapılmıştır. Bu sayımlar, ait oldukları dönemle ilgili yapılan yerel tarih çalışmalarındademografik, ekonomik ve sosyal yapının ortaya konmasında önemli verileri bünyesinde barındırmaktadır.Bu çalışmada, Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü’ne bağlı Başbakanlık OsmanlıArşivi’nde bulunan, 1834-1835 yılında kayıt altına alınmış olan 1619 Numaralı Nüfus Yoklama Defteri (BOA, NFS.d. nr. 1619) esas alınarak Kütahya Merkez Kazasına bağlı Bölücek Mahallesi üzerinde durulacaktır. BölücekMahallesi ile ilgili verilerden faydalanılarak öncelikle mahallenin Müslüman erkek nüfusu tespit edilip demografikunsurları ortaya konacaktır. Sonra kayıtlı erkeklerin isimleri incelenerek bunların yoğun ya da seyrek kullanımı ileilgili istatistikî değerlendirmeler yapılacaktır. Ailelerin sahip oldukları lakapları ve bunların günümüzde lakap vesoyadı olarak kullanılıp kullanılmadığı, insanların fiziksel özellikleri, mahallede görevli muhtarlar, imamlar,bölgenin askere elverişli nüfusu, Osmanlı ordusuna asker olarak ne kadar katkı sağladığı, özürlüler, defterdekikayıtların imkân verdiği ölçüde mahalledeki erkeklerin uğraştıkları iş kolları hakkında bilgi verilecektir.Ayrıca Bölücek Mahallesinde yaşayan erkek nüfusun yaş dağılımı, doğumlar, çocuk ölümleri, vefat edenler elealınacaktır. Üstelik bölge insanının çalışmak, okumak ya da başka gayelerle yer değiştirmeleri üzerinde durulacaktır.Bu bölgeye başka yerlerden gelenler hakkında da bilgi verilecektir. Böylece Bölücek Mahallesi örneği üzerinden birnebze de olsa Anadolu’daki bir Osmanlı mahallesinin sosyal ve ekonomik yapısına ışık tutmak amaçlanmaktadır.

🔖

Cite This Article

BOZKURT, N. (2022). SOCIAL AND ECONOMIC STRUCTURE OF AN OTTOMAN NEIGHBOURHOOD IN ANATOLIA: KÜTAHYA-BÖLÜCEK SAMPLE (1834-1835). Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: afro-avrasya özel sayısı, 111–131. https://ajindex.com/articles/492645

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (19)

  1. BOA, NFS. d. (Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Nüfus Defteri), nr. 1619. BOA, DH.MKT. (Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Dahiliye Nezareti Mektubi Kalemi), nr. 926/64. BOA, BEO. (Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Bab-ı Ali Evrak Odası), nr. 2653/198928. AKYEL, Salih (2014). XIX. Yüzyılın İlk Yarısında Ebutahir Kazasının Sosyal ve Ekonomik Yapısı. Tarih Araştırmaları Dergisi, Ankara, C. 33, Sayı 56, ss. 319-341.
  2. AKYÜZ, Yahya (2004). Türk Eğitim Tarihi (M.Ö. 1000-M.S. 2004), 9. Baskı, Ankara:
  3. Pegem A yayıncılık. BAYARTAN, Mehmet (2005). Osmanlı Şehrinde Bir İdari Birim: Mahalle. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Coğrafya Dergisi, İstanbul, Sayı 13, ss.93-107.
  4. BOZKURT, Nurgül (2016). “Müslim Population & Social Structure in the Central District of Kütahya During the middle XIXth Century”, The New Trends in Social and Liberal Sciences Symposium, 28 Nisan-1 Mayıs 2016,
  5. Milano, Italya. CANATAR, Mehmet (2013). 1009/1600 Tarihli İstanbul Vakıfları Tahrir Defteri’ne Göre Nefs-i İstanbul’da Bulunan Mahalleler ve Özelliklerine Dair Gözlemler. Osmanlı İstanbulu I: I. Uluslararası Osmanlı İstanbulu Sempozyumu, İstanbul Türkiye, 29 Mayıs-1 Haziran 2013, ss. 283-310.
  6. ÇAĞATAY, Neşet (1989). Bir Türk Kurumu Olan Ahilik. Ankara:
  7. Türk Tarih Kurumu Basımevi. ÇALIŞKAN, Yaşar ve İKİZ M. Lütfi (2001).
  8. Kültür, San’at ve Medeniyetimizde Ahilik, II. Baskı, Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
  9. EKİNCİ, Yusuf (1989). Ahilik ve Meslek Eğitimi. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları ERGENÇ, Özer (1984). Osmanlı Şehrindeki “Mahalle”nin İşlev ve Nitelikleri Üzerine. Osmanlı Araştırmaları IV, Ed. Halil İnalcık, Nejat Göyünç, Heath W. Lowry, İstanbul, ss. 69-78.
  10. FAROQHİ, Suraiya (2002). Osmanlı Kültürü ve Gündelik Yaşam (Orta Çağdan Yirminci Yüzyıla), Çev: Elif Kılıç, 4. Basım, İstanbul:
  11. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  12. GÖZAYDIN, Nevzat, PARLATIR, İsmail, ZÜLFİKAR Hamza (1998).
  13. Türkçe Sözlük, Ankara:
  14. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  15. KILIÇ, Rüya ( 2005).
  16. Osmanlıda Seyyidler ve Şerifler, İstanbul:
  17. Kitap Yayınevi.
  18. KÜTÜKOĞLU Mübahat S. (1995). Osmanlı Sosyal ve İktisat Tarihi Kaynaklarından Temettü Defterleri, Belleten, LIX, S. 225, Ankara, ss. 395-412.
  19. ÖZCAN Abdülkadir (1991). Asakir-i Mansûre-i Muhammediyye, DVİA, C. V, İstanbul, ss. 457- 458. ÖZTÜRK, Sait (1995). Askeri Kassama Ait Onyedinci Asır İstanbul Tereke Defterleri, (sosyoEkonomik Tahlil). İstanbul: Osmanlı Araştırmaları Vakfı yayınları. PAKALIN, Mehmet Zeki (1983). Osmanlı Tarih Deyimleri ve Terimleri Sözlüğü, C. II, İstanbul: Mi