AI Summary & Key Takeaways
AI InsightBased on this fact, and focusing on the examples of the irregular use of /ŋ/ ~ /g/ seen in certain affixes in the Turkic runic inscriptions, Maniheist-Buddhist and the early Turkic Islamic texts, this paper, discusses whether it is an orthographic or a phonological feature.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
It has long been mentioned that in the Turkic runic inscriptions, which are known to be the oldest written documents of the Turkic languages, the consonant /ŋ/ was used as a variation of /g/. This /ŋ/ ~ /g/ variation is witnessed also in the Maniheist-Buddhist and the first Turkic Islamic texts. While the /ŋ/ ~ /g/ variation is notable in the historical Kipchak examples of the Turkic language, particularly in Codex Cumanicus, it is found only in some affixes in the Turkic language. However, the use of this variation is not systematic for /ŋ/ in particular affixes sometimes maintains its original form, but sometimes is written in /g/. Based on this fact, and focusing on the examples of the irregular use of /ŋ/ ~ /g/ seen in certain affixes in the Turkic runic inscriptions, Maniheist-Buddhist and the early Turkic Islamic texts, this paper, discusses whether it is an orthographic or a phonological feature.
Özet
Türk dilinin bugün itibariyle bilinen ilk yazılı belgeleri olan Türk runik harfli yazıtlarda, belirli gramer birimlerinde bulunan /ŋ/ ünsüzünün zaman zaman /g/ ile değişkenlik gösterdiği öteden beri ifade edilen bir durumdur. Türk runik harfli yazıtlarda belirli eklerde görülen /ŋ/ ~ /g/ değişkenliğinin aynı zamanda Maniheist-Budist ve ilk İslamî çevrelere ait metinlerde de örneklerine rastlanmaktadır. Türk dilinin tarihsel Kıpçak sahasında, bilhassa Codex Cumanicus’ta örneklerine sıkça rastladığımız /ŋ/ > /g/ değişimi, eski Türk dili alanında ancak belirli eklerde tanıklanmaktadır. Ne var ki eski Türk dili alanlarında, belirli eklerdeki /ŋ/ ünsüzü, bazen aslî şeklini koruyarak bazen de /g/ ile yazılarak istikrarsız bir görünüm arz etmektedir. Bu yazıda, Türk runik harfli yazıtlarda, Maniheist ve Budist Türk çevresi metinlerinde ve ilk İslamî Türkçe metinlerde sadece belirli eklerde görülen /ŋ/ ~ /g/ değişkenliğine dair düzensiz örneklerin, yazıma ait bir özellik mi yoksa fonolojik bir özellik mi olduğu konusu ele alınmıştır.