SavedAdd your journal

Journals / Türk Psikoloji Dergisi / 2002 / Cilt: 17 - Sayı: 50

Sürücü Davranışları, Becerileri, Bazı Kişilik Özellikleri ve Psikolojik Belirtilerin Trafik Kazalarındaki Rolleri

Nebi SÜMER
Türker ÖZKAN
Pages
1–22
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bulguların tartışılmasında geçmişte yapılan kaza sayısı, ihlaller, güvenli sürücülük becerisi ve uyaran arama gibi bazı kişilik özelliklerinin sürücülerin değerlendirilmesinde ve kazaların azaltılmasında dikkat edilmesi gereken kritik faktörler olduğu vurgulanmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Trafik kazaları Türkiye'de başta gelen ölüm nedenleri arasındadır.
📊
Key Findings & Data:Bu çalışmada trafik kazalarını ve olumsuz sürücü davranışlarını kestirmede sürücü davranışları, becerileri ve bazı kişilik özellikleri ve psikolojik belirtilerinin rolleri farklı sürücü grupları üzerinde incelenmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Bulguların tartışılmasında geçmişte yapılan kaza sayısı, ihlaller, güvenli sürücülük becerisi ve uyaran arama gibi bazı kişilik özelliklerinin sürücülerin değerlendirilmesinde ve kazaların azaltılmasında dikkat edilmesi gereken kritik faktörler olduğu vurgulanmıştır.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Özet

Trafik kazaları Türkiye'de başta gelen ölüm nedenleri arasındadır. Trafik psikolojisi kapsamında yürütülen çalışmalar insan faktörünün kazalarda temel etken olduğunu ve başta sürücü davranışları, becerileri, bazı kişilik özellikleri ve psikolojik belirtilerin bu kapsamda ele alınması gerektiğini göstermektedir. Bu çalışmada trafik kazalarını ve olumsuz sürücü davranışlarını kestirmede sürücü davranışları, becerileri ve bazı kişilik özellikleri ve psikolojik belirtilerinin rolleri farklı sürücü grupları üzerinde incelenmiştir. Araştırmaya Ankara'da çalışan beş sürücü grubundan 41'i amatör 280'i profesyonel olmak üzere toplam 321 erkek sürücü katılmıştır. Sürücülere demografik özellikleri ve kaza tarihçelerine ilişkin sorularla birlikte sürücülük davranışları (trafik ihlalleri ve hataları), becerileri (araç kullanma ve güvenli sürücülük becerileri) ve bazı kişilik özelliklerini (saldırganlık, heyecan arama) ve psikolojik semptomları ölçmeye yönelik ölçekler uygulanmıştır. Beş sürücü grubunu karşılaştırmak için yapılan analizler, güvenli sürücülük becerisi ve heyecan arama dışında profesyonel sürücü grupları arasında temel farklılıkların olmadığını göstermiştir. Kaza sayısı temelinde yapılan analizlerde ise iki ve daha fazla kaza yapan sürücülerin hiç kaz yapmayanlardan daha fazla trafik ihlal ve hataları yaptıkları, güvenli sürücülük becerilerinin düşük düzeyde olduğu ve görece yüksek düzeylerde heyecan arama eğilimi, psikolojik semptomlar ve saldırganlık gösterdikleri bulunmuştur. Aşamalı regresyon analizleri yılda gidilen km ve yaşın etkisi kontrol edildikten sonra bile ihlallerin kaza sayısını yordadığını göstermiştir, ihlalleri yordayan en güçlü değişken ise psikolojik semptomlar olmuştur. Bulguların tartışılmasında geçmişte yapılan kaza sayısı, ihlaller, güvenli sürücülük becerisi ve uyaran arama gibi bazı kişilik özelliklerinin sürücülerin değerlendirilmesinde ve kazaların azaltılmasında dikkat edilmesi gereken kritik faktörler olduğu vurgulanmıştır.

🔖

Cite This Article

SÜMER, N., ÖZKAN, T. (2002). Sürücü Davranışları, Becerileri, Bazı Kişilik Özellikleri ve Psikolojik Belirtilerin Trafik Kazalarındaki Rolleri. Türk Psikoloji Dergisi, Cilt: 17 - Sayı: 50, 1–22. https://ajindex.com/articles/357671

References (3)

  1. Ackerman, M. J. (1999). Essentials of forensic psychological assessment. New York: John Wiley & Sons, Inc. Adalet Bakanlığı (1989). Ceza Muhakemeleri Usul Kanunu (CMUK) ve ilgili Mevzuatı Ankara: Adalet Bakanlığı Yayınları Kanunlar Seri No: 67. American Psychological Association. (1992). Ethical principles of psychologists and code of conduct. American Psychologists, 47, 1597-1611.
  2. Arcaya, J. M. (2000). Role conflicts in coercive Assessments: Evaluation and recommendations. In D.N. Bersoft (Ed.), Ethical conflicts in psychology (pp.457-460). Washing-ton: American Psychological Association. Committee on Ethical Guidelines tor Forensic Psychologists (1991). Specialty Guidelines for Forensic Psychologists. Law and Human Behavior, IS, 655-666.
  3. Cornell, D. G. (2000). Role conflict in forensic clinical psychology: Reply to Arcaya. In D.N. Bersoff (Ed.), Ethical conflicts in psychology, (pp.461-463). Washington: American Psychological Association. Greenberg, S., & Shumun, D. (1999). Therapeutic versus forensic relationships. In M. J. Ackerman (Ed.), Essentials of forensic psychological assessment (p. 6). New York: John Wiley & Sons, Inc. Grisso, T., & Appelbaum, P. S. (2000). Is it unethical to offer predictions of future violence? In D.N. Bersoff (Ed.). Ethical conflicts in psychology (pp.466-473). Washington: American Psychological Association.Gudjonsson, G. H., & Haward, L. R. C. (1999). Forensic Psychology, a guide to practice: Ethical und professional issues. London: Routledge. Hess, A. K. (1999). Practicing principled forensic psychology: Legal, ethical, and moral considerations. In A.K. Hess, & I.B. Weiner (Eds.). The handbook of forensic psychology (pp. 673-699). New York: John Wiley & Sons, Inc. Ogloff, J. R. P., & Finkelman, D. (2000). Pxyhology and Law: An overview. In R. Roesch, S.D. Hart & J.R.P. Ogloff (Eds.). Psychology and law: The state of the discipline (pp.l-18). New York: Kluwer Academic / Plenum Publishers). Wrightsman (2001). Forensic Psychology. Australia: Wardsworth Yenisey, F. (1993) Uygulanan ve Olması Gereken Ceza Muhakemesi Hukuku: Hazırlık Soruşturması ve Polis (Üçüncü Basını), istanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş. Yolaç, P., & Boyacığlu, G. (1994). Klinik psikoloji mesleği ve etik sorunlar: Psikiyatri, Psikoloji ve Psikofarmakoloji Dergisi, 2 (Ek 2), 52-57.