Journals / Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2026 / Sayı: 43

PUBLİC ORDER ISSUES İN BALIKESİR DURİNG THE EARLY REPUBLİCAN PERİOD: AN ANALYSİS BASED ON LOCAL NEWSPAPERS (1922-1928)

Yerel Gazeteler Işığında Erken Cumhuriyet Dönemi Balıkesir'de Asayiş Problemleri (1922-1928)

Merve Üner(Balıkesir University, Faculty of Arts and Sciences, Department of History, Balıkesir, Turkey)0000-0002-1657-9921
Pages
—
Publication Date
2026-10-28
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In this context, the case of Balıkesir will be used to analyze both the nature of these public order problems and the ways in which they were brought to public attention through the local newspapers of the time, namely, Zafer-i Millî, Karesi, and Türk Dili.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Public order was a significant concern in Anatolia both at the end of the War of Independence and in the immediate aftermath of the proclamation of the Republic.
📊
Key Findings & Data:During this period, the hardships of war, economic instability, and the broader process of social transformation contributed to widespread security challenges.
💡
Conclusion & Impact:In this context, the case of Balıkesir will be used to analyze both the nature of these public order problems and the ways in which they were brought to public attention through the local newspapers of the time, namely, Zafer-i Millî, Karesi, and Türk Dili.
🔬Design:Lab & Field Experiment
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Balıkesir · Erken Cumhuriyet Dönemi · Yerel Basın

Abstract

Public order was a significant concern in Anatolia both at the end of the War of Independence and in the immediate aftermath of the proclamation of the Republic. During this period, the hardships of war, economic instability, and the broader process of social transformation contributed to widespread security challenges. The newly established Republic not only focused on consolidating political authority but also took on the vital responsibility of fostering public trust in the state and ensuring societal order. In this context, the local press played a critical role in informing citizens and shaping public opinion—particularly in rural areas. At a time when the national press had yet to gain substantial influence, local newspapers frequently highlighted everyday legal cases and public security issues. These publications regularly reported on incidents that disrupted public order—such as murders, assaults, thefts, smuggling, brawls, drunkenness, and suicides—bringing them to public attention and calling for solutions. The city of Balıkesir serves as a concrete example of the influential role local journalism played in this formative period. This study primarily aims to examine public order issues in Anatolia during the early Republican period in Türkiye and to explore how the local press addressed these challenges. In this context, the case of Balıkesir will be used to analyze both the nature of these public order problems and the ways in which they were brought to public attention through the local newspapers of the time, namely, Zafer-i Millî, Karesi, and Türk Dili.

Özet

Milli Mücadele’nin sona erdiği, hemen ardından Cumhuriyet rejiminin ilan edildiği dönemde Anadolu’da asayiş problemleri ciddi bir mesele idi. Bu süreçte, savaşın getirdiği zorluklar, ekonomik sıkıntılar ve toplumsal dönüşüm süreci, güvenlik açığının temel nedenleri arasında yerini almıştır. Yeni kurulan Cumhuriyet, sadece siyasal bir otorite inşa etmekle yetinmemiş, aynı zamanda halkın devlete olan güvenini artırmak ve toplumun düzenini sağlamak gibi önemli bir sorumluluğu da üstlenmiştir. Bu hususta yerel basın, önemli bir görev edinmiş, bilhassa taşra bölgelerinde halkı bilgilendirme ve kamuoyunu oluşturma anlamında kritik bir rol oynamıştır. Ulusal basının henüz büyük bir etkiye sahip olmadığı bu dönemde, yerel gazeteler, toplumdaki günlük adli olayları ve güvenlik sorunlarını sıkça gündeme getirmiştir. Anadolu’daki taşra kentlerinde yayımlanan yerel gazeteler, şehirlerin asayişini bozan olayları (cinayet, yaralama, hırsızlık, kaçakçılık, kavga, sarhoşluk, intihar vb.) manşetlerine taşımış ve bu problemlere çözüm bulunması gerektiğine dair kamuoyu oluşturmuştur. Balıkesir, taşra kentlerinde yerel gazeteciliğin tesir ettiği somut örneklerden biridir. Araştırmanın temel hedefi, erken Cumhuriyet dönemi Türkiye’sinde Anadolu’daki asayiş problemleri ve yerel basının bu problemlere nasıl yaklaştığı üzerinde durmaktır. Bu bağlamda, Balıkesir örneği üzerinden, dönemin yerel gazeteleri olan Zafer-i Millî, Karesi ve Türk Dili gazeteleri aracılığıyla, gerçekleşen asayiş sorunları ve gündeme getiriliş şekli incelenecektir.

🔖

Cite This Article

Üner, M. (2026). PUBLİC ORDER ISSUES İN BALIKESİR DURİNG THE EARLY REPUBLİCAN PERİOD: AN ANALYSİS BASED ON LOCAL NEWSPAPERS (1922-1928). Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı: 43. https://doi.org/10.15182/diclesosbed.1739488

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (101)

  1. T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA), DH.EUM, 1.Şb.00013.00032.001, H.03.03.1337 (7 Aralık 1918).
  2. Zevcesini darp etmiş polis müdüriyetinden. (1924, 29 Aralık). Karesi.
  3. Kız kaçıranlar. (1925, 11 Mayıs). Karesi.
  4. Zabıta vukuatı. (1925, 8 Haziran). Karesi.
  5. Cerh. (1925, 24 Ağustos). Karesi.
  6. Silah endahtı. (1925, 24 Ağustos). Karesi.
  7. Darp ve teşhir-i silah. (1925, 31 Ağustos). Karesi.
  8. Yolcu arabasına taarruz eden firariler. (1925, 31 Ağustos). Karesi.
  9. Katl. (1925, 21 Eylül). Karesi.
  10. Cerh. (1925, 12 Ekim). Karesi.
  11. Mevsuf bir kaza. (1925, 12 Ekim). Karesi.
  12. İğfal edilmiş. (1925, 19 Ekim). Karesi.
  13. Darp. (1925, 26 Ekim). Karesi.
  14. Kalben intihar. (1925, 26 Ekim). Karesi.
  15. Sarhoş kadın. (1925, 16 Kasım). Karesi. Hülâsa-i hüküm. (1926, 24 Mayıs). Karesi.
  16. Kız kaçırma. (1926, 24 Mayıs). Karesi.
  17. Vukuât-ı zabıta. (1926, 24 Mayıs). Karesi.
  18. Hülâsa-i hüküm. (1926, 8 Haziran). Karesi.
  19. Hülâsa-i hüküm. (1926, 21 Haziran). Karesi.
  20. Hülâsa-i hüküm. (1926, 28 Haziran). Karesi.
  21. Zabıta vukuatı. (1926, 28 Haziran). Karesi.
  22. Zabıta vukuatı. (1926, 5 Temmuz). Karesi.
  23. Katil. (1926, 2 Ağustos). Karesi.
  24. Vukuât-ı zabıta. (1926, 23 Ağustos). Karesi.
  25. Sirkat-yankesici. (1926, 4 Ekim). Karesi.
  26. Zabıta vukuatı. (1926, 4 Ekim). Karesi.
  27. Sârik. (1926, 11 Ekim). Karesi.
  28. Erdek ahvali. (1919, 13 Şubat 1919). Ses.
  29. Boyacının efeliği. (1926, 18 Ekim). Türk Dili.
  30. Çocuklara kaçakçılık yaptırıyorlar. (1926, 24 Ekim). Türk Dili.
  31. Kız kaçırmak teşebbüsü. (1926, 24 Ekim). Türk Dili.
  32. Sigara kâğıdı kaçakçıları. (1926, 24 Ekim). Türk Dili.
  33. Çuval kavgası. (1926, 12 Kasım). Türk Dili.
  34. Sandalye ile cerh. (1926, 19 Kasım). Türk Dili.
  35. Şakadan kaza. (1926, 19 Kasım). Türk Dili.
  36. Zabıta vukuatı. (1926, 23 Kasım). Türk Dili.
  37. Şehrimizde esrarengiz bir cinayet. (1926, 26 Aralık). Türk Dili.
  38. Sarhoş sabıkalılar. (1926, 29 Aralık). Türk Dili.
  39. Köylü Köy karyesinde feci bir hadise. (1927, 2 Ocak). Türk Dili.
  40. Yakup karyesinde dün bir vaka oldu. (1927, 5 Ocak). Türk Dili.
  41. Memleket haberleri. (1927, 18 Ocak). Türk Dili.
  42. Jandarma katili Şakir yakalandı. (1927, 20 Ocak). Türk Dili.
  43. Mülhakat haberleri. (1927, 24 Ocak). Türk Dili.
  44. Şehir haberleri-yedi lira hırsızı. (1927, 14 Şubat). Türk Dili.
  45. Elim biz kaza. (1927, 19 Nisan). Türk Dili.
  46. Feci bir cinayet. (1927, 24 Nisan). Türk Dili.
  47. Erkek muallim mektebinde bir intihar hadisesi. (1927, 19 Mayıs). Türk Dili.
  48. …… ……. (? okunamamıştır). (1927, 23 Mayıs). Türk Dili.
  49. Ceket hırsızı. (1927, 23 Mayıs). Türk Dili.
  50. Bu da karısını dövmüş. (1927, 26 Temmuz). Türk Dili.
  51. Bir hadise-i cerh. (1927, 26 Temmuz). Türk Dili.
  52. İhtiyar bir cani. (1927, 3 Ağustos). Türk Dili.
  53. Kaza mı, cinayet mi. (1927, 3 Ağustos). Türk Dili.
  54. Tüyler ürpertici bir cinayet işlemişler. (1927, 3 Ağustos). Türk Dili.
  55. İntihar hadisesi. (1927, 14 Ağustos). Türk Dili.
  56. Çam Avşar Köyü’nde Ali isminde bir adam tüyler ürperten bir cinayet işledi. (1927, 19 Ağustos). Türk Dili.
  57. Odun keserken öldürülen zavallı. (1927, 19 Ağustos). Türk Dili.
  58. Feci bir kaza. (1927, 19 Ağustos). Türk Dili.
  59. Bir el silah etmiş. (1927, 24 Ağustos). Türk Dili. Esrar kaçakçıları. (1927, 17 Ekim). Türk Dili.
  60. Kız kardeşini öldürdü ve yakalandı. (1927, 21 Kasım). Türk Dili.
  61. Bir kavga neticesinde. (1928, 20 Aralık). Türk Dili.
  62. Kadın kavgası. (1927, 28 Aralık). Türk Dili.
  63. Sarhoşluk sâikası. (1927, 28 Aralık). Türk Dili.
  64. Kaza olmuş. (1928, 7 Şubat), Türk Dili.
  65. Düğünlerde olan hadiseler. (1928, 9 Şubat). Türk Dili.
  66. Kız kaçırma hadiselerinden. (1928, 17 Şubat). Türk Dili.
  67. Bir ırz düşmanı. (1928, 27 Şubat). Türk Dili.
  68. Vakalar. (1923, 21 Ekim). Zafer-i Milli.
  69. Bir gencin ufûli. (1923, 15 Kasım). Zafer-i Milli.
  70. Bir soygunculuk. (1923, 22 Kasım). Zafer-i Milli.
  71. Katil hadisesi. (1924, 29 Ocak). Zafer-i Milli.
  72. Bir katil meselesi. (1924, 26 Şubat). Zafer-i Milli.
  73. Vilayet polis müdüriyetinden. (1924, 20 Mayıs). Zafer-i Milli.
  74. Sarhoş ve tahkir. (1925, 1 Ocak). Zafer-i Milli.
  75. Yankesiciler. (1925, 1 Ocak). Zafer-i Milli.
  76. Çantay, H.B. (2006). Kara günler ve ibret levhaları. Balıkesir İl, Kültür ve Turizm Müdürlüğü.
  77. İlgürel, M. (1999). Millî Mücadele’de Balıkesir kongreleri. Atatürk Araştırma Merkezi.
  78. Karahanoğulları, O. (2008). Birinci meclisin içki yasağı. Phoenix Yayınevi.
  79. Selvi, H. & Cırık, B. (2020). Milli Mücadele’de TBMM’ye Anadolu’dan çekilen telgraflar. TBMM Basımevi.
  80. Tekir, S. (2020). Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Jandarma kuruluş teşkilat ve mücadele (1903-1938). Timaş Yayınları.
  81. Aksoy, V. (2017). I. Dünya Savaşı’nda Trabzon ve çevresinde yaşanan asayiş sorunları, I. Dünya Savaşı’nda Karadeniz ve Kafkasya Askeri, Siyasi ve Sosyal Gelişmeler, (Ed. Okur, M. & Güneş, B. & Köksal, Ü.). (ss. 391-423). Karadeniz Teknik Üniversitesi Yayınları.
  82. Ayhan, A. (1990). İzmir’in işgali sırasında Balıkesir, Milli Mücadele’de Balıkesir, (ss.31-51). Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı.
  83. Çavdar, N. & Çelik, Ü. (2024). I. Dünya Savaşı sonunda Samsun ve civarında asayiş sorunu ve silah kaçakçılığı, Prof. Dr. Fahri Sakal Armağanı, (Ed. Ünlü, M. & Taş, D.). (ss.189-214). Berikan Yayınevi.
  84. İnce, Erdoğan, D. (2021). Milli Mücadele döneminde Aydın Sancağı’nda asayiş sorunları üzerine analiz, Asayişten Cepheye: Milli Mücadele’de Jandarma, (Ed. Demircioğlu, İ. H. & Yiğit, Y. & Özcan, A. & Demircioğlu, E.). (ss.75-93). Berikan Yayınevi.
  85. Namal, Y. & Yaman, M.S. (2024). Millî Mücadele döneminde Bartın kazasında asayiş sorunu, Millî Mücadele’nin Yerel Tarihi 1918-1923, (Ed. Göleç, M. & Şerefoğlu, Z.K. & Danış, İ.). (ss.543-560). TÜBA-Türkiye Bilimler Akademisi.
  86. Akça, B. (2020). Milli Mücadele Dönemi’nde Menteşe sancağında emniyet ve asayiş sorunu, Belgi Dergisi, (20) Yaz II, 2393-2407. https://dergipark.org.tr/tr/pub/belgi/issue/56166/713619.
  87. Aktaş, E. & Yaşar, H. (2017). Ordu Kazası’nda asayiş sorunları (19. yüzyılın sonu-20. yüzyılın başı), OTAM Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi, (41), 1-24. https://dergipark.org.tr/tr/pub/otam/article/1058670.
  88. Candeğer, Ü. (2019). Iğdır’da asayiş sorunları (1923-1931), I. Uluslararası 20. Yüzyılın İlk Yarısında Türk-Ermeni İlişkileri Sempozyumu (16-18 Ekim 2019), Iğdır, 1204-1216. https://www.academia.edu/41481735/I%C4%9Fd%C4%B1rda_Asayi%C5%9F_Sorunlar%C4%B1_1923_1931_.
  89. Çankaya, Ö. (2019). Millî Mücadele döneminde asker firarileri, Cumhuriyet Tarihi Araştırmaları Dergisi, (29), 175-203. https://library.dogus.edu.tr/mvt/pdf.php.
  90. Gülmez, N. (2018). Bodrum, Muğla ve çevresinde asayiş durumu (1918-1920), Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, (XVIII) Özel Sayı, 341-373. https://dergipark.org.tr/tr/pub/cttad/issue/41634/503306.
  91. Taşcan, A. (2021). 1876 yılında Edirne Vilayeti’ndeki asayiş problemleri (826 numaralı ayniyat defteri verilerine göre), Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,19(1), 179-193. https://dergipark.org.tr/tr/pub/cbayarsos/issue/60899/747612.
  92. Sunay, S. (2021). Mülki ve askerî görevlilerin raporlarına göre Yunan işgali altında Balıkesir (1920-1922), Yakın Dönem Türkiye Araştırmaları Dergisi, (39), 1-37. https://dergipark.org.tr/tr/pub/iuydta/issue/63206/842417.
  93. Yetim, F. (2011). Milli Mücadele döneminde isyanların gölgesinde Düzce ve çevresinde asayiş sorunları, Cumhuriyet Tarihi Araştırmaları Dergisi, (13), 54-69. https://ctad.hacettepe.edu.tr/eng/7_13.shtml.
  94. Çelebi, E. (2023). Men-i Müskirat Kanunu’nun kabulü ve uygulanması: Kastamonu örneği (1920-1923). (YÖK Tez Merkezi, Yüksek Lisans). Yüzüncü Yıl Üniversitesi.
  95. Özer, F. (1998). Milli Mücadele’de Balıkesir. (YÖK Tez Merkezi, Doktora). İstanbul Üniversitesi.
  96. Öztop, F. (2014). II. Meşrutiyet döneminde Aydın vilayetinde sosyal yapı ve adli vaziyet (1928-1916). (YÖK Tez Merkezi, Doktora). Selçuk Üniversitesi.
  97. https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/balikesir/kulturatlasi/dugun-adetleri 22.04.2025.
  98. https://antropoloji.net/index.php?option=com_content&view=article&id=135:turkiyede-kiz-kacirma-olgusu&catid=81&Itemid=476&cookie_defdcc5834b46c97e1ab8ebd6cdaa72d=accepted 1.03.2025.
  99. Candeğer, Ü. (2019). Iğdır’da asayiş sorunları (1923-1931), I. Uluslararası 20. Yüzyılın İlk Yarısında Türk-Ermeni İlişkileri Sempozyumu (16-18 Ekim 2019), Iğdır, 1204-1216. https://www.academia.edu/41481735/I%C4%9Fd%C4%B1rda_Asayi%C5%9F_Sorunlar%C4%B1_1923_1931_.
  100. Taşcan, A. (2021). 1876 yılında Edirne Vilayeti’ndeki asayiş problemleri (826 numaralı ayniyat defteri verilerine göre), Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,19(1), 179-193. https://dergipark.org.tr/tr/pub/cbayarsos/issue/60899/747612.
  101. Sunay, S. (2021). Mülki ve askerî görevlilerin raporlarına göre Yunan işgali altında Balıkesir (1920-1922), Yakın Dönem Türkiye Araştırmaları Dergisi, (39), 1-37. https://dergipark.org.tr/tr/pub/iuydta/issue/63206/842417.