Journals / Sosyoloji Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 29 Sayı: 2

Türkiye'de Üniversitelere Güvenin İtici Gücü Olarak Siyasal Kurumlara Güven

Hande Eslen-Ziya(Stavanger Üniversitesi)0000-0001-7113-6771
Haktan Ural(ANKARA ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-6991-8037
Pages
48–65
Publication Date
2026-10-27
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu doğrultuda, rekabetçi otoriter bağlamlarda güven, kutuplaşma ve yükseköğretimin kamusal rolüne ilişkin süregelen tartışmalara katkı sağlanmaktadır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Üniversitelere duyulan güven, yalnızca yükseköğretime yönelik tutumları değil, aynı zamanda kurumsal güven ve siyasi yönelimin daha geniş örüntülerini de yansıtmaktadır.
📊
Key Findings & Data:Siyasi kurumların tartışmalı ya da kutuplaşmış olduğu ülkelerde, üniversitelere yönelik kamusal tutumlar adalet sistemi, hükümet ve seçimlere ilişkin algılarla iç içe geçebilmektedir.
💡
Conclusion & Impact:Bu doğrultuda, rekabetçi otoriter bağlamlarda güven, kutuplaşma ve yükseköğretimin kamusal rolüne ilişkin süregelen tartışmalara katkı sağlanmaktadır.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:üniversiteler · rekabetçi otoriterlik · güven

Özet

Üniversitelere duyulan güven, yalnızca yükseköğretime yönelik tutumları değil, aynı zamanda kurumsal güven ve siyasi yönelimin daha geniş örüntülerini de yansıtmaktadır. Siyasi kurumların tartışmalı ya da kutuplaşmış olduğu ülkelerde, üniversitelere yönelik kamusal tutumlar adalet sistemi, hükümet ve seçimlere ilişkin algılarla iç içe geçebilmektedir. Bu makale, Türkiye'deki Dünya Değerler Araştırması'nın 7. Dalgası'ndan elde edilen verilerin çok değişkenli bir modelleme ile analizine dayanarak, üniversitelere duyulan güvenin sosyoekonomik faktörler ve, özellikle, siyasi kurumlara duyulan güven tarafından nasıl biçimlendirildiğini incelemektedir. Türkiye'de üniversitelere yönelik kamusal güven genel düzeyde görece yüksek kalmakla birlikte, daha derinlemesine bir analiz farklılaşma örüntülerini açığa çıkarmaktadır. Bulgular, siyasi kurumlara duyulan güvenin üniversitelere olan güvenin en güçlü yordayıcısı olduğunu ortaya koymaktadır. Tamamlayıcı olarak uygulanan çoklu uyum analizi, kurumsal güvenin aynı zamanda parti tercihlerine göre yapılandığını göstermektedir. Siyasi bağlılıkların kamusal kurumlara yönelik genel tutumları nasıl biçimlendirdiğini gözler önüne sermektedir. Bu çalışma, üniversitelerin siyasi açıdan tarafsız alanlar olduğu varsayımını sorgulamak yerine, söz konusu kurumların daha geniş kurumsal meşruiyet perspektifleri aracılığıyla nasıl algılandığını ön plana çıkarmaktadır. Bu doğrultuda, rekabetçi otoriter bağlamlarda güven, kutuplaşma ve yükseköğretimin kamusal rolüne ilişkin süregelen tartışmalara katkı sağlanmaktadır.

🔖

Cite This Article

Eslen-Ziya, H., Ural, H. (2026). Türkiye'de Üniversitelere Güvenin İtici Gücü Olarak Siyasal Kurumlara Güven. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, Cilt: 29 Sayı: 2, 48–65. https://doi.org/10.18490/sosars.1960717

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (33)

  1. Alemdaroğlu, A. (2022). The University in the Making of Authoritarian Turkey. European Journal of Turkish Studies, 34.
  2. Aydın, A., & Cenker, C. I. (2012). Public confidence in government: empirical implications from a developing democracy. International Political Science Review, 33(2), 230-250.
  3. Bieber, F. (2018). Patterns of competitive authoritarianism in the Western Balkans. East European Politics, 34(3), 337–354. https://doi.org/10.1080/21599165.2018.1490272
  4. Çarkoğlu, A. (2023). Last of us: illiberal science policies and erosion of academia in Turkey. Feminist Media Studies, 1–5. https://doi.org/10.1080/14680777.2023.2279926
  5. Castaldo, A. (2020). Back to Competitive Authoritarianism? Democratic Backsliding in Vučić's Serbia. Europe-Asia Studies, 72(10), 1617–1638. https://doi.org/10.1080/09668136.2020.1817860
  6. Cinar, K. ve Kose, T. (2025). Populism Versus Science in Competitive Authoritarian Regimes. International Journal of Public Opinion Research, 37(1). https://doi.org/10.1093/ijpor/edae063
  7. Cinar, K., & Kose, T. (2020). Political trust in nonconsolidated democracies: The Turkish case in comparative perspective. Political Science Quarterly, 135(3), 467-497.
  8. Donno, D. (2013). Elections and Democratization in Authoritarian Regimes. American Journal of Political Science, 57(3), 703–716. https://doi.org/10.1111/ajps.12013
  9. Ecevit, Y. A. (2016). Turkey's Judicial Reforms and the Evolution of Public Confidence in the Legal System. C. Erisen ve P. Kubicek (Ed.), Democratic Consolidation in Turkey: Micro and Macro Challenges içinde (ss. 65–88). Routledge.
  10. Erişen, C. (2018). Political Behavior and the Emotional Citizen: Participation and Reaction in Turkey. Londra: Palgrave Macmillan.
  11. Ersoy, D. ve Karakoç, J. (2021). Political science in the age of populism: perspectives from Turkey. European Political Science, 20(1), 204–217. https://doi.org/10.1057/s41304-020-00310-w
  12. Esen, B. ve Gumuscu, S. (2016). Rising competitive authoritarianism in Turkey. Third World Quarterly, 37(9), 1581–1606. https://doi.org/10.1080/01436597.2015.1135732
  13. Esen, B. ve Gumuscu, S. (2018). Building a Competitive Authoritarian Regime: State–Business Relations in the AKP's Turkey. Journal of Balkan and Near Eastern Studies, 20(4), 349–372. https://doi.org/10.1080/19448953.2018.1385924
  14. Esen, B., Gümüşçü, Ş. ve Yavuzyılmaz, H. (2024). Türkiye'nin Yeni Rejimi: Rekabetçi Otoriterlik. İstanbul: İletişim.
  15. Giersdorf, S. ve Croissant, A. (2011). Civil Society and Competitive Authoritarianism in Malaysia. Journal of Civil Society, 7(1), 1–21. https://doi.org/10.1080/17448689.2011.553401
  16. Giorgi, A. ve Eslen-Ziya, H. (2025). Contestation of Science, Post-truth Regimes and Emotions: A Review. A. Fage-Butler, L. Ledderer ve K. H. Nielsen (Ed.), Science Communication and Trust içinde (ss. 63–82). Singapur: Springer Nature.
  17. Glasius, M. (2018). What authoritarianism is … and is not: a practice perspective. International Affairs, 94(3), 515–533. https://doi.org/10.1093/ia/iiy060
  18. Haerpfer, C., Inglehart, R., Moreno, A., Welzel, C., Kizilova, K., Diez-Medrano, J.,. Puanen, B. (2022). World Values Survey: Round Seven – Country-Pooled Datafile.
  19. Kubicek, P. (2016). Majoritarian democracy in Turkey: causes and consequences. C. Erisen ve P. Kubicek (Ed.), Democratic Consolidation in Turkey içinde (ss. 135–155). Routledge.
  20. Levitsky, S. ve Way, L. (2020). The New Competitive Authoritarianism. Journal of Democracy, 31(1), 51–65.
  21. Levitsky, S. ve Way, L. A. (2010). Competitive Authoritarianism: Hybrid Regimes after the Cold War. Cambridge: Cambridge University Press.
  22. Norris, P. (2011). Democratic deficit: Critical citizens revisited. Cambridge University Press.
  23. Norris, P. (1999). Critical Citizens – Global Support for Democratic Governance. New York: Oxford University Press.
  24. Özbudun, E. (2015). Turkey's Judiciary and the Drift Toward Competitive Authoritarianism. The International Spectator, 50(2), 42–55. https://doi.org/10.1080/03932729.2015.1020651
  25. Pehlivanli, E. ve Eslen-Ziya, H. (2024). Conceptualizing academic sustainability. Feminist Media Studies, 24(5), 1225–1229. https://doi.org/10.1080/14680777.2023.2280902
  26. Pehlivanli, E. ve Eslen-Ziya, H. (2025). Turkish Gender Studies' Scholars: Balancing Academic and Emotional Turbulence. Social Politics: International Studies in Gender, State & Society, 32(3), 637–660. https://doi.org/10.1093/sp/jxae028
  27. Tekerek, M. (2023). Taşra Üniversiteleri: AK Parti'nin Arka Kampüsü. İstanbul: İletişim.
  28. Unal, D. (2025). Populists' struggle for epistemic hegemony and anti-gender attacks on higher education in authoritarian contexts: the case of Turkey. British Journal of Middle Eastern Studies, 52(3), 707–726. https://doi.org/10.1080/13530194.2024.2331701
  29. Vladisavljević, N. (2016). Competitive authoritarianism and popular protest: Evidence from Serbia under Milošević. International Political Science Review, 37(1), 36–50. https://doi.org/10.1177/0192512114535450
  30. Wodak, R. (2015). The politics of fear: What right-wing populist discourses mean. Sage.
  31. Yanatma, S. (2021). Advertising and Media Capture in Turkey: How Does the State Emerge as the Largest Advertiser with the Rise of Competitive Authoritarianism? The International Journal of Press/Politics, 26(4), 797–821. https://doi.org/10.1177/19401612211018610
  32. Yıldırım, K., Baruh, L. ve Çarkoğlu, A. (2020). Dynamics of Campaign Reporting and Press-Party Parallelism: Rise of Competitive Authoritarianism and the Media System in Turkey. Political Communication, 38(3), 326–349. https://doi.org/10.1080/10584609.2020.1765913
  33. Haerpfer, C., Inglehart, R., Moreno, A., Welzel, C., Kizilova, K., Diez-Medrano, J.,. Puanen, B. (2022). World Values Survey: Round Seven – Country-Pooled Datafile.