AI Summary & Key Takeaways
AI InsightBesides, it has been also emphasized that it would not be correct to consider these companies, named mixed companies, as shariah-compliant and that efforts should be made to develop a system free from interest and haram trade in this area.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
The provision of financial services through technology is defined as fintech. In this respect, there are many fintech institutions. One of these fintech institutions is crowdfunding. This model has become especially widespread worldwide since the 2008 global economic crisis. The basic idea behind crowdfunding is that entrepreneurs who cannot access large credit facilities and their innovative ideas can be funded by investments made by a small but large group of investors. Crowdfunding is an innovative financial model that enables entrepreneurs to request funds from investors through a platform that facilitates crowdfunding. Crowdfunding is primarily implemented in four different styles worldwide: donation-based, reward-based, debt-based, and equity-based. In donation-based crowdfunding, investors fund entrepreneurs' projects without expecting financial returns. In the reward-based model, entrepreneurs promise investors various rewards in exchange for their investments. In the debt-based model, investors fund entrepreneurs with the aim of earning interest income and in the equity-based model, investors get stock from the startup company in exchange for funding the entrepreneurs' projects. In addition to its conventional application, similar to the banking sector, there is an alternative model that claims to operate in accordance with Islamic finance and describes itself as shariah-compliant. It has been determined that there are some standards that are based on the “shariah-compliant” application of crowdfunding. Accordingly, it is important to determine what is meant by the term “shariah-compliant” and on which fiqh principles shariah standards are based. In our research, a sample shariah screening form designed for use by shariah-compliant crowdfunding platforms based in Malaysia was selected, and the ratios accepted as criteria therein were compared with shariah standards in other Islamic indices. It has been found that these criteria, referred to as shariah screening standards, were constructed with a similar perspective to the shariah standards in Islamic indices, which are considered fundamental in the shariah screening of stocks. It has been realized that companies set threshold values for non-shariah compliant income and interest-bearing transactions in their business and activities based on necessity(zarurah), and companies below these threshold values are considered shariah-compliant. The fiqh analysis conducted in the context of this study determined that there is no real necessity that would justify permitting non-shariah compliant activities and that the determined threshold values are not based on strong fiqh evidence. Besides, it has been also emphasized that it would not be correct to consider these companies, named mixed companies, as shariah-compliant and that efforts should be made to develop a system free from interest and haram trade in this area.
Özet
Kitle fonlaması, girişimcilerin, kitle fonlamasına aracılık eden bir platform aracılığıyla yatırımcılardan fon talep etmelerine olanak sağlayan yenilikçi bir finansman modelidir. Finansal hizmetlerin sunulmasında teknolojinin kullanılması şeklinde tanımlanan fintek kuruluşları arasında yer alan kitle fonlaması finansman sistemi işlemlerin sadeliği, teknolojik altyapı ile hızlı iletişimin sağlanması, çok sayıda yatırımcının yapacağı küçük yatırımlarla büyük fonların toplanabilmesine olanak sağlaması gibi imkânlarla temayüz etmektedir. Özellikle 2008 küresel ekonomik krizinden sonra bankaların kredi şartlarını sıkılaştırmasının da bir neticesi olarak finansman arayışındaki insanların kendisine başvurduğu alternatif bir finans kuruluşu olmuştur. Bağış, ödül, borçlanma ve paya dayalı olmak üzere dört farklı tarzda icra edilebilen kitle fonlamasının konvansiyonel ve şer‘î uyumlu uygulama biçimleri mevcuttur. Konvansiyonel platformlar kitle fonlaması sürecini şer‘î bir referansla yürütmemektedir. Şer‘î uyumlu platformlar ise kendilerini konvansiyonel platformlardan ayırmak üzere bu isimlendirmeyi kullanmakta ve kitle fonlaması faaliyetlerini şer‘î uyum içerisinde yürüttüklerini ifade etmektedir. Hâlihazırda ülkemizde şer‘î uyumlu platform bulunmamakla birlikte birçok Müslüman ülkede aktif bir şekilde faaliyet yürüten şer‘î uyumlu platformlar bulunmaktadır. Bu platformlar incelendiğinde kitle fonlamasının “şer‘î uyumlu” yürütülmesinde esas alınan birtakım şer‘î uyum standartlarının var olduğu saptanmıştır. Bu bağlamda şer‘î uyumlu tamlamasının karşılık geldiği mana ve şer‘î standartlarının hangi fıkhî temeller üzerine bina edildiğinin tespiti önem arz etmektedir. Çalışmada Malezya merkezli paya ve borçlanmaya dayalı şer‘î uyumlu kitle fonlaması platformlarının faydalanması için oluşturulmuş şer‘î tarama formu örnek seçilerek içerisinde kıstas kabul edilen oranlar ve bu oranların gerekçeleri fıkhî açıdan derinlemesine tahlil edilmiştir. Şer‘î tarama formunda ifade edilen şer‘î uyum standartlarının, hisse senetlerinin şer‘î olarak izlenmesinde esas kabul edilen İslâmî endekslerdeki şer‘î standartlar ile benzer fıkhî öncüller üzerine bina edildiği tespit edilmiştir. Ana faaliyet alanı meşrû olmakla birlikte birtakım yan faaliyetlerinde gayri meşrû faaliyeti bulunan şirketlerin karma şirket(mixed company) olarak adlandırıldığı ve söz konusu standartların karma şirketlerin şer‘î uyumlu nitelenip nitelenmemesinde belirleyici olduğu anlaşılmıştır. Şirketlerin iş ve faaliyetlerindeki gayri meşrû gelirler ve faizli işlemlere zaruret kapsamında değerlendirdikleri eşik değerler koyulduğu ve bu eşik değerlerin altında kalan şirketlerin şer‘î uyumlu kabul edildiği anlaşılmıştır. Bu uygulamanın ortaya çıkmasında şirketlerin günümüz piyasa koşulları ve değişen dünya düzeni sebebi ile birtakım gayri meşrû faaliyetlere zaruret derecesinde başvurmak durumunda kaldığı tezinin bulunduğu fark edilmiştir. Çalışma kapsamında yapılan fıkhî tahlilde gayri meşrû faaliyetlere ruhsat tanınacak hakikî bir zaruret halinin olmadığı ve belirlenen eşik değerlerin sağlam fıkhî delillere dayanmadığı kanaati hâsıl olmuştur. Ayrıca standartlarda belirlenen eşik değerlerin altında kalan gayri meşrû gelir ve faizli işlemlere sahip karma şirketlerin şer‘î uyumlu olarak kabul edilmesinin doğru olmayacağı belirtilmiştir. Oranı az da olsa faizli işlem ve haram ticaretin olmadığı bir kitle fonlaması sistemi oluşturulması için çaba gösterilmesi gerektiği vurgulanmıştır.