Journals / Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature / 2026 / Cilt: 8 Sayı: 3

YUNUS KÂZIM KÖNİ’NİN HİKÂYELERİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

Batuhan Erdoğan(İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-4948-5435
Pages
1892–1905
Publication Date
2022-07-31
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu çalışmada yazarın biyografisine yer verilmiş, yazarın süreli yayınlardaki yazılarından hareketle dil ve edebiyat hakkındaki görüşleri ve Bir Kadının Jurnalından adlı kitabındaki hikâyeleri üzerinde durulmuştur.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Yunus Kâzım Köni (1903-1957), yurdun çeşitli bölgelerinde felsefe ve edebiyat öğretmenliği yapmış bir eğitimci; il millî eğitim müdürlüğü, Talim ve Terbiye Kurulu üyeliği, İlköğretim Genel Müdürlüğü gibi görevlerde bulunmuş bir bürokrattır.
📊
Key Findings & Data:Darülfünunun felsefe bölümünden mezun olan Köni’nin felsefe ve eğitim psikolojisi alanında yaptığı çevirilerin yanında, Ufuk Çizgisi (1940) adlı bir şiir ve Bir Kadının Jurnalından (1949) adlı bir hikâye kitabı vardır.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışmada yazarın biyografisine yer verilmiş, yazarın süreli yayınlardaki yazılarından hareketle dil ve edebiyat hakkındaki görüşleri ve Bir Kadının Jurnalından adlı kitabındaki hikâyeleri üzerinde durulmuştur.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Yunus Kâzım Köni · Bir Kadının Jurnalından · hikâye

Özet

Yunus Kâzım Köni (1903-1957), yurdun çeşitli bölgelerinde felsefe ve edebiyat öğretmenliği yapmış bir eğitimci; il millî eğitim müdürlüğü, Talim ve Terbiye Kurulu üyeliği, İlköğretim Genel Müdürlüğü gibi görevlerde bulunmuş bir bürokrattır. Darülfünunun felsefe bölümünden mezun olan Köni’nin felsefe ve eğitim psikolojisi alanında yaptığı çevirilerin yanında, Ufuk Çizgisi (1940) adlı bir şiir ve Bir Kadının Jurnalından (1949) adlı bir hikâye kitabı vardır. Vakit, Kurun, Yeni Gazete gibi gazetelerde; Ülkü, Yücel, Tercüme, Servet-i Fünun Uyanış ve Yeni Adam gibi devrin öne çıkan periyodiklerinde fikir ve sanat yazıları yazar. Eserleri ve süreli yayınlarla olan ilişkisine rağmen Yunus Kâzım Köni, edebiyat tarihlerinde kendine yer bulamamış bir sanatçıdır. Daha önceki çalışmalarda Köni’nin şiirleri ve arkadaşı Ahmet Hamdi Tanpınar ile mektuplaşmaları incelenmiş, ancak hikâyeleri üzerine henüz bir inceleme yapılmamıştır. Yunus Kâzım Köni’ye göre hikâye türünün güzellik ölçütü, işlenen konunun orijinalliğidir. Bu açıdan Köni, nasıl anlattığından çok neyi anlattığına önem veren bir hikâyecidir. Yazar, bir kısmı süreli yayınlarda yayımlanan dokuz hikâyesini, 1949 yılında Bir Kadının Jurnalından adlı kitabında toplar. Olay hikâyesi türünde olan bu metinlerde işlenen temalar ölüm, iletişimsizlik ve bireyin yakın çevresine yabancılaşmasıdır. Bu çalışmada yazarın biyografisine yer verilmiş, yazarın süreli yayınlardaki yazılarından hareketle dil ve edebiyat hakkındaki görüşleri ve Bir Kadının Jurnalından adlı kitabındaki hikâyeleri üzerinde durulmuştur.

🔖

Cite This Article

Erdoğan, B. (2022). YUNUS KÂZIM KÖNİ’NİN HİKÂYELERİ ÜZERİNE BİR İNCELEME. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, Cilt: 8 Sayı: 3, 1892–1905. https://doi.org/10.20322/littera.1086312

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (25)

  1. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi [BCA] 1942: 30.11.1.0/157.31.2.
  2. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi [BCA] 1946: 30.11.1.0/186.35.2.
  3. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi [BCA] 1946: 30.11.1.0/187.36.18.
  4. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi [BCA] 1946: 30.11.1.0/187.40.6.
  5. Binbaşıoğlu, Cavit (1995). Türkiye’de Eğitim Bilimleri Tarihi. İstanbul: Millî Eğitim Basımevi.
  6. Birsel, Salâh (2014). Kahveler Kitabı. İstanbul: Sel Yay.
  7. Çakır, Serpil (2009). “Şirin Tekeli: Siyaset Biliminde Yeni Bir Soluk…”. İ.Ü. Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi (40): 109-118.
  8. Dirin, İlyas (2009). “Kültür-Sanat-Edebiyat-Tiyatro-Musiki ve Folklor Dergileri (1929-1990)”. Yeni Türk Edebiyatı Araştırmaları Dergisi (1): 223-283.
  9. Eagleton, Terry (2017). Edebiyat Olayı. çev. Başak Yüce. İstanbul: Sel Yay.
  10. Gariper, Cafer ve Bayraktar, Yasemin (2020). “Unutulmuş Bir Şiir Emekçisi: Yunus Kâzım Köni”. ECLSS İnternational Online Conference Economics & Social Sciences Kielce POLAND Proceedings Book: 299-308.
  11. Gezgin, Hakkı Süha (2013). Edebî Portreler. haz. Beşir Ayvazoğlu. İstanbul: Kapı Yay.
  12. Köni, Yunus Kâzım (1939). “Bir Şiir ve İki Manzume”. Yeni Adam (245): 12-13.
  13. Köni, Yunus Kâzım (1940). “Tercüme Bürosu”. Yeni Adam (273): 6-19.
  14. Köni, Yunus Kâzım (1942a). “Edebî Oluşlar”. Yeni Adam (389): 6-11.
  15. Köni, Yunus Kâzım (1942b). “Edebî Oluşlar”. Yeni Adam (393): 6-7.
  16. Köni, Yunus Kâzım (1942c). “Edebî Oluşlar”. Yeni Adam (396): 6-7.
  17. Köni, Yunus Kâzım (1942d). “Edebî Oluşlar”. Yeni Adam (392): 6-7.
  18. Köni, Yunus Kâzım (1949). Bir Kadının Jurnalından. Ankara: Yeni Cezaevi Matbaası.
  19. Özdemir, Esen (2016). “Şirin Tekeli ile Söyleşi: Karı Kuvvetlerinden Feminist Harekete”. https://www.5harfliler.com/sirin-tekeli-ile-soylesi-kari-kuvvetlerinden-feminist-harekete/ [erişim tarihi: 25.02.2022].
  20. Şahin, İbrahim (2017). “Tanpınar’ın Yunus Kâzım Köni’ye Gönderilmemiş Mektubu”. Türk Dili (781): 22-28.
  21. Tanpınar, Ahmet Hamdi (1987). Aydaki Kadın. İstanbul: Adam Yay.
  22. Tanpınar, Ahmet Hamdi (1997). Tanpınar’dan Hasan Âli Yücel’e Mektuplar. haz. Canan Yücel Eronat. İstanbul: Yapı Kredi Yay.
  23. Tanpınar, Ahmet Hamdi (1998). Edebiyat Üzerine Makaleler. İstanbul: Dergâh Yay.
  24. Tanpınar, Ahmet Hamdi (2008). Günlüklerin Işığında Tanpınar’la Başbaşa. haz. İnci Enginün ve Zeynep Kerman. İstanbul: Dergâh.
  25. Yunus Kâzım (1930, 1 Ağustos). “Avrupa mektupları”. Vakit: 6.