AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThe findings reveal that phonemes such as /Ɵ/, /Ɨ̌/, and /q/, which are absent from or only marginally present in Turkish, are still preserved in the Polatlı variety of Crimean Tatar.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
This study examines phonological interference in the Crimean Tatar variety spoken in Polatlı and its surrounding villages within the framework of dialect contact. Since the eighteenth century, Crimean Tatars have settled in Anatolia, creating an environment of intensive and continuous contact between Crimean Tatar, a member of the Kipchak branch of Turkic languages, and Turkish, which belongs to the Oghuz branch. The data of the study consist of natural speech recordings collected in 2017 from Crimean Tatar speakers living in Polatlı and nearby villages. The recordings were transcribed, and speech samples displaying bidialectal features were analyzed in detail. During the analysis, phonological units specific to Crimean Tatar were compared with their counterparts in Turkish, and sounds absent from Standard Turkish were represented using the International Phonetic Alphabet (IPA). The findings reveal that phonemes such as /Ɵ/, /Ɨ̌/, and /q/, which are absent from or only marginally present in Turkish, are still preserved in the Polatlı variety of Crimean Tatar. These phonemes were found not only in Crimean Tatar lexical items but also in words of Turkish origin. Furthermore, alternations between the phonological pairs /ö/~/Ɵ/, /i/~/Ɨ̌/, and /k/~/q/ were observed within the speech of the same speakers. The results indicate that Crimean Tatars in Polatlı and its surrounding areas maintain a bidialectal speech practice in which elements of both Turkish and Crimean Tatar coexist. This suggests that Crimean Tatar has not disappeared in the face of Turkish influence; rather, it continues to exist by preserving certain distinctive phonological features and undergoing restructuring through dialect contact.
Özet
Bu çalışmada, lehçeler arası temas bağlamında Polatlı ve çevresinde konuşulan Kırım Tatar Türkçesinde görülen ses bilgisel girişimler incelenmiştir. Kırım Tatar Türkleri, 18. yüzyıldan itibaren Anadolu’ya yerleşmiş ve bu süreçte Kıpçak grubuna ait Kırım Tatar Türkçesi ile Oğuz grubuna ait Türkiye Türkçesi arasında yoğun bir temas ortamı oluşmuştur. Çalışmanın verileri, 2017 yılında Polatlı ve çevre köylerde yaşayan Kırım Tatar Türkü konuşurlardan derlenen doğal konuşma kayıtlarından elde edilmiştir. Ses kayıtları yazıya aktarılmış ve iki lehçeli konuşma özellikleri gösteren örnekler ayrıntılı biçimde çözümlenmiştir. İncelemede, Kırım Tatar Türkçesine özgü ses birimleri ile Türkiye Türkçesindeki karşılıkları karşılaştırılmış, ölçünlü Türkiye Türkçesinde bulunmayan sesler Uluslararası Fonetik Alfabe kullanılarak gösterilmiştir. Araştırma sonucunda, Polatlı Kırım Tatar Türkçesinde /Ɵ/, /Ɨ̌/ ve /q/ gibi Türkiye Türkçesinde bulunmayan ya da sınırlı kullanım alanına sahip fonemlerin korunduğu belirlenmiştir. Bu seslerin yalnızca Kırım Tatar Türkçesi kökenli söz varlığında değil, Türkiye Türkçesi kökenli sözcüklerde de kullanıldığı tespit edilmiştir. Ayrıca aynı konuşur tarafından üretilen sözcelerde /ö/~/Ɵ/, /i/~/Ɨ̌/ ve /k/~/q/ karşıtlıklarının birbirinin yerine kullanılabildiği görülmüştür. Bulgular, Polatlı ve çevresindeki Kırım Tatar Türklerinin iki lehçeli bir konuşma pratiğine sahip olduğunu göstermektedir. Bu durum, Kırım Tatar Türkçesinin Türkiye Türkçesi karşısında tamamen ortadan kalkmadığını, bazı özgün ses özelliklerini koruyarak lehçeler arası temasın etkisiyle yeniden biçimlendiğini ortaya koymaktadır.