Journals / Milli Kültür Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 7 Sayı: 1

HATİB ET-TEBRİZİ – KADİM DOĞU'NUN TEBRİZ MUCİZESİ

Ülker Memmedova(Azerbaycan Milli İlimler Akademisi Nizami Gencevi onuruna Edebiyat Enstitüsü)0000-0001-8998-4904
Pages
144–150
Publication Date
2023-06-27
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Makale, Ebu Tammam’ın “Şerhu Divani’l-Hamase” eserinin içeriğini, yorumcularını ve Hatib et-Tebrizi’nin hizmetlerini göstermektedir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Azerbaycan’ın kadim şehirlerinden biri olan Tebriz her zaman güzelliği, maddi ve manevi zenginliği ile meşhur olmuştur.
📊
Key Findings & Data:Bu şehrin doğası ve mimarisi Orta Çağ seyyahlarının ve coğrafyacılarının ilgisini çekmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Makale, Ebu Tammam’ın “Şerhu Divani’l-Hamase” eserinin içeriğini, yorumcularını ve Hatib et-Tebrizi’nin hizmetlerini göstermektedir.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Azerbaycan · Doğu · Tebriz

Özet

Azerbaycan’ın kadim şehirlerinden biri olan Tebriz her zaman güzelliği, maddi ve manevi zenginliği ile meşhur olmuştur. Bu şehrin doğası ve mimarisi Orta Çağ seyyahlarının ve coğrafyacılarının ilgisini çekmiştir. Tebriz şehri ve bu şehrin önde gelen şahsiyetleri hakkında onlarca Orta Çağ kaynağı bilgi içermektedir. Yazıda kaynaklara dayanılarak Tebriz şehri ve bu şehrin XI. Yüzyılda yaşamış önde gelen şahsiyetleri hakkında bilgi verilmiştir. Bu seçkin şahsiyetler arasında Hatib et-Tebrizi eşsiz bir zirvede duruyor. Ayrı ayrı kaynaklarda onun şiirlerine raslanılsa da o alim gibi daha çok bilinir. Alimin Doğu kültüründe en büyük hizmeti, kadim şiirden oluşmuş antolojilere ve şairlerin şiirlerine yazdığı yorumlardır. “Şerhu Divani Ebi Temmam”, “Şerhu Divani’l-Mütenebbi”, “Şerhu Sakti’z-zend”, “Şerhu’l-kasaidi’l-aşr”, “Şerhu İhtiyarati’l-Mufaddal” Hatib et-Tebrizi’nin meşhur eserleridir. “Şerhu Divani’l-Hamase”nin alimin yaratıcılığında özel bir yeri vardır. Bu eser üzerine onlarca filolog yorum yapsa da Hatib et-Tebrizi’nin yorumu üslubu acısından seçilmiş ve araştırmalarda sıklıkla müracaat olunmuştur. Makale, Ebu Tammam’ın “Şerhu Divani’l-Hamase” eserinin içeriğini, yorumcularını ve Hatib et-Tebrizi’nin hizmetlerini göstermektedir.

🔖

Cite This Article

Memmedova, Ü. (2023). HATİB ET-TEBRİZİ – KADİM DOĞU'NUN TEBRİZ MUCİZESİ. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, Cilt: 7 Sayı: 1, 144–150. https://doi.org/10.55774/mikad.1298939

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (18)

  1. Allahverdiyev, Q. (2004). XI əsr Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığı məsələləri (Xətib Təbrizinin “Şərh əl-Həmasə” kitabı əsasında). Bakı: Şam nəşriyyatı
  2. El-Baharzi (1993). Dumyat’l-kasr va usratu ehli’l-asr. C.1, Beyrut: Darü’l-ceyl
  3. Əl-Bakuvi, Əbdürrəşid (1992). “Abidələrin” xülaləsi və qüdrətli hökmdarın möcüzələri. Bakı: Şur nəşriyyatı
  4. Əzizov, E. (2004). IX əsr ərəb poeziyasında xürrəmilər hərəkatının əksi. Bakı: Bakı Universiteti nəşriyyatı
  5. El-Hamevi (1977). Mucemü’l-büldan. C. 2, Beyrut: Dar sadir
  6. İbn Hallikan (1977). Vefeyatü’l-ayan ve enbaü ebnai’z-zaman. C. 6, Beyrut: Dar Sadir İbn Hişam (1990). es-Siretü’n-nebeviyye. C. 2, Beyrut: Darü’l-kitabi’l-arabiyyi
  7. İbn Makula (1993). el-İkmal. C. 1, el-Kahire: Darü’l-kitabi’l-islamiyyi Katib Çelebi. Keşf ü’z-zunun an esami’l-kütüb ve’l-fünun. C. 1, Beyrut-lubnan: Darü ihyai’t-turasi’l-arabiyyi
  8. El-Kifti (1986). İnbahü’r-ruvat ala enbahi’n-nühat. C. 2, el-Kahire-Beyrut: Darü’l-fikri’l-arabiyyi - Muessesetü’l-kutubi’s-sekafiyye
  9. Mahmudov, M. (1983). Ərəbcə yazmış azərbaycanlı şair və ədiblər (VII-XII əsrlər). Bakı: Elm nəşriyyatı
  10. Mahmudov, M. (1972). Xətib Təbrizinin həyat və yaradıcılığı. Bakı: Elm nəşriyyatı
  11. Mahmudov, M. (1982). Piyada. Təbrizdən Şama qədər. Bakı: Elm nəşriyyatı
  12. Es-Safedi (2000). el-Vafi bi’l-vefeyat. C. 10, Beyrut: Darü ihyai’t-turasi’l-arabiyyi
  13. Es-Semani’nin (1980). el-Ensab. C. 3, el-Kahire: Mektebe İbn Teymiyye
  14. Es-Süyuti (1979). Bugyetü’l-vuat fi tabakati’l-lugaviyyin ve’n-nühat. C. 2, Darü’l-fikr
  15. Es-Süyuti (1991). Lübbü’l-Lübab fi tahriri’l-Ensab. C. 2, Beyrut: Darü’l-kutubü’l-ilmiyye
  16. Zakirqızı (Məmmədova), A. (2014). Türk düşüncəsi və türkçülük tarixi haqqında. Bakı: Elm və Təhsil nəşriyyatı
  17. Zakirqızı (Məmmədova), Ü. (2022). Orta əsrlərdə mütəfəkkirlərin həsəd hissi ilə bağlı fikirləri. “Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığı” jurnalı, 2, 37-43
  18. Mahmudov, M. (1982). Piyada. Təbrizdən Şama qədər. Bakı: Elm nəşriyyatı