AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThe findings indicate that the mevlid genre underwent both literary and intellectual transformation over the century.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
This study aims to examine the linguistic, stylistic, and thematic transformation in the mevlid tradition through a comparative analysis of Vesîletü’n-Necât and Mecmaʿu’l-Envâr, both of which belong to the 15th-century mevlid tradition. Mevlids are religious and literary texts that narrate the life and moral qualities of the Prophet Muhammad, while also reflecting the cultural and linguistic features of the period in which they were written. In this study, Süleyman Çelebi’s work is evaluated in terms of its simple language accessible to the عامة public, whereas Za’îfî’s Mecmaʿu’l-Envâr is analyzed with regard to its dense mystical content and varying metrical structures. The research focuses particularly on the differences between the two texts in terms of language use, narrative style, structural organization, and functional features. The findings indicate that the mevlid genre underwent both literary and intellectual transformation over the century. In this context, the study aims to reveal the dynamics of continuity and change within the mevlid tradition in Ottoman literature.
Özet
Bu çalışma, 15. yüzyıl mevlid geleneği içerisinde yer alan Vesîletü’n-Necât ile Mecmaʿu’l-Envâr adlı eserleri karşılaştırmalı bir yaklaşımla ele alarak mevlid türündeki dil, üslup ve tematik dönüşümü incelemeyi amaçlamaktadır. Mevlidler, Hz. Muhammed’in hayatını ve ahlaki özelliklerini anlatan dinî ve edebî metinler olmakla birlikte, yazıldıkları dönemin kültürel ve dilsel özelliklerini de yansıtmaktadır. Çalışmada Süleyman Çelebi’nin eseri sade ve halkın anlayabileceği bir dil yapısı ile değerlendirilirken, Za’îfî’nin Mecmaʿu’l-Envâr adlı eseri daha yoğun tasavvufî içerik ve farklı vezin kullanımlarıyla ele alınmıştır. Araştırmada iki metin arasında özellikle dil kullanımı, anlatım biçimi, muhteva düzeni ve işlevsel özellikler bakımından ortaya çıkan farklılıklar üzerinde durulmuştur. Elde edilen bulgular, mevlid türünün yüzyıl içerisinde hem edebî hem de düşünsel açıdan bir dönüşüm geçirdiğini göstermektedir. Bu bağlamda çalışma, mevlid geleneğinin Osmanlı edebiyatındaki süreklilik ve değişim dinamiklerini ortaya koymayı hedeflemektedir.