Journals / Marife Dini Araştırmalar Dergisi / 2017 / Cilt: 17 - Sayı: 2

An Intellectual Contribution to the Hadith Education in the Ottoman Period Madrasahs: Commentary and Gloss Writing

Osmanlı Dönemi Medreselerinde Hadis Eğitimine Entelektüel Bir Katkı: Şerh ve Hâşiye Yazıcılığı

Pages
257–269
Publication Date
2017-12-31
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

These works, which are the product of an effort to better understanding the basic works in the curriculum, have become materials that improve the quality of the courses.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Basic Islamic Sciences is taught as ulûm al-aliyah in the education of the madrasah.
📊
Key Findings & Data:Based on the law the foundation and some other evidence it was determined which works were used as resources in the education of these sciences.
💡
Conclusion & Impact:These works, which are the product of an effort to better understanding the basic works in the curriculum, have become materials that improve the quality of the courses.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Şerh · Hâşiye · Medrese

Abstract

Basic Islamic Sciences is taught as ulûm al-aliyah in the education of the madrasah. Based on the law the foundation and some other evidence it was determined which works were used as resources in the education of these sciences. However, the studies shows that in the madrasah education which is mostly based on teacher-student relationship, the lesson teacher can use auxiliary resources besides the resources in official documents. In our opinion commentaries and glosses written by teachers are the best examples of the auxiliary resource item. Also these types of copyrights can also be interpreted as the contribution of the education activity to the teacher's scientific productivity. According to the studies about the curriculum hadith education is given with some text books and a few methodological works in madrasah. Despite not being in the curriculum, however, the commentaries and glosses, which were copyrighted by the teachers who had taught hadith, were the most important auxiliary sources of the hadith education in the madrasah. These works, which are the product of an effort to better understanding the basic works in the curriculum, have become materials that improve the quality of the courses.

Özet

Medrese eğitiminde Temel İslam Bilimleri ulûm-ı âliye olarak okutulmuştur. Kanunname, vakfiye ve diğer bazı verilere dayanılarak bu ilimlerin eğitiminde hangi eserlerin kaynak olarak kullanıldığı belirlenmiştir. Ancak araştırmalar, daha çok hoca-talebe ilişkisine dayalı olan medrese eğitiminde, ders hocasının resmî belgelerde yer alan kaynaklar yanında, yardımcı kaynaklar kullanılabileceğini göstermektedir. Bize göre müderrisler tarafından kaleme alınan şerh ve hâşiyeler yardımcı kaynak öğesinin en iyi örnekleridir. Ayrıca bu telif türleri, tedrîs faaliyetinin hocanın ilmî verimliliğine olan katkısı olarak da değerlendirilebilir. Müfredâtlar ile ilgili çalışmaların verilerine göre medreselerde hadis eğitimi bazı metin kitapları ve birkaç usûl eseri ile verilmiştir. Ancak müfredâtta yer almamasına rağmen hadis dersi veren müderrisler tarafından telif edilen şerh ve hâşiyeler, medresedeki hadis eğitiminin en önemli yardımcı kaynakları olmuşlardır. Müfredâttaki temel eserlerin daha iyi anlaşılmasına yönelik bir çabanın ürünü olan bu eserler, derslerin kalitesini artıran birer materyal mahiyetini almışlardır.

🔖

Cite This Article

Engin, S. (2017). An Intellectual Contribution to the Hadith Education in the Ottoman Period Madrasahs: Commentary and Gloss Writing. Marife Dini Araştırmalar Dergisi, Cilt: 17 - Sayı: 2, 257–269. https://ajindex.com/articles/146703

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (17)

  1. Akpınar, Cemil, “Davud Karsî”, TDV İslam Ansiklopedisi, İstanbul 1994, IX, 29-32.
  2. Atay, Hüseyin, Osmanlılarda Yüksek Din Eğitimi Medrese Programları İcâzetnâmeler Islahat Hareketleri, Dergah Yay., İstanbul 1983.
  3. Ayaz, Kadir, “Hadis İlimlerinin Tedrîsatı Açısından Osmanlı Darülhadisleri”, Osmanlı Araştırmaları, XLVII, (2016), s. 39-68.
  4. Baktır, Mustafa, “İbn Melek”, TDV İslam Ansiklopedisi, İstanbul 1999, XX, 175-176.
  5. Baltacı, Cahid, XV- XVI. Yüzyıllarda Osmanlı Medreseleri, İFAV Yay., İstanbul 2005.
  6. Bolay, Süleyman Hayri, Osmanlı Düşünce Dünyası, Akçağ Yay., Ankara 2011.
  7. Benli, Ali, “Trabzoni Mehmed”, TDV İslam Ansiklopedisi, İstanbul 2012, XXLI, 304-305. Dâvud el-Karsî, Şerhu Usûlil’l-hadis li-Dâvûd el-Karsî, nşr. İlyas Kaplan, Şifa Yay., İstanbul 2013.
  8. Gül, Ahmet, Osmanlı Medreselerinde Eğitim ve Öğretim ve Bunlar Arasında Daru’l-Hadîslerin Yeri, Türk Tarih Kurumu, Ankara 1997.
  9. Hızlı, Mefail, “Osmanlı Medreselerinde Okutulan Dersler ve Eserler” Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, XVII, 1 (2008), s. 25-46.
  10. İbn Kemal, Şerhu Riyâzi’s-sâlihîn el-müsemmâ bi-fevâidi’l-mutriati’l-hıyâd, Vizâretü’l-Evkâfi’ş-Şuûni’l-İslâmiyye, Katar 1435/2014.
  11. İbn Melek, Mebâriku’l-ezhâr şerhu Meşâriki’l-envâr. thk. Eşref b. Abdulmaksûd b. Abdurrahim, Dâru’l-Cîl, Beyrut 1415/1995.
  12. İnalcık, Halil, Osmanlı İmparatorluğu Klasik Çağ (1300-1600), çev. Ruşen Sezer, Yapı Kredi Yay., İstanbul 2011.
  13. İpşirli, Mehmet “Abdurrahman Nesib Efendi”, TDV İslam Ansiklopedisi, İstanbul 1998, I, 169. İsmail Hakkı, Bereketzâde, “Fatih Dersiâm Mûcizlerinden Merhum Şevket Efendi”, Sırat-ı Müstakîm, I, 1 (1326/1908), s. 5-6.
  14. İsmail Paşa, Bağdatlı, Hediyyetü’l-ârifîn esmâu’l-müellifîn ve âsâru’l-musannifiîn, Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, Beyrut ty. Kara, İsmail, İlim Bilmez Tarih Hatırlamaz Şerh ve Hâşiye Meselesine Dair Birkaç Not, Dergah Yay., İstanbul 2011.
  15. Katip Çelebi, Keşfu’z-zunûn an esâmi’l-kütüb ve’l-fünûn, Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, Beyrut ty. Kaya, Mesut, “Osmanlı İlim Geleneğinde Şerh ve Hâşiye Yazıcılığı” Marife, 1, (2015), s. 9-31. Kehhâle, Ömer Rıza, Mu’cemu’l-müellifîn, Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, Beyrut ty. Mehmed Tahir, Bursalı, Osmanlı Müellifleri, nşr. A. Fikri Yavuz, İsmail Özen, Meral Yay., İstanbul ty. Molla Gûrânî, el-Kevseru’l-cârî ilâ riyâdi Sahihi’l-Buhârî, thk. Ahmed İnâyet, Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, Beyrut 1429/2008.
  16. Mustafa Şevket, Mecmûatü’l-fevâid, Matbaatü Mahmud Bey, Dâru’l-Hilâfeti’l-Âliye, 1318/1900.
  17. Özkan, Halit, “Yusufefendizade” TDV İslam Ansiklopedi